Vergi borçlusu olan kişinin, maddi görevi olan vergiyi ödeme yükümü yanında, şekli…
Gerçek kişinin tanımı ve özellikleri vergi kanunlarında yer almamakta(13),…
TMK’da gerçek kişiler bakımından hak ehliyeti ve fiil ehliyeti olmak üzere iki tür ehliyet söz konusudur. TMK m.8’e göre her insanın hak ehliyeti olup, bütün insanlar, hukuk düzeninin sınırları içinde, haklara ve borçlara ehil olmada eşittirler. Buna karşılık, hak ehliyetine sahip olmak hakları bizzat kullanabilmek için yeterli olmayıp, kişinin sahip olduğu haklarını bizzat kullanabilmesi için belirli bir olgunluk düzeyine yani, fiil ehliyetine sahip olması gerekmektedir(15).…
Ehliyet anlayışı açısından vergi hukuku ile medeni hukuk arasında farklılık söz konusu…
O halde mükellefiyet ve vergi sorumluluğu için hukuki ehliyetin (fiil ehliyeti, kanuni…
Mükellefin ölmesi ile birlikte vergi ödevinin yerine getirilmesi noktasında aksamaları…
2.1. Vergi Usul Kanunu
Vergilendirmeye ilişkin usul ve esasları düzenleyen(33) VUK, gümrük idareleri tarafından alınan vergi ve resimler hariç olmak üzere, genel büt-
2.1.1. Ölüm Halinde Mirasçıların Sorumluluğu
VUK, mükelleflerin vergiye ilişkin ödevlerini yerine getirmelerinin imkânsız olacağı…
VUK m.12’ye göre, “ölüm halinde mükelleflerin ödevleri, mirası reddetmemiş kanuni ve mansup mirasçılarına geçer. Ancak, mirasçılardan her biri ölünün vergi borçlarından miras hisseleri nispetinde sorumlu olurlar”…
TMK yasal mirasçılık yanında, atanmış (mansup-iradi) mirasçılığı da benimsemiştir.…
TMK m.605-618’de düzenlenen mirası ret dışında, TMK m.599/1 gereği ölüm haline mirasçılar,…
Kanuni ve atanmış mirasçılar mirasbırakanın külli halefidir. Külli halefiyette, ölümün…
VUK’a göre fer’i vergi borçlusu olan mirasçılardan her biri, mirasbırakanın vergi…
Nitekim VUK m.12’de ifadesini bulan ödevlerin, maddi ve şekli vergi ödevleri olarak…
Mirasçıların külli halefiyet dolayısıyla kendilerine yüklenen vergi borcu ile, vergiyi…
Danıştay’a göre, “…murisin devredilebilen hakları mirası kabul eden mirasçılara kendiliğinden geçeceğinden, mirasçıların mal varlığı ile ilgili hak ve menfaatlerini ilgilendiren davaları takip etmeleri kendilerine tanınmış bir hak olduğuna göre, yalnız öleni ilgilendirmesine karşın davanın doğuracağı sonuçları itibarıyla mirasçıların hak ve menfaatini etkilemesi durumunda da bu davaları takip etme haklarının bulunduğunun kabulü gerekmektedir. Gerçek usulde mükellefiyet tesisine ilişkin işleme karşı muris tarafından açılan bu dava sonunda, mirasçılar adına tarhiyat da yapılabileceğine göre, davanın yalnız öleni ilgilendirdiğinin kabulüne olanak bulunmadığından davayı takip edeceklerini dilekçeyle Mahkemeye bildiren mirasçıların bu davayı takip etmekte menfaat ilişkisinin bulunduğu açıktır…(52)”…
2.1.2. Ölüm: İşi Bırakma
İşe başlamayı bildirmek durumunda olanlar, işi bıraktıklarını da ilgili daireye bildirmek…
Ölen kişinin mükellefi olduğu vergiler açısından mükellefiyetinin sona ermesine yönelik…
VUK m.164’e göre, “ölüm işi bırakma hükmündedir. Ölüm mükellefin mirası reddetmemiş mirasçıları tarafından vergi dairesine bildirilir. Mirasçılardan her hangi birinin ölümü bildirmesi diğer mirasçıları bu ödevden kurtarır”…
Mirası reddetmemiş mirasçıların öncelikle ölüm olayını vergi dairesine bildirmeleri…
Öte yandan, kişinin ölümünden itibaren mirasçıların aynı işe aralıksız olarak devam…
Ancak mirasçıların tamamı tarafından miras reddedilmiş ise, ölüm olayının vergi dairesine…
2.1.3. Ölüm: Yasal Süreler
Süre, soyut bir kavram olan zamanın somut bir kesitini ifade etmekte olup, yasal…
Mükellefin ölümüyle birlikte bu kişinin vergilemeye yönelik ödevleri mirası reddetmemiş…
Mirasçıların ölüm tarihinden sonra mirası kabul edip etmeyecekleri üç aylık red süresi…
Örneğin, 10.02.2011 tarihinde ölen gelir vergisi mükellefinin 01.01.2011-10.02.2011…
Ölen mükellefin 2010 yılına ilişkin yıllık beyannamelerin verilmesi bakımından GVK’da…
Bununla birlikte, aynı mükellefin Şubat 2011 dönemine ilişkin KDV beyannamesi 24.03.2011…
GVK mük.m.120’ye göre, işin bırakılması halinde, işin bırakıldığı dönemi izleyen…
2.1.4. Ölüm: Vergi Cezaları
1982 Anayasası m.38’e göre, “ceza sorumluluğu şahsidir” kişilere, hukuka aykırı fiilleri nedeniyle verilecek cezaların, suçu işleyen kişiye yönelik olarak infaz edilmesi gerekir. TCK m. 20/1’de yer alan, “Ceza sorumluluğu şahsidir. Kimse başkasının fiilinden dolayı sorumlu tutulamaz”…
Bir kişiye ceza kesmenin amacı, suç işlemesi münasebetiyle yapmış olduğu hukuka aykırı…
Ölen bir kişi için artık cezanın amacı ortadan kalkmaktadır. Nitekim ölen kişinin…
Ancak verginin aslı ve aslına bağlı olarak hesaplanan gecikme zammı, gecikme faizi,…
2.1.5. Ölüm: Özel Ödeme Zamanları
VUK m.111’e göre verginin, özel kanunlarında gösterilen süreler içinde ödenmesi gerekmekte…
O halde ikmalen, re’sen veya idarece tarh olunan vergilerin taksit zamanından evvel…
Ölüm ile mükellefiyet ortadan kalkmakta olduğundan, ödemeye ilişkin olarak özel kanunlarda…
VUK m.16’ya göre, vergi kanunlarında hüküm bulunmayan hallerde ölüm dolayısıyla…
Bir örnekle ifade etmek gerekirse, vergilendirme dönemi bir ay olan gerçek usulde…
VUK m.112’de yer alan ifadeye göre, ölüm halinde tahsilat süreleri AATUHK m.9-12’de…
Turgay’a göre, GV mükellefinin 15 Şubat 2011’de ölümü halinde iki aylık gelir vergisinin…
