EN
TR
Adil yargılanma hakkı kendi içinde birçok unsuru barındırmaktadır. Bu başlık altında,…
Adil yargılanma hakkı modern anlamda anayasalarda ve ulus üstü belgelerde yer almakta,…
Adil yargılanma hakkı Birleşmiş Milletler bünyesindeki belgelerde belirtilmektedir.…
Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin 6. maddesi, “1) herkes davasının, medeni hak…
Anayasa’nın hak arama hürriyeti başlıklı 36. maddesi “herkes, meşrû vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir. Hiçbir mahkeme, görev ve yetkisi içindeki davaya bakmaktan kaçınamaz” hükmünü taşımaktadır. “Temel hak ve hürriyetlerin korunması” başlıklı 40. maddesi ise “Anayasa ile tanınmış hak ve hürriyetleri ihlâl edilen herkes, yetkili makama geciktirilmeden başvurma imkânının sağlanmasını isteme hakkına sahiptir. Devlet, işlemlerinde, ilgili kişilerin hangi kanun yolları ve mercilere başvuracağını ve sürelerini belirtmek zorundadır.
Adil yargılanma hakkının unsurlarından ilki herkesin bir mahkemeye başvurabilmesi…
“Anayasa Mahkemesi kararlarında, Anayasa’nın başka maddelerinde yer alan hak ve özgürlükler ile devlete yüklenen ödevlerin özel sınırlama sebebi gösterilmemiş hak ve özgürlüklere sınır teşkil edebileceği kabul edilmektedir. Mevzuatta öngörülen itiraz ve dava açma süreleri aynı zamanda hukuk devletinin gereklerinden olan hukuki güvenlik ve hukuki istikrar ilkeleriyle doğrudan ilgili olup kuralların belirli ve öngörülebilir olmalarının yanı sıra idarenin söz konusu kurallara yönelik uygulamalarındaki sürekliliğin idare ve tüm bireyler açısından önemi açıktır.”…
Mahkemenin özelliği ise bağımsız ve tarafsız olmasıdır. Bireyin uyuşmazlığının üçüncü…
“…Anayasa’nın 36. maddesinde ise mahkemelerin tarafsızlığından açıkça bahsedilmemekle beraber Anayasa Mahkemesi içtihadı uyarınca bu hak da adil yargılanma hakkının zımni bir unsurudur. Ayrıca mahkemelerin tarafsızlığı ve bağımsızlığının birbirini tamamlayan iki unsur olduğu nazara alındığında Anayasa’nın bütünselliği ilkesi gereği, Anayasa’nın 138., 139. ve 140. maddelerinin de tarafsız bir mahkemede yargılanma hakkının değerlendirilmesinde göz önünde bulundurulması gerektiği açıktır.”…
Adil yargılanma hakkının bir unsuru olan tarafsızlık, adil yargılanma hakkının diğer…
Adil yargılanma hakkı birey açısından değerlendirildiği gibi hâkime ilişkin sağlanan…
Tarafsızlık, adil yargılanma hakkının bir unsuru olmakla birlikte, bu ilkenin adil…
“Adil yargılanmaya ilişkin hak ve ilkelerin, medeni hak ve yükümlülükler ile ilgili uyuşmazlıkların ve bir suç isnadının esasının karara bağlanması esnasında geçerli olduğu belirtilerek hakkın kapsamı bu konularla sınırlandırılmıştır. Dolayısıyla bahsedilen haller dışında kalan adil yargılanma hakkının ihlali iddiasına dayanan başvurular Anayasa ve Sözleşme kapsamı dışında kalacağından bireysel başvuruya konu olamaz. Bir ceza davasında üçüncü kişilerin cezalandırılmasını talep eden mağdur, suçtan zarar gören, şikâyetçi veya katılan sıfatını haiz kişiler Sözleşme’nin 6. maddesinin koruma alanı dışında kalmaktadır(28)…
