Rona Serozan, Başak Baysal, Kerem Cem Sanlı / On İki Levha Yayıncılık, Şubat 2022

VI. EDİMİN ANLAŞMAYLA DEĞİŞTİRİLMESİ: İFA YERİNE EDİM Edimin değiştirilmesi, bu bağlamda da borçlanılmış asıl edim yerine başka ve yedek bir edimin ... . Böyle bir edim değişikliği tarafların edimi değiştirme sözleşmelerini ifa aşamasında yaşama geçirmeleriyle de gerçekleştirilebilir. “İfa yerine edim” (datio in solutum) diye bilinip tanınır bu özel sözleşme. İfa yerine edimin değişik bir edim vermenin karşılığında alacaklıyı asıl ediminden vazgeçirme ... mı nitelendirilmesi gerektiği oldum olası tartışmalıdır(78). Hangi görüş benimsenirse benimsensin, ifa yerine edim, BK 133 anlamında yenilemeden

Işık Önay / On İki Levha Yayıncılık, Ocak 2016

§16. İFA YERİNE EDİM VE YENİLEME A. İfa Yerine Edimin İfa Uğruna Edim ve Teminat Amacıyla Edimden Ayrılması Öğretide “borçlanılan edime(905) uygun ... olması ile alacaklı tatmin olduğunu kabul ediyorsa, ifa yerine edim (Leistung an Erfüllungs Statt, datio in solutum)(909) söz konusu olur. Bu ihtimalde ... sona erecektir(911). Şayet tarafların yeni edimin yerine getirilmesi ile amaçladıkları sonuç hakkında tereddüt yaşanırsa, yeni edimin ifa yerine değil ... alacaklıya asıl alacağa dayanarak talepte bulunmasına rağmen başarılı olamaması riskine karşı bir güvence sağlanmaktadır. Yenilemeyi ifa yerine edimden ayırmak

Lexpera, Aralık 2017

İfa • İfa Yeri • Üçüncü Kişilerin İfası • Üçüncü Kişiye İfa • İfa Yerine Edim • İfa Uğruna Edim • Seçimlik Borç • Alacaklı Temerrüdü

Işık Önay / On İki Levha Yayıncılık, Ocak 2016

B. İfa Yerine Edim Anlaşmasının Hukuki Niteliği İfa yerine edim anlaşmasının hukuki niteliğini açıklayan görüşler üç grupta toplanabilir: Klasik ... hakim olduğu görülen bir görüşe göre, ifa yerine edim anlaşmasıyla alacaklı alacağından, yeni bir edim karşılığında vazgeçmeye razı olur. Bu görüşün en ... ise eski edimden vazgeçilmesinin oluşturduğunu savunur(916). Bu görüşü savunan yazarlara göre, ifa yerine edim anlaşması, satış benzeri bir mübadele (değişim) sözleşmesi (kaufähnlicher Austauschvertrag) niteliğindedir. İfa yerine edimin hukuki niteliğinin bu şekilde açıklanması halinde, bu kurumu

Işık Önay / On İki Levha Yayıncılık, Ocak 2016

C. İfa Yerine Edimin Yenileme ile Karşılaştırılması İfa yerine edim anlaşmasının bir değiştirme sözleşmesi olarak tanımlanması, yenileme ile ifa yerine edim kavramlarının birbirinden net bir şekilde ayrılmasını sağlar. Taraflar ya ifa yerine edim anlaşması yaparlar ya da yenilemeye başvururlar. Bu ... borcun kurulması gerekir(929). İfa yerine edim anlaşmasının, diğer değiştirme sözleşmelerinden farklı olarak yenilemeye benzemesine neden olan unsur, borcu sona erdirmesidir(930). Nitekim v.Tuhr/Escher de yenilemeyi ifa yerine edim benzeri bir borçtan kurtulma şekli olarak tanımlar(931). Fakat iki

Köksal Kocaağa / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Haziran 2007, Cilt 24, Sayı 1

B- İfa Yerine Edim Tarafların, borçlanılan edimden başka bir şeyle ifanın gerçekleştirileceği hususunda anlaşmalarına, ifa yerine edim (datio in solutum; Leistung an Erfüllungs statt) denir(9). İfa yerine edim, Borçlar Kanunu'nda düzenlenmiş değildir. Ancak, sözleşme serbestisi ilkesi gereğince ... kararlaştırabilirler. Başka bir ifadeyle, taraflar borçlanılan edimden başka bir edimin yerine getirilmesini ifa olarak kabul, edebilirler. İfa yerine edim konusundaki anlaşmanın geçerliliği herhangi bir şekle tabi olmamakla birlikte(10) tarafların fiil ehliyetine sahip olmaları gerekir(11). İfa yerine edimin, borçlanılan

Özlem Acar Ünal, Cüneyt Bellican / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2021, Sayfa: 789 - 792

olmakla birlikte, “ifa ikamesi” çatısı altında istisnalar toplanır: Seçimlik yetki(54) ifa yerine edim, ifa uğruna edim(55). Burada özellikle ifa yerine ... para geçebileceği gibi bir başka yapma borcu da geçebilir. Buradan önemli olan husus, ifa ikamesi olarak değerlendirilecek edimin, taraflarca ifa yerine yapıldığının kabulüdür, bu konudaki anlaşmalarıdır. Bu kimi zaman bir yorum meselesi haline gelir. İfa yerine edim, ani edimli borç ilişkilerine ilişkin örneklerle karşımıza çıksa da bu durum sürekli borç ilişkilerinde uygulama alanı bulmayacağı anlamına gelmez. İfa yerine ediminin bir sonucu olarak, eski

Rona Serozan, Başak Baysal, Kerem Cem Sanlı / On İki Levha Yayıncılık, Şubat 2022

tutarında bir para borcu için ister istemez kol saatini veren borçlu, üç değişik amaç izlemiş olabilir: a) rehin (teminat) verme amacı, b) ifa yerine edimde ... değil de teminat amacıyla edimde bulunmuş olur. Öte yandan, alacaklısına bono ya da çek veren borçlu, borcunu ifa yerine edim (datio in solutum) yoluyla ifa ve itfa etmiş sayılmaz; salt “ifa uğruna” (ifa amacıyla) edimde bulunmuş sayılır. (Datio solutionis veya solvendi causa) Bununsa ifa yerine edimden ... ” sayılır; ifa yerine edim olarak değil de ifa uğruna edim olarak değerlendirilir. Yerine göre, havale ve akreditif için de böyle bir değerlendirme

Köksal Kocaağa / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Haziran 2007, Cilt 24, Sayı 1

D- İfa Yerine Edim İle İfa Amacıyla Edim Arasındaki Farklar İfa yerine edim ile ifa amacıyla edim birbirinden tamamen farklı olup bu farklar şu şekilde belirtilebilir: İfa yerine edimde, ikame edimin yerine getirilmesiyle birlikte borç sona ermekte, borçlu borcundan kurtulmaktadır(37). Bu durumda ... tahsil ettiğinde, elde ettiği meblağ oranında B’nin A’ya olan borcu ifa edilmiş ve borç sona ermiş olur. Diğer taraftan, ifa yerine edimde, ikame edimin ... (40). Borçlanılan edim yerine alacaklıya bir şey verildiğinde veya bir alacak temlik edildiğinde, bunun ifa yerine edim mi yoksa ifa amacıyla edim mi

Hilal Daver / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2018

c. İfa Uğruna Edim İfa uğruna edimde hukuki durum, ifa yerine edimden farklıdır. İfa uğruna edimde borçlu, alacaklıya paraya çevirip alacağını elde ... göre, taraflar arasındaki anlaşmanın ifa yerine edim mi yoksa ifa uğruna edim mi olduğu konusunda duraksama halinde, sözleşmenin ifa uğruna edim niteliğinde olduğu kabul edilmelidir(75). Katıldığımız diğer görüş ise ifa edilecek borç para borcu değilse, ifa yerine edimin varlığını kabul etmenin doğru ... durumda ifa yerine edim amacı taşıdıklarını kabul etmek durumun özelliğine daha uygundur. Görüldüğü gibi ifa yerine edim ve ifa uğruna edim birbirinden

Ayşen Çilenti Konuralp / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2020

C. İfa Yerine Edim ve İfa Uğruna Edim Lehdarın kural olarak vaadedenden ifa yerine veya ifa uğruna edim kabul edebileceği ve bunda vaadettirenin ... lehdara ifasını ancak bu edim içeriği ile sınırlı olarak talep edebilir(162). Ayrıca lehdar vaadeden ile bir anlaşma yaparak ifa yerine edimi kabul ederse ... , vaadettiren ile vaadedenin en başta karşılık ilişkisinden lehdar yararına doğan alacak hakkını değer ilişkisi bakımından ifa uğruna veya ifa yerine edim olarak ... . 658, dn. 16a. Siber’e göre ise, lehdar ifa yerine edim kabul ettiği vakit vaadedenin ona karşı olan borcu sona erer. Vaadettirene karşı olan borcunun

Hilal Daver / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2018

b. İfa Yerine Edim Alacaklı kararlaştırılan edimden başka bir şeyi kabul etmek zorunda değildir. Bununla birlikte borçlu, ifa sırasında edimden başka bir şeyi ifa yerine önerir, alacaklı da kabul ederse ifa gerçekleşmiş olur; borç sona erer. İfa yerine edimde, verilen şeyin asıl edimden farklı değerde olması, borçlu veya alacaklıya bir değer farkını isteme olanağı tanımaz(65). Özellikle para borçlarının ifasında, ifa yerine edim olarak borçlu ... kurtulur. Taraflar ifadan önce borcun konusunu değiştirmişlerse ifa yerine edim değil; borç ilişkisini değiştiren bir sözleşme (değişiklik sözleşmesi

Batuhan Akkuş / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2020

görülmektedir(76). Rehin haklarında, taraflarca muacceliyetten önceki bir dönemde gerçekleştirilen ifa yerine edim anlaşmasının lex commissoria yasağına ... şekilde bir ifa yerine edim anlaşması yaparak borcu sona erdirebileceği ise öğretide -çoğunlukla- kabul edilmektedir(78). Çoğunluk görüşünden yola çıkılarak; SerPK m. 47/IV(c) hükmüne rağmen tarafların ifa yerine edim anlaşması yapmaları mümkündür. Başka bir deyişle, hak sahipliğinin teminat verende bırakıldığı teminatlarda, esas borcun muaccel olduğu dönemde taraflarca ifa yerine edim anlaşması yapılması hâlinde, kaydî değerin muacceliyet tarihindeki borsa değeri esas

Köksal Kocaağa / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Haziran 2007, Cilt 24, Sayı 1

, ifa yerine edim ve ifa amacıyla edimdir. Alacaklı ve borçlunun, borçlanılan edim yerine başka bir şey verilmek suretiyle ifanın gerçekleştirileceği ve böylece borcun sona ereceği konusunda anlaşmaları halinde, ifa yerine edim söz konusu olur. Buna karşılık, borçlunun alacaklıya borcun ifasını sağlamak ... . Belirtmek gerekir ki, ifa yerine edim ve ifa amacıyla edim dışında, borçlunun borçlanılan edimden başka bir şeyi alacaklıya kazandırması, teminat (rehin ... alacağın teminat altına alınması değil de ifası amaçlanmışsa tarafların anlaşmasına göre, ortada ya ifa yerine edim ya da ifa amacıyla edim söz konusudur

Ali Batuhan Sevinç / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2024

borçlar hukukunda denk düşen kurum, “ifa yerine edim”(172) kurumudur. İfa yerine edimin alacaklının bir ivaz (yeni edim) karşılığında borçluyu eksi ... ) Bu görüşlerden son ikisinin kabulü durumunda ifa yerine edimin yenileme niteliğinde olduğu söylenemez, değiştirilen edimin hukuki sebebi aynı kalır. İfa yerine edim anlaşmasının bir değiştirme (tadil) sözleşmesi olduğu kabul edildiğinde borcu sona erdiren değiştirilen edimin ifasıdır.(174) Bununla ... alacağın sermayeye dönüştürülmesi işlemi her durumda ifa yerine edimdir demek doğru olmaz. Zira ifa yerine edim anlaşmaları ifa aşamasında yapılan

Işık Önay / On İki Levha Yayıncılık, Ocak 2016

. Söz konusu hükmün ifa yerine edim başlığı altında düzenlenmesi ve gerekçedeki açıklamalar, Alman hukukunda yenileme ile ifa yerine edim arasındaki sınırları oldukça silikleştirmiş ve yenilemenin öğretinin bir kısmı tarafından ifa yerine edimin bir türü olarak tanımlanmasına neden olmuştur(190). BGB’nin ... karşı önerdiği tasarısında (Gegenentwurf) bu hükmün yerine “ifa yerine edim” kavramını kullanmadığı, benzer bir hüküm önerdiği görülmektedir(192 ... haline geldiği ileri sürüldüğü gibi(193) ifa yerine edimle yenileme arasında hiçbir fark görmeyen yazarlar(194) da bulunmaktadır. Buna karşılık yenilemenin

Gülşah Sinem Aydın Ateş / On İki Levha Yayıncılık, Ağustos 2022

III.İFA YERİNE GEÇEN EDİM – İFA AMACIYLA YAPILAN EDİM Vasiyet, vasiyet alacaklısına borçlar hukuku anlamında bir alacak hakkı sunduğundan, bu borcun ... konusundan başka bir edimin ifa edileceğini (ifa yerine geçen edim; ifa yerini tutan edim; datio in solutum; Leistung an Erfüllungsstatt) kararlaştırabilirler ... alacaklısının açık ya da örtülü rızası ile ödemenin onun hesabına yapıldığı durumda ifa yerine geçen edimden söz edilir ve nakden ödeme yerine kaydî paranın ... bunu kabul ederse, alacağın devri ifa yerine geçen edimdir(1183). Vasiyet alacaklısı ifadan önce kabul ederse, vasiyet borçlusu ifa amacıyla yapılan

Başak Baysal, Kerem Cem Sanlı, Rona Serozan / On İki Levha Yayıncılık, Şubat 2022

10. PARA YERİNE VERİLEN TELEVİZYONUNBOZUK ÇIKMASI İfa yerine edim OLAY: Adil, kendisine bin beş yüz lira ödünç vermiş olduğu Bartu’yu paranın ... kanısındadır. SORU VE YANITI: Kim haklıdır? İfa yerine edimin, değiştirme sözleşmesi mi, yeni (kaim) edime karşılık eski edim alacağını gözden çıkarma ... liralık ödünçten sorumludur. Onun borcu, alacaklının ifa yerine edim anlaşmasından dönmesi üzerine, eski ödünç borcunu ihya etmekten ve ondan sonra da onun ifasını talep etmekten ibarettir. Yoksa ifa yerine verilen edimin yerine getirilmesini ve bu borcun yerine getirilmemesi yüzünden uğranılan zararın

Batuhan Akkuş / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2020

tek başına bir ifa yerine edim anlaşmasının yerini almaz. İfa yerine edim anlaşması, teminat alanın tek taraflı irade beyanıyla bu yetkisini kullanması ... bulunmadığının belirlenmesi bakımından öncelikle lex commissoria yasağı ekseninde bir değerlendirmenin yapılması zorunludur. İfa yerine edim anlaşması, edim ... düzenlemede ifa yerine edim anlaşmasının konusu teminat alanın iade borcu olarak belirlenmiştir. Dolayısıyla bu alternatifin Türk hukukunda bir karşılık bulup

Aydın Çelik, H. Güzin Üçışık / On İki Levha Yayıncılık, Ocak 2018

gelmiş kâr payı borçlarını nakit ödemesi yapmaksızın kapatmak için, her bir alacaklısı ile ayrı birer “ifa yerine edim” anlaşması(540) akdetmek yoluna ... , pay sahibi veya kâr payı alacağını onun yerine tahsil hakkı bulunan kişinin anonim ortaklığın “ifa yerine edim” önerisini reddedip nakit ödemesinde ... kadarki dönemde ya da ifa zamanı veya sonrasında yaptıkları anlaşmaya “ifa yerine edim sözleşmesi” denir. Bu işlem “ifa uğruna edim sözleşmesi” ile ... . Oysa, “ifa yerine edimde” borçlu alacaklıya para borcunun yerini tutacak malı teslim ettiği anda (bu mal alacağı karşılayacak değerde olmasa bile

Tuba Akçura Karaman / On İki Levha Yayıncılık, Mayıs 2019

çerçevesinde mevcut sözleşme hükümlerinin değiştirilmesi niteliğinde olabileceği gibi, tarafların iradeleri doğrultusunda bazen, “ifa yerini tutan edim (datio in ... “sözleşme değişikliği” ya da “ifa yerine edim” çerçevesinde gerçekleştirilmiş olacaktır. Böyle bir anlaşmanın “sözleşme değişikliği” olarak mı yoksa “ifa ... temel kriter, anlaşmanın ifa sırasında yapılıp yapılmamasıdır. Anlaşma ifa sırasında “ayni sözleşme önerisi” olarak yapılıyorsa, “ifa yerine edimden” söz ... (A) bu teklifi kabul etse bu durum, “ifa yerini tutan edim” teşkil eder ki bu “ayni sözleşme” niteliğindedir. İpotek sözleşmesinin ifa aşaması olan

Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Haziran 2016, Cilt 32, Sayı 2

İfa Yerine Edim - İfa Uğruna Edim - Borcun Yenilenmesi • 28 11. HD, 04.04.2016, E. 2015/8595, K. 2016/3612 818 sayılı Borçlar Kanunu m. 114; 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m. 133 Mevcut bir borç için kambiyo taahhüdünde bulunulması veya yeni bir alacak senedi ya da yeni bir kefalet senedi düzenlenmesi, tarafların açık yenileme iradeleri olmadıkça borcun yenilenmesi sayılmaz. Bu nedenle temel borç ilişkisine dayalı bir borcun ödenmesi amacıyla senet düzenlenmesi, temel borç ilişkisinin varlığını sona erdirmez. Bu durumda, birisi temel borç ilişkisinden diğeri ise kambiyo ilişkisinden doğan iki

Işık Önay / On İki Levha Yayıncılık, Ocak 2016

yeni bir borçtan bahsedilmesini gerektirecek kadar ileri giden bir borç değişikliği(320) v.Tuhr/Escher ifa yerine edim benzeri bir borçtan kurtulma imkânı(321) Guhl/Koller, ifa yerine edimin bir türü(322) Aepli ise, koşula bağlı bir ibra(323) olarak nitelendirir. İleride açıklanacağı üzere ... şeyle ödeme olarak nitelendirmektedir (a.g.e., s. 45-46). Alman hukukunda bazı yazarlarca BGB 364/II’den yola çıkılarak yenilemenin bir çeşit ifa yerine edim anlaşması olduğu savunulmaktadır. Konuyla ilgili daha detaylı açıklamalar için bkz. aş. § 16, C. (323) Aepli, Art. 116, N. 22, 32. (324) Bkz. aş

Utku Saruhan / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2022

niteliği açısından ifa yerine edim teşkil ettiği savunulmaktadır(334). Nakdi uzlaşma ile taraflara dayanak varlığı teslim etme yerine yedek bir ikame edim olarak aradaki farkı ödeme yükümlülüğüne yer verilmiştir. İfa yerine edim, sözleşme özgürlüğüne dayanan bir ifa alt türü olarak, sözleşmenin kurulmasından sonra, taraflar borçlanılan edimden başka bir edimin ifa olarak yerine getirilmesini kabul etmektedirler(335). İfa yerine geçen edimde borç, yedek ikame ... tanınmış ise ifa yerine edimden söz edilebilir. Taraflar başlangıçta mevcut ifa yerine ikame bir edim olarak para borcu ödemeyi kabul etmekteler ve

Ali Tolga Erendaç / On İki Levha Yayıncılık, Ocak 2021

olmasıdır. Fakat bizim kanaatimiz kart çıkaran kuruluşun üye işyerine olan ödeme borcunun ifa yerine edim niteliğinde olduğudur. Gerekçelerimizi açıklayalım. Para borcunun ödenmesinde para dışında bir ödeme aracının kullanılmasının ifa yerine edim mi yoksa ifa uğruna edim mi olduğu, tarafların iradesine göre ... yönünde olmasıdır. Sonuç olarak alışveriş işleminin onaylanmasıyla doğan alışveriş işlemi konusu parayı ödeme borcunun ifa yerine edim niteliğinde oldu ... arasındaki ilişkiye uygulanmaz. Alışveriş işleminin kart çıkaran kuruluş tarafından onaylanması işlemi, ifa yerine edim niteliğinde olduğundan kart hamilinin