II — HUKUKUMUZDA MARKALARIN TESCİL EDİLMİŞ OLUR OLMAMASINA GÖRE HİMAYE YOLLARI
A. Tescil Edilmemiş Markalar…
1) Hukukî himaye…
a) Bu hususta Ticaret Kanunu’nun haksız rekabet ile ilgili, m. 56 vd. daki hükümlerden istifade etmek mümkündür (Bilğişin : Ticaret…
b) Paris Antlaşması’nın mükerrer 6 ncı maddesi de tescil edilmemiş bazı markalara himâye imkânı tanımaktadır. Madde şöyledir : «Âkit memleketler, tescilin yapıldığı memleketin salâhiyettar makamı tarafından daha evvel İttihad’a dahil memleketlerden birinin tebaasına ait olduğu ve aynı veya mümasil nev'i mahsuller İçin kullanıldığı aşikâr bir surette mâlûm bulunan bir markanın aynı veya karışıklığa meydan verecek derecede taklidi olan bir fabrika veya ticaret markasının tescilini, gerek memleket kanunları müsait ise resen, gerek alâkadarın müracaata üzerine red veya iptâl eylemeyi taahhüt ederler». Şu halde, bu maddeye göre markanın «aşikâr bir surette mâlûm» bulunmsı halinde Türkiye'de sonradan tesrcil edilen ve iltibasa mahâl veren markaların iptali talep edilebilecektir. zannımızca bu maddenin dar tefsir edilmesi yoluna gidilmelidir. (Yabancı tatbikatta maddenin tatbikatına ait örneklere rastlanamamıştır. Karayalçın : Bu gibi markaların sicildeki kaydı mahkeme kararı ile terkin edilir ve kullanılması men edilir» age. sh. 331).…
2) Cezaî himaye:…
T. T. K. 64, 65 (Karayalçın : age. sh. 337).…
B. Tescil Edilmiş Markalar.…
1) Hukukî himaye:…
a) Alâmeti Farika Nizamnamesi'nin 19 uncu maddesine göre başka bir markayı taklit veya onu tağyir eden markaların iptal edilmeleri mümkündür. Bilindiği gibi Alâmeti Farika Nizamnamemiz1857 tarihli Fransız Kanunu'ndan alınmıştır. Nizamname'de vazıh bir şekilde birbirlerinden…
Görüldüğü üzere iltibasın bulunması halinde tağyir vardır. Hâdisede iltibasın mevcut…
b) Tescil edilmiş markanın sahibi TTK. 56 vd. daki haksız rekabet hükümlerinden…
aa) İktisadî rekabetin aldatıcı hareketler veya hüsnüniyet kaidelerine aykırı sair suretlerle her türlü suiistimali. İsviçre Haksız Rekabet Kanunu’nun 1 inci maddesinden alınan bu ifade ile güdülen gaye, ticaret hayatında rakiplerin himayesinden ziyade objektif olarak hüsnüniyet kaidelerine aykırı faaliyetlerin himaye edilmemesi suretiyle kapitalist sistemlerde en mühim şartlardan biri olan serbest rekabet muhitinin yaratılması ve devam ettirilmesidir. bu suretle üçüncü şahısları, yani müşterileri de himaye etmiştir. T.T K.'nun 57 inci maddesi hüsnüniyet kaidelerine aykırı halleri kazuist bir şekilde ve tadadi olarak göstermeğe çalışmıştır. Bu maddenin 5 numarasına göre, başkasının haklı olarak kullandığı marka gibi tanıtma vasıtaları ile iltibasa meydan verebilecek markaları kullanmak veyahut iltibasa meydan veren malları satışa arzetmek veya şahsî ihtiyaçtan başka her ne sebeple olursa olsun elinde bulundurmak halinde bir haksız rekabet hali ortaya çıkar. Hâdisemizde, dâvacının markası daha önceki bir tarihte Türkiye’de tescil edilmiş olduğuna göre, Yargıtayın da haklı olarak belirttiği gibi, bir tekaddüm hakkı vardır. Ortada bir iltibas da mevcut bulunduğundan TTK. 57/V. de
bb) Madde 58 de öngörülen dâvaları açabilmek için ise haksız rekabetin ikinci…
Dâva mevzuu olan hâdisede Amerikalı marka sahibinin iktisadi menfaatleri bakımından…
Türkiye'de daha önce tescil edilmiş olması halinde zannımızca durumu daha başka türlü…
c) Haksız rekabet karşısında B.K. 48 den de istifade etmek mümkündür. Hâdisemizde davacı ve dâvalı tâcir olduklarından ve yapılan fiil ticari işletmeleri ile ilgili bulunduğundan BK. 48 değil, TTK. 56 vd. tatbik edilecektir (Temziy Kararı «meselenin BK. 48 ve hususiyle tarafların tâcir olması hasebiyle TTK. 58 e göre halli gerekir» diyor, Batider, C. I. sh. 604).…
2) Cezaî himaye:…
Al. Par. Niz. 14 ve 15; TTK 64.…
EN
TR
