İlişik «Yabancı Silâhlı Kuvvetlere Bağlı Gemilerin Türk İçsularına Gelişleri ve Bu Sulardaki Hareket ve Faaliyetlerine İlişkin Yönetmelik» in yürürlüğe konulması; Milli Savunma Bakanlığının 16/11/1983 tarihli ve KANUN: 1983/634-BD sayılı yazısı üzerine, Bakanlar Kurulunca 24/11/1983 tarihinde kararlaştırılmıştır.
Yabancı Silâhlı Kuvvetlere Bağlı Gemilerin Türk İçsularına ve Limanlarına Gelişleri ve Bu Sulardaki Hareket ve Faaliyetlerine İlişkin Yönetmelik
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam ve Tanımlar
Bu Yönetmelik, 24 Nisan 1930 gün ve 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanunu, 15 Temmuz 1950 gün ve 5682 sayılı Pasaport Kanunu. 15 Temmuz 1950 gün ve 5683 sayılı Yabancıların Türkiye'de İkamet ve Seyahatleri Hakkında Kanun ile 20 Mayıs 1982 gün ve 2674 sayılı Karasuları Kanunun dayanılarak, barış zamanında yabancı Silâhlı Kuvvetlere bağlı gemilerin Türk İçsularına ve limanlarına gelişlerine ve buralardaki hareket ve faaliyetlerine ilişkin ilke ve yöntemleri belirler.
Bu Yönetmelik yabancı Silâhlı Kuvvetlere bağlı bütün gemileri kapsar.
Bu Yönetmelikte kullanılan bazı deyimlerin tanımlamaları aşağıdadır.
1) Silâhlı Kuvvetler Gemileri:
A- Savaş Gemileri:
Bir Devletin Silâhlı Kuvvetlerimi bağlı olup, bu Devletin yetkili makamları tarafından usulüne uygun şekilde atanmış ve ismi belirli hizmet listelerinde veya
eşiti belgelerde kayıtlı ve emrinde Silâhlı Kuvvetler disiplini altında yönettiği personeli olan bir subayın komutasındaki gemidir.
B- Silâhlı Kuvvetlere Bağlı Diğer Gemiler:
Bir Devletin Silâhlı Kuvvetlerine bağlı veya adına çalışan, muvazzaf kadro statüsünde olsun veya olmasın, Silâhlı Kuvvetler disiplinine uygun personeli bulunsun veya bulunmasın resmi bir görevi olan ve ticari eşya veya ücretli yolcu taşımayan herhangi bir gemidir.
2) İçsular:
20 Mayıs 1982 tarihli ve 2674 sayılı Karasuları Kanunu ile 29 Mayıs 1982 tarihli ve 8/4742 sayılı Bakanlar Kurulu Kararında belirtilen sulardır.
3) Limanlar:
Şekli ve sınırları 14 Nisan 1925 tarihli ve 618 sayılı Limanlar Kanununun 2. maddesi hükmüne göre çıkarılan tüzük ve yönetmeliklerle belirlenen, deniz vasıtalarının emniyetle barınmalarını, yükleme, boşaltma yapmalarını, yolcu indirip bindirmelerini teminen gerekli araç, gereç ve personelle donatılan deniz tesisleridir.
4) Demir Yerleri:
Normal olarak, karasuları içinde gemilerin yük alması, boşaltılması veya demirlenmesi için ayrılmış veya, tamamen ya da kısmen karasuları dış sınırının dışında kalan demir sahalarıdır ve karasuları içerisinde kabul edilirler.
5) Resmî Ziyaretler:
Türkiye Cumhuriyeti Hükümetinin resmî çağrısına uymak veya önemli ulusal veya uluslararası bir gösteriye katılmak amacıyla ya da ziyaret isteminde bulunan Devletin bu nitelikte bîr ziyareti istemesi halinde, Yabancı Silâhlı Kuvvetlere bağlı gemilerin Türk limanlarına yapacakları ziyaretlere «Resmî Ziyaret» denilir.
6) Gayriresmi Ziyaretler:
Herhangi bir ulusal veya uluslararası gösteriye katılma amacı güdülmeden, daha çok iki ülke arasında dostluk bağlarını kuvvetlendirmek ve Silâhlı Kuvvetler arasında karşılıklı iyi ilişkiler kurmak ve sürdürmek amacına yöneltilmiş olarak veya ziyaret isteminde bulunan Devletin, bu nitelikte bir ziyareti istemesi halinde, Yabancı Silâhlı Kuvvetlere bağlı gemilerin Türk Umanlarına yapacakları ziyaretlere «Gayrıresmi Ziyaret» denilir.
7) Olağan Ziyaretler:
Yabancı Silâhlı Kuvvetlere bağlı gemilerin: Türk Silâhlı Kuvvetleri ile birlikte yapacakları manevra, tatbikat ve eğitimlere katılmak veya arama - kurtarma, ufak tamirler ve lojistik destek sağlamak amacıyla Türk limanlarını ziyaretlerine «Olağan Ziyaret» denilir.
8) Nükleer Gemi:
Nükleer güçle işleyen gemidir. Nükleer madde veya nükleer silâh taşıyan gemiler de, bu Yönetmelik hükümlerinin uygulanması bakımından, nükleer gemi kabul edilir.
9) Nükleer Yakıt:
Nükleer fisyon olayı ile enerji üretme yeteneği olan maddedir.
10) Radyoaktif Ürün ve Artıklar:
Nükleer yakıt, ve nükleer yakıtın kullanılması sonucu nötron bombardımanı ile açığa çıkan veya radyoaktif hale gelen maddedir.
11) Nükleer Güç:
Bir geminin hareketi için veya diğer bir amaçla nükleer reaktörle üretilen güçtür.
12) Nükleer Reaktör:
Nükleer yakıt içeren zincirleme reaksiyonla bir nükleer fisyon olayının meydana gelebileceği ortamı kapsayan tesisdir.
13) Nükleer Zarar:
Nükleer yakıtın veya radyoaktif ürünler veya artıkların radyoaktif niteliğinden veya radyoaktif niteliğinin, zehirleyici, patlayıcı veya diğer tehlikeli niteliği ile karışımından doğan veya bunların neden olduğu can kaybı veya vücutça yaralanma veya biyolojik hasar ve mal kaybı veya hasarı veya mallar üzerinde kullanma olanağının kaybolması anlamına gelir.
14) Nükleer Kaza;
Nükleer zararı meydana getiren, aynı kaynağa sahip olay veya olaylar selisidir.
15) Nükleer Enerji:
Nükleer fisyon veya nükleer transformasyon esnasında bağımsız kalan bütün enerji türlerine verilen isimdir.
16) Nükleer Olay:
Nükleer reaktörlü bir tesiste normal işletme şartlarının dışına çıkılarak radyoaktif kirlenme veya bir infilâk olasılığının artması ya da kirlenme gibi beklenmeyen bir olaydır.
İKİNCİ BÖLÜM
Ziyaret
Yabancı Silâhlı Kuvvetlere bağlı gemiler Türk içsuları ve limanlarında bulundukları sürece, Türk mevzuatına, uluslararası hukuk ilkelerine ve anlaşmalara aykırı hareket edemezler.
Yabancı Silâhlı Kuvvetlere bağlı gemiler Türk karasuları, içsularında ve limanlarında bulundukları sürece millî bayraklarını görünür bir yere çekmek zorundadırlar.
Yabancı Silâhlı Kuvvetlere bağlı gemiler Türk içsuları ve limanlarında bulundukları sürece;
1) Türkiye'nin toprak bütünlüğünü, siyasal bağımsızlığını ve güvenliğini tehdit eder nitelikte, herhangi bir davranışta bulunamazlar.
2) Türkiye’nin güvenliği veya savunması zararına olacak şekilde araştırma, gözetleme ve bilgi toplama amacına yönelmiş herhangi bir eyleme girişemezler ve ya Türkiye'nin savunmasını ve güvenliğini etkilemek amacına yönelmiş herhangi bir propaganda faaliyetinde bulunamazlar.
Yabancı Silâhlı Kuvvetlere bağlı gemilerin, Türk içsuları ve limanlarında bulundukları süre içerisinde, sebep oldukları zararlar yetkili Türk Mahkemelerince tespit edilir. Zararı veren geminin bayrağını taşıdığı devlet, uluslararası hukuk ilkeleri ve anlaşmalar çerçevesinde, bu zararı tazminle mükelleftir.
Yabancı Silâhlı Kuvvetlere bağlı gemiler, Türk içsularında ve limanlarında ziyaret istem formunda (EK -1) belirtilen haberleşme frekanslarından başkasını kullanamazlar; özel anlaşmalarla kabul edilmiş manevra, tatbikat ve eğitimler haricinde, önceden Türk Hükümetinin iznini almadıkça aktif ve pasif sualtı dinleme, tespit, izleme ve teşhis cihazlarını kullanamazlar.
Türk içsuları ve limanlarını ziyaret etmek amacıyla izin almış bulunan yabancı Silâhlı Kuvvetlere bağlı gemilere uçak veya helikopterler refakat ettiği veya doğrudan doğruya kuvvetin bünyesinde bu tür vasıtalar bulunduğu takdirde, bunlar havayolu ile Türk hava sahasına giremezler. Yabancı Silahlı Kuvvetlere bağlı gemiler, Türkiye Cumhuriyeti Hükümetinin izni olmadan bünyelerindeki uçak ve helikopterleri Türk hava sahası içerisinde uçuramazlar.
Özel anlaşmalarla kabul edilmiş manevra, tatbikat ve eğitimler haricinde; önceden Türk Hükümetinin izni alınmadıkça, yabancı Silâhlı Kuvvetler gemileri, Türk içsuları ve limanları ile hava sahasında, herhangi bir maksatla manevra ve tatbikat yapamazlar ve top, torpido, güdümlü mermi vesair silâhlarla, atış ve eğitim düzenleyemezler.
Yabancı Silâhlı Kuvvetlere bağlı gemiler; Türk içsuları ve limanlarında bulundukları sürece;
1) Türk Hükümetinin izni olmaksızın sondaj çalışmaları, dalış, hidrografi ve oşinografik araştırmalar ve ölçmeler yapamazlar, deniz işaretleri koyamazlar, yerlerini veya karakterlerini değiştiremezler, yasak bölgelerin resimlerini çekme gibi faaliyetlerde bulunamazlar ve niteliği ne olursa olsun ilmi ve askeri araştırma yapamazlar.
2) Gemilerde bulunan dalgıç ve kurbağa adamlar her ne amaçla olursa olsun dalış yapamazlar. Ancak, acil olarak karina kontrolü veya tamirini gerektiren hallerde, en yakın Liman Başkanlığı ve yerel Türk deniz/bölge/saha Komutanı veya onun bulunmadığı durumlarda yerel Garnizon Komutanlığının izni ile sözü geçen personele dalış yaptırılabilir. Bu tür bir iznin verilmesi halinde, ilgili yerel makam durumdan, Deniz Kuvvetleri Komutanlığını haberdar eder.
3) Sintine boşaltması yapamazlar, denize çöp atamazlar ve her ne şekilde olursa olsun denizleri kirletici nitelikte herhangi bir davranışta bulunamazlar.
Yabancı Silâhlı Kuvvetlere bağlı gemilerin; Türk içsuları veya limanlarında bulundukları sürede meydana gelebilecek çarpışma, karaya oturma ve geminin batması gibi herhangi bir kaza veya olağanüstü durumda gemi komutanının durumu en yakın Liman Başkanlığına ve yerel Türk deniz /bölge/saha Komutanına, onun bulunmadığı hallerde yerel Garnizon Komutanına bildirmesi veya gemilerin ait olduğu Devletin Büyükelçiliğinin durumu Türk Hükümeti yetkili makamlarına bildirerek, kazaya uğrayan gemiye Türk yetkili makamları tarafından yardım edilmesi hususunda başvurması halinde, kazaya uğrayan yabancı Silâhlı Kuvvetlere bağlı gemilere gerekli kurtarma ve onarım yardımı yapılabilir. Türk yetkili makamları, meydana gelen kazanın yarattığı tehlikenin makul bir süre içinde giderilmemesi halinde duruma müdahale ederek masrafları geminin ait olduğu Devlet tarafından ödenmek üzere, gerekli emniyet tedbirlerini aldırabilirler.
Barış zamanında yabancı Silâhlı Kuvvetlere bağlı gemilerin Türk içsularına ve limanlarına gelebilmeleri ve bu sularda kalabilmeleri için söz- konusu gemilerin ait olduğu Devletin, aşağıdaki maddelerde belirtilen yöntemlere uygun olarak Ek - 1’deki «Ziyaret İstem Formu» ile birlikte asgari 30 gün olmak üzere mümkün olduğu kadar önceden Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti yetkili makamlarına başvurarak izin almaları gerekir.
Yabancı Devletlerin bu Yönetmelik kurallarına uygun olarak yapacakları ziyaret izin istemleri ile ilgili değişiklik tekliflerini Ziyaret İstem Formunda beyan edilen ziyaret tarihinden en az 15 gün önce aynı şekilde Türk yetkili makamlarına bildirmeleri gereklidir.
Yabancı Silâhlı Kuvvetlere bağlı gemilerin Türk İçsuları veya limanlarına yapacakları ziyaretler, «Resmî», «Gayrıresmî» ve «Olağan» olmak üzere üç biçimde yapılabilir. Bu ziyaretlerde aşağıdaki yöntemler uygulanır:
1) Resmi Ziyaretler:
A - Resmi ziyaretlerle ilgili izin istemleri, geminin bağlı olduğu Devlet Hükümeti tarafından ve diplomatik yoldan Türk Dışişleri Bakanlığına yapılır. Dışişleri Bakanlığı. Resmi ziyaret istemi konusunda, Genelkurmay Başkanlığı, İçişleri.
Sağlık ve Sosyal Yardım ve Ulaştırma Bakanlıkları ile gerekli gördüğü diğer Bakanlık ve kuruluşların görüşlerini alarak istemi yanıtlar ve sonuçtan bu makamları haberdar eder. Ziyaret isteminin olumlu karşılanması halinde Genelkurmay Başkanlığının vereceği emir üzerine Deniz Kuvvetleri Komutanlığı ziyaretin yapılacağı bölgedeki ast komutanlıklara gerekli emir ve direktifleri verir ve bu husustaki uygulamalardan Genelkurmay Başkanlığını, Dışişleri, Milli Savunma, İçişleri, Sağlık ve Sosyal Yardım, Ulaştırma Bakanlıklarını, Başbakanlık Deniz Müsteşarlığını ve ziyaret yapılacağı bölgedeki en yüksek askeri makamı haberdar eder.
B - Resmi ziyaret amacıyla Türk Limanlarına gelecek yabancı Silâhlı Kuvvetlere bağlı gemiler, uluslararası usullere uygun olarak ve 21 páre top atışını geçmeyecek şekilde selâmlamada bulunabilirler.
2) Gayrıresmi Ziyaretler:
A - Gayrıresmi ziyaretlerle ilgili izin istemleri, geminin ait olduğu Devletin Türkiye Cumhuriyeti nezdindeki Deniz Ataşesi olmadığı takdirde diğer Askeri Ataşe tarafından Ek - 1’deki «Ziyaret İstem Formu» ile birlikte ve »Genelkurmay Başkanlığının Türkiye Cumhuriyeti nezdinde Akredite Yabancı Ataşeler için Talimat (33-6) »da belirtildiği şekilde Türkiye Cumhuriyetinin yetkili askeri makamlarına (Genelkurmay Başkanlığı adına Deniz Kuvvetleri Komutanlığına) yapılır. Deniz Kuvvetleri komutanlığı, istemle ilgili olarak Genelkurmay Başkanlığının, Dışişleri, İçişleri, Sağlık ve Sosyal Yardım ve Ulaştırma Bakanlıklarının görüşlerini alarak istemi yanıtlar. Yanıt olumlu ise ziyaretin yapılacağı bölgedeki ast komutanlıklara gerekli emir ve direktifleri verir. Durumdan, Genelkurmay Başkanlığı, Dışişleri, Milli Savunma, İçişleri, Sağlık ve Sosyal Yardım, Ulaştırma Bakanlıklarını, Başbakanlık Deniz Müsteşarlığını ve bölgedeki en yüksek askeri makamı haberdar eder.
B - Gayrıresmi ziyarette bulunan yabancı Silâhlı Kuvvetlere bağlı bir geminin top atışıyla selamlamada bulunabilmesi için yerel deniz/bölge/saha Komutanlığı veya yerel garnizon komutanının mutabakatını alması gereklidir.
3) Olağan Ziyaretler:
A- Olağan ziyaretlerle ilgili izin istemlerinde de gayrıresmi ziyaretlerde uygulanan yöntemlere uyulur.
B- Olağan ziyaretler topla selâmlama dahil hiçbir protokolü gerektirmez.
Ziyarette bulunan gemilerin denizcilikle ilgili gereksinim ve faaliyetleri, geminin ait olduğu Devletin Deniz Ataşesi olmadığı takdirde diğer Askerî Ataşe ile Deniz Kuvvetleri Komutanlığı arasında saptanır.
Yabancı Silâhlı Kuvvetlere bağlı gemilerin ziyaret amacıyla Türk limanlarına varış ve bu limanlardan ayrılış zamanlarının; resmi tatil günlerine rastlamaması, iş günlerinde de, 08. 00-17. 00 mahalli saatleri arasında olması gerekmektedir.
Yabancı Silâhlı Kuvvetlere bağlı gemiler bir Deniz Komutanının veya Liman Başkanının bulunduğu bütün Türk limanlarında, bu makamların kendilerine gösterecekleri demir yerlerine demirlemek, iskele veya rıhtımlara yanaşmak zorundadırlar.
Bu gemilere ait deniz vasıtaları da gösterilen yerlerin dışına yanaşamazlar ve mutad teçhizat dışında silâh bulunduramazlar.
Yabancı Silâhlı Kuvvetlere ait gemi Komutanlığı, personel ve malzeme naklinde, kulandığı deniz vasıtalarının sahile yanaştığı yerlerde emniyet için gemi polisi ve gemi ile muhabere için gerekli personeli bulundurabilir.
Liman, ziyaretleri sırasında yabancı Silahlı Kuvvetlere bağlı gemilerin personeli ancak mahallin en büyük mülki amirinin, garnizon, komutanının görüşünü alarak vereceği izin ile 5682 sayılı Pasaport Kanunu ve 5683 sayılı Yabancıların Türkiye’de ikamet ve Seyahatleri Hakkında Kanun hükümlerine uygun olarak sahile çıkabilirler. Mütekabiliyet esası gözönünde bulundurulmak suretiyle gemi komutam tarafından gemi personelinin adını, soyadını ve rütbesini ihtiva eden bir listeye yerel mülki amirliğe verilir. Anılan personel silâh tanıyamaz.
Merasim ve gösteri için sahile silâhlı kıt’a çıkarılmak istendiği takdirde, yerel deniz/bölge/saha veya garnizon komutanlığından izin alınması ve yapılacak merasim ve gösteri hakkında gerekli bilginin verilmesi zorunludur.
Subaylar resmi ziyaretlerinde kılıçlarını taşıyabilirler.
Türk içsularında veya limanlarında bulunan değişik ülkelerin Silahlı Kuvvetlerine bağlı gemiler ve gemi personeli, birbirlerine karşı hasmane tavır takınamazlar ve herhangi bir gemiyi durdurmak, aramak, takip, taciz ve tahrip etmek, ele geçirmek, herhangi bir uçağı zorunlu inişe zorlamak ve tahrip etmek gibi davranışlarda bulunamazlar.
Bu Yönetmelik hükümleri uyarınca, yabancı Silâhlı Kuvvetlere bağlı gemilere ziyaret ve sair maksatlarla verilmiş herhangi bir izin Türkiye Cumhuriyeti Hükümetinin gerek görmesi halinde, gemilerin bağlı oldukları Devletlerin yetkili makamlarını haberdar etmek suretiyle kısıtlanabilir veya tamamen kaldırılabilir. Böyle bir durumda, Türk İçsularında veya limanlarında bulunan yabancı Silâhlı Kuvvetler gemileri, kendilerine bildirilecek süre içinde denize açılarak, açık denize çıkarlar veya kendilerine gösterilecek başka bir liman veya demir yerine intikal ederler.
Bununla birlikte, yabancı Silâhlı Kuvvetlere bağlı gemiler, önce verilen iznin kısıtlanması veya kaldırılması nedeniyle kendilerine gösterilecek başka bir liman veya demir yerine gitmek istemedikleri takdirde diplomatik yoldan Türkiye Cumhuriyeti Hükümetine başvuruyla izin işlemini kaldırtarak, Türk içsularını ve limanlarını terkedebilirler.
Fırtına, kaza veya yangın gibi olağanüstü bir durum nedeniyle tahsisli demir yerini terketmek mecburiyetinde kalan yabancı savaş gemileri durumu en yakın yerel deniz/bölge/saha komutanlığına ve liman başkanlığına bildirmek mecburiyetindedirler.
Ziyaret programı ve ziyaret sırasında takip edilecek hareket tarzı, ziyaret isteminde bulunan Devletin Deniz ateşesi, olmadığı takdirde diğer Askeri Ataşe ile Deniz Kuvvetleri Komutanlığı arasında kararlaştırılır.
Türk Hükümetinin ayrıca izni olmadıkça, ziyaretle bulunan gemiler hiçbir şekilde ziyaret süresini aşamazlar.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Yabancı Silâhlı Kuvvetlere Bağlı Nükleer Gemilerin Ziyaretlerine İlişkin İlâve Hususlar
Yabancı Silâhlı Kuvvetlere bağlı nükleer gemilerin Türk İçsularına ve limanlarına yapacakları resini, gayrıresmi ve olağan ziyaretler için ilgili Hükümet tarafından, en az 90 gün önceden Ek l'deki Ziyaret İstem Formu ile Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığına müracaat edilir.
Yabancı Silâhlı Kuvvetlere bağlı nükleer gemilerin Türk içsularını ve limanlarını ziyaretleri ile ilgili değişiklik istemlerinin ziyaret tarihinden en az 30 gün önce Dışişleri Bakanlığına bildirilmesi gerekir.
Dışişleri Bakanlığı başvuruyu Genelkurmay Başkanlığına, Milli Savunma Adalet, İçişleri, Sağlık ve Sosyal Yardım, Ulaştırma Bakanlıkları ile
Türkiye Atom Enerjisi Kurumu Başkanlığına ve Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliğine göndererek görüşlerini ister. Adı geçen makamlar müracaatı inceleyerek bu konudaki görüşlerini en kısa zamanda Dışişleri Bakanlığına gönderirler. Dışişleri Bakanlığı gelen görüşleri değerlendirerek müracaata ilişkin nihai kararı verir ve bunu ilgili Büyükelçiliğe bildirir.
Ziyaret isteminin uygun görülmesi halinde 24 ncü maddedeki kararın ilgili Büyükelçiliğe bildirilmesini takiben T. C. Hükümeti ile müracaatçı hükümet arasında ziyaretin koşullarını saptayan yazılı bir mutabakat düzenlenir.
Ziyaret isteminde bulunan ülke ile yürütülecek yazılı mutabakat müzakereleri Dışişleri Bakanlığı koordinatörlüğünde ilgili kuruluşların temsil edildikleri bir heyet tarafından yürütülür.
25 nci maddedeki yazılı mutabakat ziyaretin gerçekleştirileceği tarihten 45 gün önce sonuçlandırılır ve ziyaretin yapılacağı liman bölgesinde gerekli güvenlik önlemlerinin alınabilmesini teminen ilgili kuruluşlara duyurulur.
Dışişleri Bakanlığınca yapılacak bildirimden itibaren 45 gün içersinde, ziyaretin yapılacağı limanın bulunduğu ilin valisinin veya görevlendireceği vali yardımcısının başkanlığında; limanda bölge liman ve deniz işleri müdürlüğü teşkilatı varsa Bölge Müdürü, Liman Başkanı, Liman İşletme Müdürü; Türkiye Atom Enerjisi Kurumu Başkanlığınca görevlendirilecek temsilciler, İl Jandarma Alay Komutam, varsa Sahil Güvenlik Deniz Komutanı, Emniyet Müdürü, varsa İl Savunma Sekreteri, İl Sivil Savunma Müdürü, Sağlık Müdürü, Devlet Meteoroloji İşleri Genel Müdürlüğü temsilcisi, Sahil Sıhhiye Teşkilâtı Temsilcisi, Gümrük İdaresi temsilcisi, Belediye Başkanı ve varsa yerel Deniz/Bölge/Saha Komutanlığı temsilcisinden oluşan bir komisyon toplanarak çeşitli durumların gerektireceği ihtiyaçları karşılayacak şekilde bir «önlem planı» ile bir «Tehlikeli Durum Planı» hazırlar.
Yabancı Silahlı Kuvvetlere bağlı Nükleer Gemilerin ziyaret edecekleri limanın münhasıran bir ilçe sınırları içersinde bulunması halinde o ilçe kaymakamı da Komisyona üye olarak katılır.
Önlem plânında; ziyaret sırasında liman içinde alınacak önlemler, emniyet, haberleşme yangın, zabıta, sağlık güvenliği ve radyasyon kontrolü önlemleri belirtilir.
Tehlikeli Durum plânında ise; bir tehlike halinde, bu tehlikeden etkilenecek bölgedeki halkın radyasyon tehlikesinin gerektireceği asgari süre içersinde boşaltılacağı bir kontrol bölgesi ile tehlikenin artması halinde limanın azami süratle boşaltılmasına ilişkin yeni bir kontrol bölgesi yapımı, boşaltma planları ve gerekli görülebilecek diğer hususlar belirtilir.
Önlem ve Tehlikeli Durum Planlarının uygulanmasından ve gelişen şartlara uyacak biçimde zamanla geliştirilip değiştirilmesinden ziyaretin yapılacağı limanın bulunduğu ilin valisi sorumludur.
Nükleer gemi, Türk içsularında veya limanlarında bulunduğu veya buralara yaklaştığı sırada, gemide çevreye zarar vermesi olası bir kaza veya böyle bir kazaya yol açabilecek tehlikeli bir durumun meydana gelmesi halinde geminin komutanı en seri haberleşme vasıtasıyla en yakın Liman Başkanı, yerel Türk Deniz/Bölge/saha komutanı veya yerel garnizon komutanı alınabilecek ilk önlemlere yardımcı olmak üzere gerekli bilgilerle birlikte, durumdan haberdar eder.
Raporu alan makam durumu mahallin en büyük mülki amiri kanalıyla Genelkurmay Başkanlığına, Dışişleri Bakanlığına, Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığına, Ulaştırma Bakanlığına, Türkiye Atom Enerjisi Kurumu Başkanlığına, Sahil
Güvenlik Deniz Komutanlığına, Bölge Liman ve Deniz İşleri Müdürlüğüne bildirir. Bu makamlar alınacak önlemleri kararlaştırırlar.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Son Hükümler
Yabancı Silâhlı Kuvvetlere bağlı gemilerin Türk içsularına ve limanlarına gelişleri ve buralardaki hareket ve faaliyetleri ile ilgili olarak, Türkiye'nin taraf olduğu ikili ve çok taraflı anlaşmaların hükümleri saklıdır.
Bu yönetmelik hükümlerine uygun hareket etmeyen yabancı Silâhlı Kuvvetlere bağlı gemiler Türk Limanlarını, içsularına ve karasularını terke davet edilir. Gemi bu davete uymakla yükümlüdür.
Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girmesi ile, Bakanlar Kurulunun 27/12/1978 tarihli ve 7/17114 sayılı kararı ile 20 Şubat 1979 tarihli ve 16556 sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren «Yabancı Silâhlı Kuvvetlere Ait Gemilerin Türk Karasularından Geçişleri, Türk İçsularına ve Limanlarına Gelişleri ve Bu Sulardaki Hareket ve Faaliyetlerine İlişkin Yönetmelik» yürürlükten kaldırılmıştır.
Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Bu Yönetmelik hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.