Hakkaniyet Kavramı - Hukuki Esneklik Problemi Bağlamında Bir İnceleme

Çok fazla seçenek olduğunda ne yaşam ne de hukuk daha fazla iyi olur ve nasıl ki insanlar 250 çeşit hardal ya da 100 çeşit zeytinyağı arasından seçim yapmaları istendiğinde geri çekiliyorlarsa, “seçimin tiranlığı” üzerine yapılan son psikolojik çalışmalardan iki örnek vermek gerekirse, sınırsız karar verme özgürlüğü baskın yaklaşım olduğunda en geniş anlamda toplum, hukuk sistemi ve hatta yargıçların kendileri de geri çekilmektedir. Nasıl ki örf ve adet hukuku, kuralları optimizasyonun hizmetinde sürekli değişikliğe karşı bir dereceye kadar direnç gösterdiğinde hukuka benzer hale geliyorsa ve nasıl ki hakkaniyet, sınırsız takdir yetkisi iddiasını yitirdiğinde daha hukuka benzer hale geliyorsa, örf ve adet hukuku da dahil olmak üzere bir hukuk sisteminin en büyük hedefleri de genellikle esneklik ile katılık, uyarlanabilirlik ile kesinlik ve doğru yanıta ulaşmak ile kusurlu da olsa insanların olduğu kadar yargıçların da güvenebileceği bir yanıta ulaşmak arasında bir denge kurmakla sağlanır.(57)…