Rona Serozan, Başak Baysal, Kerem Cem Sanlı / On İki Levha Yayıncılık, February 2022

III. ÜÇÜNCÜ KİŞİNİN İFASINA KARŞI ÇIKILMASI Evvelce belirtildi: Üçüncü kişinin ifasına alacaklı, ancak borçlunun bizzat (şahsen) ifasında özel bir ... görmeme yolundaki çıkarı dikkate alınmaz bu kuralda. Üçüncü kişinin ifasına “borçlunun” karşı çıkması olasılığına gelince: Diyelim ki babanın çocuğuna ... istemeyebilir. Ama borçlunun salt bu kaygılarla üçüncü kişinin ifasına karşı çıkmasına kulak asılmaz; onun vetosu dinlenmez. Alacaklının edime kavuşma çıkarı ... çıkarlarsa üçüncü kişinin ifasına, o zaman üçüncü kişinin ifası da bloke edilmiş olur. Ortak veto, ifa sürecini tıkar. Alacaklı temerrüdü söz konusu olmaz

Ekin Korkmaz / On İki Levha Yayıncılık, October 2021

IV. Halefiyetin Üçüncü Kişinin İfası Sistemi İçindeki Yeri A. Üçüncü Kişinin İfasına İlişkin Temel İlke ve Menfaatler Türk, İsviçre ve Alman hukuk ... da ifa edilebilir(285). Üçüncü kişinin ifasının da geçerli olduğu ilkesi, alacaklı için sadece edim sonucunun önemli olduğu, buna karşılık, alacaklının ifada bulunan kişiye ilişkin herhangi bir menfaatinin bulunmadığı yönündeki temel düşünceye (ratio) dayanır(286). Üçüncü kişinin ifasının borçlu bakı mından doğurduğu sonuçlar biraz daha karmaşıktır. İleride açıklanacağı üzere, üçüncü kişinin ifası, özellikle borçlunun bilgisi olmaksızın ve hatta onun

Hilal Daver / On İki Levha Yayıncılık, November 2018

III. ÜÇÜNCÜ KİŞİNİN İFASI İfa konusunda yükümlülük altındaki kişi borçlu olduğundan, maddiyat ve menfaate dayalı günümüz ilişkilerinde, üçüncü kişinin ifası sözü ilk bakışta anlaşılmaz gelecektir. Anlam taşıdığı noktada da hiç kimsenin, nedensiz olarak bir başkasının borcunu ifa etmeyeceği vakıasıyla karşılaşılacaktır. Çalışmamızın bu kısmında, borç ilişkisinde üçüncü kişi kavramı irdelenecek, ardından üçüncü kişinin ifasının nedenleri, hükmü ve sonuçları üzerinde durulacaktır.

Halûk Nami Nomer / On İki Levha Yayıncılık, November 2024, Sayfa: 986

1.Üçüncü Kişinin İfası İlk olarak üçüncü kişinin ifası söz konusu olabilir. Başka bir ifadeyle üçüncü kişi sorumlu kişinin tazminat borcunu ifa etmek kastıyla hareket edebilir. O takdirde sorumlu kişinin borcu, ifa edilen miktar kadar sona erer. Üçüncü kişinin ifası sorumlu kişi lehine bir bağışlama olabilir; değilse aralarındaki ilişkiye göre (sözleşme, vekâletsiz işgörme, sebepsiz zenginleşme) sorumlu kişiye rücu edebilir.

Lexpera, December 2017

İfa • İfa Yeri • Üçüncü Kişilerin İfası • Üçüncü Kişiye İfa • İfa Yerine Edim • İfa Uğruna Edim • Seçimlik Borç • Alacaklı Temerrüdü

Ekin Korkmaz / On İki Levha Yayıncılık, October 2021

3. Üçüncü Kişinin İfasına Karşı Çıkılması Günlük hayatta genellikle ödeme gücünü haiz olmayan asıl borçlu, üçüncü kişiden kendisini, alacaklıya ... kendisini borçtan kurtarmasına rıza gösterebilir veya en azından üçüncü kişinin ifasına karşı çıkmayabilir. Bununla birlikte, üçüncü kişinin ifası her zaman borçlunun bilgisi ve rızası dahilinde gerçekleşmeyebilir. Bu nedenle öğretide üçüncü kişinin ifası, iki alt durum birbirinden ayırt edilerek incelenir: (a) üçüncü kişinin ifasına karşı çıkılmadığı durumlar ve (b) üçüncü kişinin ifasına karşı çıkıldığı durumlar. Hukuki açıdan asıl problemli olan, (b) olarak

Rona Serozan, Başak Baysal, Kerem Cem Sanlı / On İki Levha Yayıncılık, February 2022

§2. ÜÇÜNCÜ KİŞİNİN İFASI I. BORCUN BORÇLUDAN BAŞKASI TARAFINDAN DA İFA EDİLEBİLİRLİĞİ Borçlunun kişiliğinin edimin biçimsel, ikincil öğesi olmaktan ... , tanımadığı bir yabancının gereği gibi ifa etmemeden sorumlu kişi diye geçmesinden ötürü karşı çıkabilir üçüncü kişinin ifasına. Ama yasa, alacaklının bu kaygısını ve çıkarını dikkate almaz; borçlunun üçüncü kişinin ifasıyla borçtan kurtulma yolundaki çıkarını üstün tutar. İfa derslerinin ilk kuralı olarak ele ... “üçüncü kişinin” yarattığı ifa engelinden sorumlu olmaz. Üçüncü kişiye gelince, o, borçlu için, ama borçlunun sorumluluğunun büsbütün dışında, kendi

Rona Serozan, Başak Baysal, Kerem Cem Sanlı / On İki Levha Yayıncılık, February 2022

da kime ifa edileceği genel kurama kalmıştır. Kural olarak, borçlu yerine üçüncü kişi ifada bulunabilir (BK 83), genelde herkesin işine gelir bu. Ama kural olarak alacaklı yerine üçüncü kişiye ifada bulunulamaz, genelde alacaklının işine gelmez bu. Menfaatler durumundaki fark, beraberinde çözüm farkını da getirir. Üçüncü kişiye ifa ancak alacaklının oluruyla borcun ifası yerine geçebilir. Borçlu borcunu mutlaka edimi almaya yetkili alacaklının ... ” (üçüncü kişi gerçek alacaklı sanılarak) gerçekleştirilmiş olsun! İfanın özünün ve işlevinin en doğal gereğidir bu. Üçüncü kişiye ifanın borçtan

Rona Serozan, Başak Baysal, Kerem Cem Sanlı / On İki Levha Yayıncılık, February 2022

§3. ÜÇÜNCÜ KİŞİYE İFA RÜEGG: Leistung des Schuldners an einen Nicht-Gläubiger, Freiburg, 1990.

Hilal Daver / On İki Levha Yayıncılık, November 2018

IV. BAZI ÖZEL BORÇ İLİŞKİLERİNDE ÜÇÜNCÜ KİŞİNİN İFASI Borç ilişkisinde kişi unsuru hakkında genel düzenlemenin TBK m. 83’te yapıldığını, kanun koyucunun bu hükümde borcun bizzat borçlu tarafından ifasını bir kural değil, istisna olarak düzenlediğini belirtmiştik. Borcun üçüncü kişilerce de ifa edilebileceği kuralının (TBK m. 83) istisnaları bazı özel borç ilişkilerinde karşımıza çıkmaktadır. Türk Borçlar Kanunu, borcun üçüncü kişilerce de ifa edilebileceği konusundaki genel kurala, şahsi edimler içeren borç ilişkilerinde; özellikle iş görme borcu doğuran sözleşmelerde istisnalar koymuştur. İş görme

Ekin Korkmaz / On İki Levha Yayıncılık, October 2021

B. Üçüncü Kişinin İfasının Sonuçları, Rücu Hakkı ve Halefiyetin Rücu Düzenindeki Yeri 1. Üçüncü Kişinin İfasının Sonuçları Üçüncü kişinin ifası kanunda borcu sona erdireceği öngörülen sebeplerden biri değildir. Bu bağlamda üçüncü kişinin ifası, borçlunun ifasının sonuçlarına tâbidir. Üçüncü kişinin ... , örneğin, üçüncü kişi borcu ifa ettiğinde borç ve bu borcun fer’ileri kural olarak ifa sebebiyle sona erer. Yine örneğin, şekil eksikliğine bağlanan sonuçların borçlunun ifası yoluyla bertaraf edilebileceği kabul ediliyorsa üçüncü kişinin ifasıyla da aynı sonucun doğacağı kabul edilir(326). Aynı şekilde

Melek Bilgin Yüce / On İki Levha Yayıncılık, February 2019, Sayfa: 352 - 355

alan ve üçüncü kişinin ifasına ilişkin kural, borcun üçüncü kişi tarafından ifa edilebileceğidir. Elbette bu kural mutlak değildir. Bazı borçların üçüncü ... borçlunun söz konusu edim için ayrı bir özelliği bulunduğu hallerde üçüncü kişinin ifası alacaklıyı tatmin edemez(6). İşte bu durumlarda nasıl ki, borcun üçüncü kişi tarafından ifasının teklif edilmesi gereği gibi ifa teklifi değildir; bu borcun terekeye intikali de mümkün değildir. TBK m.83’te yer alan bu kurala dayalı olarak, malvarlığında bulunan ve üçüncü kişi tarafından ifa edilemeyecek bir borcun varlığı halinde, bu borcun mirasçılar tarafından ifa

Hilal Daver / On İki Levha Yayıncılık, November 2018

C. ÜÇÜNCÜ KİŞİNİN İFASININ HÜKMÜ-ETKİSİ Hiç kimsenin nedensiz olarak bir başkasının borcunu ifa etmeyeceği düşüncesine uygun olarak, üçüncü kişinin ... . Bu olasılıklar dışında üçüncü kişinin, ifası ya borçluyu borçtan kurtararak bağışta bulunma amacına dayanır ya da vekâletsiz iş görme oluşturur(132). Tıpkı borçlunun ifasında olduğu gibi, hukuki işlem niteliğindeki ifa eylemlerinde, borçlunun edimini yerine getiren üçüncü kişinin de ifa amacıyla ... bulunmak için mi yoksa başkasının borcunu ifa için mi bu davranışta bulunduğunu ayırma olanağı tanır(134). Üçüncü kişinin ifası, borçlunun bilgi ve onayı

Ekin Korkmaz / On İki Levha Yayıncılık, October 2021

9. Halefiyetin Bir Üçüncü Kişinin İfası Hali Teşkil Etmesi Bir kişinin bir başkasının borcunu ifa ettiği durumlarda rücu ilişkisinin hangi araçlara ... edilebilir: (i) alacaklıdan ve borçludan bağımsız alelâde bir üçüncü kişi olarak ifada bulunan kişiler, (ii) alacaklı veya borçluya karşı olan yükümlülüğüne ... üçüncü kişiler, halefiyet halleri bakımından kendi içinde ikiye ayrılmalıdır. Bu bağlamda, “adi üçüncü kişinin” ifası neticesinde halef olabilmesi ... ilişkisine dahil olan bir kişinin alacaklıya ifası, dar anlamda üçüncü kişinin ifasıdır(111). Dar anlamda üçüncü kişi sayılmak, yani borca tamamen yabancı

Yavuz Can Aslan / On İki Levha Yayıncılık, February 2020

ff. Üçüncü Kişiye Yapılan İfanın Sonuçları aaa. Kapama İlişkisi Bakımından Borçlunun üçüncü kişiye yaptığı ifa ile başta kendisinin alacaklıya ... borcundan kurtulmak için ancak kararlaştırılan üçüncü kişiye ifada bulunabilecektir. Fakat, borçlunun borcunu ifa etmiş sayılabilmesi için üçüncü kişinin ... ki, üçüncü kişinin ifayı kabul etmesi borçlu ile alacaklı arasındaki hukukî ilişkinin sebebini etkileyici bir nitelik arz etmez fakat doğrudan kendi sebebine dayanır. Bu sebeple ki ifanın kapama ilişkisinden kaynaklanan borcu söndürmesi için üçüncü kişinin ifayı kabulünün bu amaçla olup olmadığı bir önem

Hilal Daver / On İki Levha Yayıncılık, November 2018

D. ÜÇÜNCÜ KİŞİNİN İFASINDA ALACAKLININ HUKUKİ DURUMU Alacaklı, üçüncü kişinin gereği gibi ifasını kabul etmek zorundadır. Üçüncü kişinin ifası ile ... etmemiş gibi olur. Kabul etmemede haklı bir nedeni bulunmadığı takdirde, borçluya karşı alacaklı temerrüdüne düşer(139). Üçüncü kişinin ifasındaki ... gerçekleşmesi için öncelikle borcun üçüncü kişi tarafından da ifa edilebilir olması gerekir. Kişiye sıkı sıkıya bağlı şahsi edimler üçüncü kişi tarafından ifa edilemeyeceğinden üçüncü kişinin ifa teklifini kabul etmeyen alacaklı temerrüde düşmez(141). Alacaklı temerrüdünden söz edebilmek için borçlunun ya da üçüncü

Ekin Korkmaz / On İki Levha Yayıncılık, October 2021

2. Üçüncü Kişi Kavramı Öğretide üçüncü kişinin ifası (“Drittleistung”), “borçluya isnat edilemeyen (hukuken borçlunun ifası sayılamayan ... borçlu)(300). Bu ifaların hiçbiri teknik anlamda üçüncü kişinin ifası niteliğinde olmayıp hukuki sonuçları da yeknesak değildir(301). “Üçüncü kişinin ifası” ve “borçlunun ifası” arasında bir ara kategori olarak yer alan üçüncü kişi için sonuç doğuran (üçüncü kişiye etkili) ifa (“Eigenleistungen mit ... halefiyet sonucunun doğması bakımından geçerli bir üçüncü kişi ifasından söz edilemez. Yani, borç artık üstlenenin borcu haline geldiğinden, bu borcun ifası

Rona Serozan, Başak Baysal, Kerem Cem Sanlı / On İki Levha Yayıncılık, February 2022

IV. BORÇLUNUN ÜÇÜNCÜ KİŞİYE EDİMDE BULUNMA HAKKI Genelde, üçüncü kişiye ifada bulunma “yükümü” ile “hakkı” örtüşür. Ama biz böyle bir örtüşmenin olmadığı ayrıksı olasılıkları göz önünde tutarak, yine de üçüncü kişiye ifada bulunma yükümünü ve hakkını birtakım yinelemeleri göze alarak ayrı başlıklar ... yüküm; ama her ikisinde de üçüncü kişiye karşı ifada bulunma hakkı! Öte yandan, bu gibi edim kestirmelerinin aynı zamanda “üçüncü kişinin ifasına” da ... ödeme yeri olarak gösterilmiş bankaya (üçüncü kişiye) ifada bulunma konusunda bir seçimlik yetkisi olur. Üstelik bu yetkinin havaleden farklı olarak

Dilşah Buşra Kartal / On İki Levha Yayıncılık, June 2021

II. Üçüncü Kişiye İfa Edilmiş Olan Edimin İadesi A. Genel Olarak Her sözleşmede olduğu gibi üçüncü kişi yararına sözleşmede de borçlanılan edimin ifası ile borç sona erer. Ancak borç ilişkisi baştan itibaren veya sonradan ortaya çıkan bir sakatlık nedeniyle geçmişe etkili olarak geçersiz olabilir. Keza sözleşme ilişkisi sonra erdiğinde üçüncü kişiye teslim edilmiş borç konusu edimin iadesi de sözleşmeden doğan bir yükümlülük teşkil edebilir. İşte bu gibi hallerde üçüncü kişiye ifa edilmiş olan edimin iadesi sorunu gündeme gelir. Üçüncü kişi yararına sözleşmede ifa edilmiş olan edimin iadesi

Furkan Özdemir / On İki Levha Yayıncılık, November 2019

bir görüşe de rastlanmamıştır. Ancak üçüncü kişinin ifası ile inananın devir borcunun ifa edildiği kabul ediliyorsa bu ifanın hukuki niteliğinin tespit ... devrini borçlanmaktadır. Bu noktada, üçüncü kişinin ifası ile inananın devir borcunu yerine getirdiği kabul ediliyorsa iki müessese gündeme gelir: İfa yerine geçen edim ve üçüncü kişinin ifası. Üçüncü kişinin ifasından bahsedebilmek için üçüncü kişinin ifa kastı ile hareket etmesi gerekir(38). İnançlı işlem üzerinden yapılan bu değerlendirmede, üçüncü kişinin ifa kastından bahsedilemez. Dolayısıyla yapılan ifa, üçüncü kişinin ifası kapsamında

Esma Elif Şafak Sarıkaya / On İki Levha Yayıncılık, June 2022

ii.Borçlunun Sözleşme İlişkisi Çerçevesinde Bir Üçüncü Kişi Vasıtasıyla İfayı Gerçekleştirmesi İfayı gerçekleştirebilecek bir üçüncü kişinin varlığı ... , borçlunun ediminin ifası olacağından herhangi bir imkânsızlıktan söz edilemeyecektir. Nitekim TBK m. 83 uyarınca üçüncü kişinin ifasının mümkün olduğu durumlarda, üçüncü kişi borçlunun ifa yardımcısı olarak ve borcun ifası maksadıyla ifayı gerçekleştirebilir. Şu halde, üçüncü kişinin ifasının taraflar ... gerçekleştiremediği ifayı bir üçüncü kişi vasıtasıyla gerçekleştirmesinin mümkün olup olmadığı ilk olarak tarafların iradelerine göre, sözleşme ilişkisi çerçevesinde

Esma Elif Şafak Sarıkaya / On İki Levha Yayıncılık, June 2022

kaynaklanması, edimin bir üçüncü kişi tarafından ifa edilebilirliği kıstasına baskın gelmektedir. Bu yaklaşım çerçevesinde bir görüşe göre, edimin borçlu dışında ... şahsından doğmamış olmasını da gerektirir(37). Şu halde, borçlu dışındaki bir üçüncü kişi ifayı gerçekleştirebilecek de olsa borçlunun ifasının önündeki engel ... imkânsızlık, borçlunun, şahsından kaynaklanan bir ifa engeli sebebiyle ifayı gerçekleştirememesi ile bir üçüncü kişinin ifayı gerçekleştirebilecek durumda ... kaynaklanması unsurunun, her ne kadar ifanın bir üçüncü kişi tarafından gerçekleştirilebilir olması şartına ek olarak getirildiği, sistematik açısından kabul

Dilşah Buşra Kartal / On İki Levha Yayıncılık, June 2021

sözleşmedir. Bu sözleşmenin üçüncü kişiye ifada bulunulan diğer borç ilişkilerinden farkı borçlunun taraflar arasındaki anlaşma uyarınca üçüncü kişiye ifada ... türü değildir. Sözleşme serbestisi kapsamında düzenlenebilecek her türden sözleşme edimin ifasının üçüncü kişiye yapılacağının kararlaştırılması suretiyle üçüncü kişi yararına sözleşme haline getirilebilir. Edimin üçüncü kişiye ifa edilecek olması taraflar ve üçüncü kişi arasında üç köşeli bir ilişki yaratır. Alacaklı ve borçlu arasındaki karşılık ilişkisi üçüncü kişiye ifa yükümlülüğünü doğuran borç ilişkisini oluşturur. Üçüncü kişi yararına sözleşmenin

Tülay Aydın Ünver / On İki Levha Yayıncılık, December 2017

), alacaklı (vaadettiren) ile akdettiği sözleşme ile, edimi bir üçüncü kişiye ifa etmeyi taahhüt etmektedir(51). O halde bir kimsenin banka ile akdettiği ... ikiye ayrılmaktadır. Bu ay rımda esas alınan kriter ise sözleşmede üçüncü kişiye ifayı talep hakkının tanınıp tanınmadığıdır. TBK m.129’da, kural olarak ... , vaadeden borçludan edimin üçüncü kişiye ifasını talep edebildiği eksik üçüncü kişi yararına sözleşmede birden fazla alacaklının varlığı söz konusu değildir ... müşterek hesap niteliği taşımayacaktır. Zira üçüncü kişi yararına tam sözleşmede vaadeden, sadece üçüncü kişiye ifada bulunma borcu altına girdiğinden

Arif Burhanettin Kocaman / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, July 2003, Cilt 0, Sayı 19

), garanti alana (alacaklı veya lehdar) bir üçüncü şahsın edasını vaat eder (verspricht). BK m. 110’un (OR Art. 111) kenar başlığında yanlış anlaşılmaya müsait ... , garanti verene bağlı olan bir sonuç olmayıp, ona yabancı bir edadır. Garanti verenin ediminin içeriği, üçüncü şahıs edada bulunmadığı takdirde bundan dolayı garanti alanın zararının tazminidir. Yani, BK m. 110 (OR Art. 111); üçüncü şahsın edasının gerçekleşmemesi durumu için bir tazminat talebini düzenlemektedir(11) . Garanti veren; üçüncü şahsın edasını ‘kendi adına’ ve ‘kendi hesabına’ vaadeder; dolayısıyla, onun temsilcisi değildir. Üçüncü şahıs