Şafak Akyüz / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2022

B.Azmettirme Azmettirme maddi failin zihninden dahi geçirmediği bir suç işleme niyet ve kararının faile verdirilmesi ve suç işlemeyecek bir kimsenin ... kararı; “kişi daha önce suçu işlemeye karar vermiş ise, bu takdirde azmettirmeden değil, artık manevi yardımdan söz edilebilir.” şeklindedir. Azmettirenin yönlendirmesi olmadan suç işlenecek ise azmettirmeden bahsedilemeyecektir(240). Azmettirenin aşılamış olduğu duygu ve düşünceler ile bizzat fail tarafından işlenen suç aslında azmettirenin eseridir(241). Azmettirme sadece kasıtlı bir suçun işlenmesi için söz konusu olabilir. Taksirli bir suçun işlenmesi için

Levent Emre Özgüç / On İki Levha Yayıncılık, Ağustos 2024

gerekir.” Bu sebeple birden fazla kişinin aralarında bir suç işlemek için anlaşma yapmaları, bir kişinin bir başkasını suça azmettirmesi gibi iştirak ... şekillerde cevaplandırılan bir sorudur. Tartışma iştirake teşebbüsün genelinden ziyade, azmettirme teşebbüsünün cezalandırmaya layık bir hareket teşkil edip etmediği üzerinedir. 765 sayılı mülga Türk Ceza Kanunu döneminde de 5237 sayılı mevcut Türk Ceza Kanunu döneminde de azmettirme hareketinin kendi başına, henüz azmettirme konusu suçun işlenmesine başlanmaksızın cezalandırılabilmesi için gerekli düzenlemenin yapılmasını önerenler kadar, buna karşı çıkanlar

Ziya Koç / On İki Levha Yayıncılık, Temmuz 2024

bb.Azmettirmenin Şartları Azmettirmeden söz edebilmek için, öncelikle bir suç işleme kararının verdirilmesi gerekir. Daha önce suç işleme hususunda ... sebep olması gerekir. Başka bir deyişle, azmettirme ile ölüm neticesi arasında nedensellik bağı bulunmalıdır(947). Ancak, buradaki nedensel bağlantıyı suç işleme kararının tek sebebi olarak anlamamak gerekir. Birlikte sebebiyet verme halinde de azmettirme vardır. Aynı şekilde, bir kişiye suç işleme kararının aldırılmasında bir müddet devam eden çaba ve tekrarlayıcı iknaya dönük faaliyetler tek bir azmettirme fiili olarak kabul edilecektir(948

Ziya Koç / On İki Levha Yayıncılık, Temmuz 2024

b.Azmettirme aa.Genel Açıklamalar Azmettirme, sözlükte, “bir suçu işlemesine veya herhangi bir işi kesinlikle yapmasına karar verdirmek” anlamına gelir(940). Azmettirme, doktrinde, “failde var olmayan bir suç işleme niyet ve kararını oluşturarak faili suç işlemeye yönlendirmek” şeklinde tanımlanmıştır(941). Azmettirmenin hukuki anlamı, bir kişinin faili suç işleme kararına vardırmasını ifade etmektedir(942). Azmettirme, TCK m. 38’de düzenlenmiş ... verilmiştir. Maddenin gerekçesinde azmettirme tanımlanmıştır. TCK m. 38’in gerekçesinde şu açıklamalara yer verilmiştir: “Azmettirme, belli bir suçu işleme

Levent Emre Özgüç / On İki Levha Yayıncılık, Ağustos 2024

azmettirmek, hazırlığı yapılan suç icra aşamasına gelmeden önce kural olarak cezalandırılmamaktadır. Buna karşılık, Türk Ceza Kanunu’nun özel hükümlerinde ... kullanılabilmektedir. Bunun yanında, 765 sayılı mülga Türk Ceza Kanunu döneminde ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu döneminde kimi yazarların, özellikle azmettirmeye ... (720). Neticesiz azmettirme veya genel olarak azmettirmeye teşebbüsün işlenecek hedef suçtan bağımsız, kendi başına bir haksızlık teşkil ettiğini öne ... hareket tipini cezalandırmaktadır(721). Buna göre, bir kişinin bir başkasını bir suçu işlemeye azmettirmeye teşebbüs etmesi(722); kişinin bir başkasına

Erkan Sarıtaş / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2018

2. Şeriklik Açısından a. Suça Azmettirme Suretiyle İştirak TCK m.38’de düzenlenen suça azmettirme, madde gerekçesine göre “belli bir suçu işleme ... açısından da bu hareketlere herhangi bir suretle katılmayan bir kimsenin, bir başka kimseyi bir suç örgütünün kurucusu veya yöneticisi olmaya azmettirmesi ... almayan kimseler suça azmettirme hükümleri çerçevesinde sorumlu olacaklardır(810). Ancak önemle belirtmemiz gerekir ki bunun için somut olarak ya da ... suça azmettirmeden değil, unsurları varsa suç işlemeye tahrik (TCK m.214) suçundan sorumlu olacaktır(812). Azmettirme, üç ya da daha fazla kişiye bir

Oğuz Bandır / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2024

3.Görünüşte İçtima İlişkisi Bulunan Suçlar Bakımından Azmettirmedeki Suç İşleme Kararının Oluşması Suça iştirak kapsamında bu bölümde ... azmettirme olarak değerlendirilmemelidir. Bu durumda daha ağır bir suça yönelik failin kastı, bu suçla bağlantılı daha hafif bir suçun işlenmesini de ... yönlendirilmesinin azmettirme olup olmadığı doktrinde tartışmalı bir meseledir. Özellikle de suçun temel halini işlemeyi düşünen bir kişinin nitelikli halini işlemeye yönlendirilmesinin azmettirme olup olmadığı tartışmalıdır. Bu konuda doktrinde bir görüş suç işleme kararı bulunan bir failin bu suçun nitelikli haline veya daha ağır

Ziya Koç / On İki Levha Yayıncılık, Temmuz 2024

cc.Azmettirme Kastının Dışına Çıkılması (Sınırın Aşılması-Sapma) Azmettiren, azmettirme kastı ile bağlıdır. Azmettirilen, azmettirenin kastının ... dışına çıkılarak, azmettirilenin bu kişiyi silahla öldürmesi halinde azmettirme kastının dışına çıkılmıştır. Bu tür durumlarda, nitelik bakımından, azmettirme kastının dışına çıkılmaktadır. Azmettirenin iradesinden önemli ölçüde sapılması anlamına gelen bu gibi durumlarda azmettireni aşkın kısımdan sorumlu ... ). Azmettirme kastının nitelik ve nicelik yönünden aşılmasına ilişkin bir Yargıtay kararına yer vermekte yarar vardır: “Uyuşmazlığa konu sorunun, azmettirme

Veli Kafes / On İki Levha Yayıncılık, Ekim 2020

3.2.2.4. Azmettirme 765 sayılı TCK’da “asli iştirak” şekli olarak nitelendirilmiş olan azmettirme, yeni TCK’da “şeriklik” türü olarak düzenlenmiştir ... ). Azmettirmeden söz edilebilmesi için, her şeyden önce “belli bir kişiye suç işleme kararının verdirilmesi”, ikinci olarak azmettirilen “fiilin işlenmiş olması” ve ... . Dolayısıyla kişiyi özgürlüğünden yoksun kılma suçuna da azmettirme şeklinde iştirak edilebilir(212). Azmettirme için, suçun ana hatlarıyla somutlaştırılmış olması zorunlu ve yeterlidir; ayrıca suçun işleniş şekli, yer ve zamanının belirlenmiş olması gerekmez(213). Ayrıca azmettirmeden sorumluluğun doğabilmesi

Levent Emre Özgüç / On İki Levha Yayıncılık, Ağustos 2024

cezalandırılan hareketler; bir başkasını suça azmettirmeye teşebbüs etmek, bir başkasına suç işlemeye hazır olduğunu beyan etmek, bir başkasının suç işleme ... işlemeyi düşünen failin yaptığı hallerde hem de bir başkasının azmettirme teşebbüsünün üzerine suçu işleyeceğini belirtme hallerini kapsamaktadır. Bunun yanında, tüm bu hareketlerin suç işleme kararı değil, azmettirme kararının alınması amacıyla yapılması halinde de sorumluluk doğmaktadır. Bu demektir ki; bir kişinin bir başkasını suça azmettirmesi için azmettirilmesi iradesiyle çeşitli davranışların gerçekleştirilmesi(844), kişinin bir başkasını suça

Gülsün Ayhan Aygörmez / On İki Levha Yayıncılık, Ocak 2021

aa. Azmettirme TCK m. 38 I, başkasını suç işlemeye azmettiren kişinin, işlenen suçun cezası ile cezalandırılacağını öngörmektedir. Azmettirme ... , irâdesinin suç işleme yolunda şekillenmesini sağlamaktadır. Kişi hiç aklından geçirmediği hukuka aykırı bir fiili işlemeye yöneltildiği için, azmettirme fiili yoğun bir faaliyet(787) gerektirmektedir. Bunun için de azmettirme iştirâk müessesi içerisinde suça yöneltmenin en yoğun olduğu hâl(788) olarak nitelendirilmektedir. İşte bu nedenle azmettirmenin basit bir telkin ve tavsiye niteliğinde değil, karar uyandırıcı bir nitelikte ve ağırlıka olması şarttır.(789

Erdi Yetkin / On İki Levha Yayıncılık, Şubat 2024

sınırlama gereğine riayet ettiğine ilişkin görüşler bulunmaktadır(233). Türk hukukunda azmettirme teşebbüsü cezasızdır ancak cezalandırılması savunulmaktadır ... olarak azmettirme niyetindeki kişinin kötücül iradesinin dışa yansıması ve bu yansıma ile temellenen potansiyel tehlike cezalandırılmaktadır(240). Murmann da Al.CK m. 30 kapsamında elverişsiz hazırlık hareketlerinin (söz gelimi her koşulda suçu işlemeye kararlı faile yönelik azmettirme teşebbüsü) de ... . (234) Demirel, belirli ağırlıktaki suçlar için akim kalmış azmettirmenin cezalandırılması gereğini savunurken akim kalmış yardımın ise cezasız kalması

Yağız Yavuz / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2023

ise “aliud teorisi” şeklinde isimlendirilmektedir(145). Yardım etme teorisi, yukarıdaki teorilerde önerilen suçun bütününe azmettirme çözümüne, bu ... nitelikli unsurunu gerçekleştirmeye ikna eden kişinin, bu cezayı artıran nitelikli unsura azmettirmeden dolayı sorumlu tutulması mümkün olmaz. Zira hali ha ... azmettirmeden bahsedilebilmesi için mevcudiyeti şart olan suç işleme kararı meydana getirmenin gerisinde kalır. Hali hazırda bir suçu işlemeye karar vermiş olan kişi sadece “başka bir suça” (aliud)(147) azmettirilebilir. Azmettirmenin mevcudiyeti için, azmettirenin suçun bütünü bakımından bir suç işleme kararı

Nesrin Yıldız / On İki Levha Yayıncılık, Mayıs 2021

olarak yaşanan olaylarda azmettirme veya dolaylı faillik hususları gündeme gelmektedir. Daha az ceza alacağından dolayı çocukların fail olarak kullanılması ... belirlenmesidir. İştirak içinde faillik ve şeriklik statüleri bulunmaktadır(151). Şeriklik, azmettirme ve yardım etme olarak ikiye ayrılmaktadır. Faillik ise ... gerçekleştirilmektedir. Müşterek failler arasında azmettirme veya yardım etme ilişkisi bulunmamaktadır. Suç işleme kararını failler birlikte vermişlerdir. Faillerin suç ... . 37/2 uyarınca araç olarak kullanan kişi de fail gibi sorumlu tutulmuştur(152). Azmettirme TCK 38. maddesinin gerekçesinde belli bir suçu işleme

Ziya Koç / On İki Levha Yayıncılık, Temmuz 2024

aşığını azmettirerek öldürtmesi halinde, failin özgü suç olan eşe karşı öldürme suçu (m. 82/1-d) ile cezalandırılamayacağı, bunun yerine suçun temel ... azmettirmesi sonucu, sanık Adem’in, tabanca ile yanında sanık Halil İ. olduğu halde maktuleyi kovalayarak, sığındığı marangoz dükkanında tabanca ile ateş ederek ... diğer sanıkları babası maktul M. K.’yı öldürmeleri için azmettirmesi eylemi nedeniyle cezaî sorumluluğunun belirlenmesine gelince; Sanığın, inceleme dışı sanıklar Sadet ve Sercan’ı azmettirmesi eylemi nedeniyle asıl faillerin eyleminden doğan sorumluluğun kaynağının TCK’nın 40. maddesinde düzenlenen bağlılık

Tülay Kitapçıoğlu Yüksel / On İki Levha Yayıncılık, Ağustos 2021

garantör olmayan kişinin cezalandırılabilirliği sorusu cevaplandırılmamıştır(276). Azmettirmenin ihmali hareket ile gerçekleştirilip gerçekleştirilemeyeceği tartışmalıdır. Doktrinde ağırlıklı olan görüşe göre, ihmali hareket ile azmettirme mümkün değildir(277). İhmali hareket ile azmettirme, problemsiz olan ihmali suça azmettirmekten ayırt edilmelidir(278). İhmali suça icrai bir hareket ile azmettirmenin mümkün olduğu kabul edilmekle birlikte, ihmali suça ihmali hareket ile azmettirmenin olanaklı olmadığı, kanunda azmettirme için aranan koşulların ihmal suretiyle azmettirmede bulunmadığı, hiçbir şey

Şeyma Aydın / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2024

2.Azmettirme Bir kişiyi suç işlemesi için azmettiren kişinin, işlenen suçun cezası ile cezalandırılacağı düzenlenmiştir (TCK m. 38/1). Bir suça azmettirme için suç işleme düşüncesi olmayan bir kişiye suç işleme kararını almasının sağlanması ve bu suça ilişkin fiillerin işlenmesi gerekmektedir(219). Azmettiren kişinin fiili işlemesi ve belirli bir kişiye karşı azmettirme hareketlerini yapması gerekir(220). TCK m. 40/3’te “Suça iştirakten dolayı sorumlu ... tedarik edenin cezalandırılması için, yalan tanıklık yapacak kişinin icrai hareketlere başlaması gerekmektedir(221). Aksi halde azmettirme hükümleri

Yağız Yavuz / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2023

2.Azmettirmenin Özellik Gösterdiği Haller a.Genel Olarak Azmettirmenin suç teşkil eden hareketi, bir kimseye belirli bir suçu işleme yönünde kesin bir karar aldırmaktır. Hali hazırda belirli bir suçu işlemeye kesin olarak karar vermiş olan bir kimsenin (omnimodo facturus(101)) suça sevk edilmesi ... azmettirmenin özellik gösterdiği haller arasındadır(102). Bunlardan hangilerinin gerçek anlamda azmettirme teşkil edip hangilerinin ise bir azmettirme hareketi olarak değerlendirilemeyeceğinin ortaya konulması gerekir. Azmettirmenin özellik gösterdiği bu hallerden konumuz itibarıyla bizi ilgilendiren türü, bir

Erkan Sarıtaş / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2018

b. Şeriklik Açısından Yukarıda, suç işlemek amacıyla örgüt kurma veya yönetme suçuna azmettirme ve yardım etme yoluyla iştirakin mümkün olduğunu ve ... üye olma suçu açısından da bu hareketlere herhangi bir suretle katılmayan bir kimsenin, bir başka kimseyi bir suç örgütüne üye olmaya azmettirmesi veya ... bir kararı olmayan kimseye bu kararın verdirilmesi (azmettirme) ya da bu yönde bir kararı olan kimsenin teşvik edilmesi veya yardımda bulunarak örgüte ... örgütüne üye olma suçuna azmettirme veya yardım etme suretiyle iştirak hem de suç örgütüne yardım etme niteliğinde olan kimselere yalnızca fail olarak bizzat

Nesrin Yıldız / On İki Levha Yayıncılık, Mayıs 2021

da önemi büyüktür. Azmettirme olaydan açıkça anlaşılsa dahi genelde azmettirenler delil yetersizliğinden cezasız kalmaktadır. Maktul Ş.Ç’nin ... saikiyle insan öldürme suçundan dolayı cezalandırılmıştır(72). Yardım eden olarak cezalandırma sık görülürken azmettirmeden dolayı cezalandırma nadiren görülmektedir. Genelde azmettirme soyut olarak yapıldığı için somut delilleri bulunamadığından dolayı delil yetersizliğinden sanıklar beraat etmektedir. Y.K’yı ... mahkûmiyetlerine yeter delil bulunmadığından haklarında beraat kararı verilmiştir(73). Azmettirme hususuna failin yaşı küçük olduğunda özellikle dikkat edilmesi

Oğuzhan Demir / On İki Levha Yayıncılık, Ağustos 2022

3. Şeriklik a. Azmettirme Azmettirme, suç işleme düşüncesi olmayan bir kişinin belirli bir suçu işlemesine karar verdirilmesi şeklinde ifade ... koyucunun, TCK m. 220/7’yi özel bir iştirak hükmü olarak düzenlemesidir. Böylelikle azmettirme hareketi, manevi bir katkı şeklinde artık bağımsız bir yardım ... bulunmamasıdır(66). Azmettirme hareketinin suç örgütüne ilerleme, kolaylaştırma, garantileme, güçlendirme ve/veya istikrarı sürdürme şeklinde manevi bir katkı ... tarafından bilinmesi ya da en azından bilinebilir olması gerekmektedir(67). İşte bu şartın da sağlandığı durumlarda azmettirme hareketi, artık kişinin TCK m

Tülay Kitapçıoğlu Yüksel / On İki Levha Yayıncılık, Ağustos 2021

kuralların uygulanması gereklidir(270). İhmali özgü suçlarda, garantörün neticeyi önlememesi hususunda ikna edilmesi halinde azmettirme söz konusu olur(271 ... ” icrai bir hareket ile ihmali özgü suça azmettirmek suretiyle şerik olarak iştirak etmiş olur. Ya da örneğin, oğlu denizde boğulmakta olan bir babayı kurtarmaması konusunda ikna eden kişi, ihmali özgü suça azmettirmek suretiyle şerik olarak iştirak etmiş olur. Her iki örnekte de kasten öldürmenin ihmali davranış ile işlenmesi suçu oluşmaktadır ve “extraneus” bu ihmali özgü suçlara icrai hareket ile azmettirmekten dolayı sorumlu olmalıdır. Alman doktrininde

Muhammed Demirel / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2017

belirtilmişti. Yani faili suça sevk etme niteliğindeki azmettirme ve failin fiili işlemesini kolaylaştırıcı ve faile destek olucu nitelikteki yardım etme(1 ... azmettirme ve yardım etme(5) başlıkları altında düzenlemeler ihdas etmişlerdir(6). Cezalandırılmaları için kanun koyucular tarafından özel olarak ... . Kusura İştirak Teorisi a. Teorinin Esası Temelleri genel hukuk öğretisine ve kilise hukukuna dayanan azmettirmenin haksızlığının failin fiiline neden ... . Teoriye yöneltilen üçüncü eleştiri, azmettirmenin bir saptırma suçu olarak görülmesi halinde azmettirmenin failin

Erkan Sarıtaş / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2018

(427). bb- Suç örgütü adına suç işleyen failin bu fiiline azmettirme suretiyle iştirak mümkündür ancak burada suçun işlenmesinin münhasır nedeni örgütün istemi olacağından, bu suç açısından azmettirme hükümleri de münhasıran azmettirmenin azmettirilmesi halinde(428) tatbik imkanı bulabilecektir. Zira ... işin doğası gereği azmettiren de olamayacaktır. Örneğin örgüt lideri (A), (B)’yi (C)’nin öldürülmesine azmettirmiş, (B) de aynı amaçla (D)’yi azmettirmiş ve (D) fiili icra etmiş ise (A) zaten örgüt yöneticisi olduğundan örgüt adına suç işlemeye azmettirmeden dolayı sorumlu tutulamayacaktır. Buna karşılık

Yener Yıldırımkal / On İki Levha Yayıncılık, Ağustos 2024

bbb. Suç İşlemeye Yöneltme (Instigation) Uluslararası ceza hukukunda azmettirme kavramını tam anlamıyla karşılayan bir terim bulunmamaktadır. Ayrıca, genel olarak teşvik etme/azmettirme konusunda terim birliği bulunmadığı gerek uluslararası metinlerde gerekse içtihatta yakın anlamlı sözcüklerin birbiri ... yöneltmesi (prompting) halinde suça teşvikin söz konusu olacağına hükmetmiştir(610). Roma Statüsü’ne bakıldığında; suça yöneltme (teşvik etme/azmettirme ... ). Bu tespitlerin ışığında, teşvik etme/azmettirme ayrımı bakımından şu sonuca varıyoruz; Kara Avrupası sisteminde suç işleme düşüncesi olmayan faile, suç