I. BÖLÜM- BİREYSEL BAŞVURU YOLUNUN TEMEL UNSURU, MAĞDUR
Bireysel başvuru kavramı, mağdur kavramı ile birlikte somutlaşabilecek bir hukuksal…
Mağdurun sahip olduğu haklar, hukuksal sorunun ele alındığı hukuk sistemi içinde,…
Kural olarak, mağdurun geniş çerçevede usuli haklara sahip olması, kayıtlı olduğu…
A. Bireysel başvurunun yargısal örnekleri içinde “mağdur statüsü”, başvuru yolunun “davacısı”
İnsan hakları koruma mekanizmalarının kurumsallaşarak oluşumunu büyük ölçüde tamamladığı…
Sözü edilen denetleme sistemleri içinde, başvurucu anlamında, fransızca “requérant/(e)”…
Altını çizmek gerekecektir ki, mağdurların uluslararası hukukta hak arama imkanları…
Herhangi bir kişi tarafından temel bir hakkı ihlal edilen kişinin uluslararası hukukta…
İnsan hakları hukukunun savunulan “evrensellik” özelliğine rağmen, insan hakları…
Bu inceleme, nihayetinde, uluslararası hukukta, tek bir bireysel başvuru prosedürü…
1. Avrupa
Avrupa kıtası insan hakları koruma mekanizmaları konusunda en eski ve en gelişmiş…
1.1. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, Avrupa Konseyi
Bireyin uluslararası hukuk süjesi olduğunun ve uluslararası hukukta artık hemen hemen…
Avrupa Konseyi bünyesi içinde 1950 yılında kabul edilen Avrupa İnsan Hakları ve Temel…
Diğer bölgesel ve evrensel sistemlere kıyasla, mağdura tanınmış olan “Mahkeme’ye…
1.2. Avrupa Birliği Adalet Divanı
Avrupa Birliği Anlaşmasının 263. Maddesine göre başta, yasama işlemleri olmak üzere,…
İptal davası dışında, kişilerin Avrupa Birliği yargıcının önüne, zararlarının tazmini…
Uluslararası hukuk düzeni içinde, hak sahibi kabul edilen ve Devlet’e ya da Devletler…
1.3. Avrupa Serbest Ticaret Birliği Mahkemesi
Avusturya, Birleşik Krallık, Danimarka, İsveç, İsviçre, Norveç ve Portekiz tarafından…
Kısaca “AELE Mahkemesi” olarak andığımız bu Mahkeme, Topluluğun Kuruluş Anlaşması’nın…
Kişilere taraf ve dava ehliyetinin verildiği bir başka olanak, AELE anlaşmasının…
2. Amerikan İnsan Hakları Sözleşmesi
Amerika kıtası ülkelerinin aralarında oluşturduğu bir birlik tarafından ilan edilen…
Amerika kıtasının küçük ülkeleri olan Antigua-ve-Barbuda, Bahama, Beliz, Guyan, St.…
İnsan Hakları Amerikan Sözleşmesi’ni bireysel başvuruları alma konusunda yetkilendirmiş olduğu İnter-amerikan İnsan Hakları Komisyonu’na, her kişi, kişi grupları veya Amerika Devletleri Örgütü’ne (bundan sonra, “ADÖ”) Üye Devletler’den bir veya bir kaçında yasal olarak tanınmış bulunan hükümetlerdışı oluşumlar, taraf olan bir Devletin Sözleşmeyi ihlal ettiğine dair şikâyet başvurusunda ve ihbarında bulunabilirler…
Sözleşme’nin 44, 45, 46 ve 47. maddeleri Komisyon’un bir başvuruyu hangi şartlar…
AİHS örneğinde, mağdur olma şartının kaynağı bireysel başvuru imkanını düzenleyen…
İnter-amerikan insan hakları sistemi hem 2 Mayıs 1948 yılında kabul edilmiş olan Amerikan İnsan Hakları ve Ödevleri Bildirgesi hem de 1969 tarihli AİHS’ni kendisine hukuk kaynağı yapmış bir sistemdir.…
Ayrıca Amerikan sistemi, insan hakları alanındaki bireysel başvuruların bir ülkenin…
İAİHM, daha önüne ilk gelen dosya ile mağdurlar konusunda genel ilkeleri saptama…
Amerikan İHS’ne karşı Devletlerin üstlendiği sorumlulukları denetleyen Mahkeme…
Ayrıca, yaygın ve sistematik ihlalin söz konusu olduğu durumlarda, İAİHM İç Tüzüğü’ne…
Diğer yandan, İnter-amerikan sistemindeki mağdur statüsü ile ilgili önemli özelliklerden…
İnter-amerikan sisteminin bir diğer özelliği, kişilere, mağdur statüsünden farklı olarak dilekçi sıfatıyla (“the…
Örneğin, Komisyon’un 9 Ekim 2002 tarihli Fermin Ramirez/Guatemala başvurusundaki “Kabuledilebilirlik kararı”…
Diğer yandan, İAİHM içtihadında, kişi yönünden yetki ölçütünü uygularken, ratione personæ,…
Yaygın ihlal durumlarının görüldüğü başvurularda, gerçek kişilerden oluşan mağdurların…
Amerikan sisteminin uluslararası ceza hukuku sistemine yakın bir başka özelliği de…
İnter-amerikan İnsan Hakları Komisyonu, doğrudan mağdur olan kayıp ve ölmüş kişiler…
3. Afrika
Afrika kıtası bugün, gerek tüm kıtaya açık biçimde gerek daha bölgesel düzeyde çalışma…
3.1. Afrika Adalet Divanı ve İnsan Hakları Mahkemesi
9 Temmuz 2002 yılında Durban’da (Güney Afrika) resmi olarak yapılan açıklama ile…
İnsan ve Halkların Hakları Afrika Şartı ( “İHHAŞ” veya “Afrika Şartı”) ve Şarta bağlı…
Afrika kıtasına ait insan hakları metinleri içinde yer alan Afrika Şartına bağlı…
Diğer yandan, Afrika Şartı’nın 55. maddesinin “Taraf Devletler dışından gelen diğer başvurular”…
“1. Komisyon Sekreteri, her oturumdan önce, işbu Şarta Taraf Devletler dışındakilerin…
2. Komisyon üyelerinin salt çoğunluğunun kararı ile başvuru, Komisyon tarafından…
Afrika insan hakları denetim mekanizması, insan haklarına saygı sorumluluğunu, öncelikle…
Buna karşılık, Afrika Şartı’nın 55. Maddesi gereğince yapılmış başvuruların incelenme…
EN
TR
