Bazı memleketlerin şirketler mevzuatı, örneğin Belçika, bu konuda hiçbir hükmü ihtiva…
-
Git
: -
Favorilere ekle veya çıkar
-
ᴀ⇣ Yazı karakterini küçült

Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü
Yayın tarihi: Aralık 1973
Cilt: 7 Sayı: 2
Louis Dalléves
Çeviren:Mahmut Tevfik Birsel
Aşağıda bir kısmını gördüğünüz bu dokümana sadece Profesyonel + pakete abone olan üyelerimiz erişebilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM MUKAYESELİ HUKUKTA KARŞILIKLIİŞTİRAKLER(1)
Türk/İsviçre hukukunda karşılıklı iştirakler sorununa eğilmeden önce, meselenin yabancı…
1965 tarihli Alman ve 1966 tarihli Fransız Şirketler Kanunları gibi yeni mevzuatta…
mış bulunan projelerde de, diğer bir deyimle, «Avrupa Kanun Koyucusu» tarafından…
O halde bugünün şirketler hukukunda karşılıklı iştiraklerin düzenlenmesi eğiliminin…
1. Belçika Hukuku(2) …
Bugünün Belçika mevzuatı, karşılıklı iştirakleri özel olarak düzenleyen bir hükmü…
Diğer yandan, karşılıklı iştiraklerin sebeb olabileceği kötülüklere doktrin uzun…
2. İngiliz Hukuku…
İngiliz hukuku, karşılıklı iştirakleri yalnızca holdingler hukuku içinde düzenlenmiştir.…
Bu düzenlemenin, kanunun yürürlüğe girmesinden sonra bir şirketin diğer bir şirketin…
Lord Jenkins başkanlığında şirketler hukukunu gözden geçiren komisyon (Jenkins Komisyonu) bu eksikliği, ayrıca üçlü ve döngülü iştirakler yoluyla 27 madde hükmünün bertaraf edilmesi olanağının farkına varmıştır. Bununla beraber, istenmiyen sonucu önleyici hükümlerin çarpaşık olmasına karşılık adil olmayacağı ve engellemesine çalışılan sakıncanın ölçüsünü aşağı raporda(5)…
Bütün bunlardan sonra, 1967 tarihli «Companies Act» 1948 tarihli kanunun 27. maddesi…
3. İtalyan Hukuku…
İtalyan Medeni Kanunu karşılıklı iştiraklerle ilgili iki madde hükmünü ihtiva et…
Madde 2359, kendisini kontrol eden şirketin hisse senetlerine uydu şirketin esas…
Madde 2359, aynı zamanda; kavramı tanımlar ve iki halde uydu şirketin mevcut sayılabileceğini…
— Bir başka şirket genel kurulda çoğunluğu sağlayacak sayıda hisseye sahip olurs…
— Sözleşmeye dayanan bağlar onu diğer bir şirketin hakimiyet alanı içine sokmuş…
Demek ki, bu iki halin dışında karşılıklı iştiraklere cevaz vardır. Madde 2359 «esas…
nırlama olmadığı cihetle karşılıklı iştiraklerin bütün sakıncalar (bilhassa «kenetleme»)…
İkinci hüküm (medeni kanun madde 2360) bir tür uyduluk bağını ayrı olarak düzenlemektedir.…
Bazı yazarlar bu maddeye daha genel bir kapsam tanımak is terler ve karşılıklı iştirakleri…
Medeni Kanunun 2360. madde hükmü, nasıl yorumlanırsa yorumlansın, türeme yoluyla…
1966 tarihli reform projesi(11) bu durumu 4 ve 14. madde hükümleriyle önlemeğe gayret etmiştir. Madde 4 şirket sermayesi veya kanunî yedek akçeden yapılan yatırımlarla karşılıklı iştirakler tesisini yasaklamakta ve bu surette serbest yedek akçeler vasıtasıyla bu tür iştirakler meydana getirmenin geçerli olduğu şeklindeki yorumu doğrulamaktadır. Bu yedek akçelerin miktarını aşan iştirakler; aşılmanın ortaya çıktığı bilânçonun tasdik tarihini izleyen altı ay içinde elden çıkarılmalıdır. Madde 14'e gelince, karşılıklı iştirakin mevcut olduğu ölçüde oy hakkının askıda kalacağını öngörmektedir. Projenin bu hükümlerinin olumlu karşılandığı anlaşılmaktadır(12)…
4. Fransız Hukuku…
Fransız mevzuatı karşılıklı iştirakleri çok daha köklü bir şekilde çözümlemiştir…
Köklü değişikliklerle 4 Mart 1943 tarihli Kanunun 8. maddesi hükmünü tekrar ele alan…
Madde 358 fıkra 2, izlenecek yöntemi belli etmektedir. Bir diğer şirketin sermayesinin…
Vanhaecke’e göre(13) bu sistem arzu edilmiyen…
Fransız sistemiyle ilgili bir aksak yöne de üçlü döngülü iştirakleri yasaklamamış…
Mahkemelerin, kanun metinlerini genişletici surette yorumlamasıyla giderilebileceğini…
5. Alman Hukuku(16) .…
6.9.1965 tarihli Paylar Kanunu (= Aktiengesetz) şirket guruplaşmalarının ortaya çıkardığı…
Bundan başka, hakim şirketle uydu şirket arasındaki münasebetler bağlılık ilişkilerinin…
O halde üç durumu ayırmak gerekmektedir:…
a) Düzenlemenin olmadığı alan :…
Karşılıklı iştirakler şirket sermayelerinin dörtte birini aşmadığı ve bu koşula ek…
b) Bağılılık ilişkisi var olduğu hallerde düzenleme:…
İki yada daha fazla şirket arasında bağlılık ilişkisi var olduğu takdirde karşılıklı…
Bu şirketler arasında karşılıklı iştirakler yasaklanmamış olmakla beraber aşağıdaki…
— Uydu şirket hakim şirkete sermaye koyma taahhüdünde bulunamaz (§ 56);…
— Uydu Şirket hakim şirketin hisse senetlerine, ancak bu ikinci şirket kendi hisse…
— Uydu şirket elinde bulundurduğu hâkim şirket hisse senetlerine ait oy haklarını…
Bundan başka; kanunda karşılıklı iştiraklerde ilâna ilişkin düzenlemeler de öngö…
c) Herhangi bir bağlılık ilişkisi olmaksızın, bizatihi karşılıklı iştirakleri ilgilendiren düzenleme :…