Kararlar

Dâva : Dâvacı avukatı, taraflar arasında 27/II/1954 tarihinde akdedilen haricî garanti sözleşmesi hükmüne göre, dâvalıların kredili ithalât sistemiyle Türkiye’ye ithal edecekleri 1.581.266,49 dolar kıymetindeki makine vesair emtianın hulûl edecek taksitlerini dolar olarak ödemeyi taahhüt ettiklerini, müvekkili Banka’nın da 25/II/1954 tarih ve 1250 sayılı teminat mektubunu, muhatabı olan Nissho Company Ltd. Osaka isimli Japon Firması’na tevdi ederek yukarıda bildirilen 1.581.266,49 doların transfer edileceğini taahhüt etmiş olduğunu, bunun üzerine Japonya’daki satıcı Firma'nın malları dâvalılara göndermiş ve dâvalıların da malı tesellüm ederek halen işlemekte oldukları tesisleri kurmuş olduklarını, harici garanti mukavelenamesinin 20 nci maddesinin İ fıkrası mucibince (İşbu garanti mektubunun infazı sırasında halen mevcut veya ileride vaz olunacak her türlü kanuni ve idari mevzuat ile konulacak takyitlerden) ve gene aynı maddenin (a) fıkrası mucibince (İşbu garanti mektubuna konu teşkil eden dövizlerde vaki olacak her türlü devalüasyonlardan dolayı müvekkili Banka’nın mes’ul olmıyacağının kabul edildiği gibi, mukavelenamenin 21 inci maddesi ile de, Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası’nca dövizlerin transferi gününde, vâde hitanımda, dâvalıların yatırdıkları Türk liraları rayiç farkı dolayısiyle kâfi gelmiyecek olursa işbu rayiç farklarından dolayı bir gûna zarar ve mesuliyet terettüp etmiyeceğinin ve rayiç farkları dolayısiyle ödenmesi gereken farkları bilâ taallül ve itiraz müvekkili bankaya yatıracaklarının kabul ve taahhüt edildiğini, dâvalıların bu taahhütlerini müşterek borçlu ve müteselsil kefil sıfatiyle yaptıklarım, mukavelenin akdi tarihinde bir doların 2.82,50 Türk lirası mukabilinde transfer edilmekte iken bilâhare Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkındaki Kanun’a dayanılarak İcra Vekilleri Heyeti’nce ittihaz edilen 2/VII/1958 tarihli karara müsteniden ithal edilecek mal bedelinin harice transferinde doların bu kıymetine 6.20 liranın ilâvesinin kararlaştırılmış ve Türk Parasının Kıymetinin Koruma Hakkındaki 15 sayılı Karar’ın muvakkat 1 inci maddesinin son fıkrasına göre de, (Kredili ithalâtta mal daha evvel memlekete gelmiş olsa bile vâdeleri karar tarihinden sonra hulûl eden dövizlerin transfer muamelelerinde beher dolara 6.20 Türk lirası ilâvesiyle transfer yapılacağı) nın tesbit edildiğini; dâvalılarla yapılan adı geçen