Aşağıda bir kısmını gördüğünüz bu dokümana sadece Profesyonel +
pakete abone olan üyelerimiz erişebilir.
Sayfa 339SONUÇ
Çalışmamızın giriş bölümünden bu yana, dava değerinin ne şekilde belirleneceğine…
Öncelikle sistematik açıdan bir değerlendirme yapmak gerekirse, kanaatimizce, dava…
Dava değerine ilişkin yapılması önerilen müstakbel düzenlemelerin mevzuat içindeki…
Sayfa 340Dava…
MADDE 1 – (1) Dava değeri, davacının talep sonucuna göre belirlenir. Faizler,…
(2) Davacının talep sonucu bir miktar paranın ödenmesinden ibaret değilse, dava değerini…
Sürekli Borç İlişkilerinde Dava Değerinin Belirlenmesi…
MADDE 2 – (1) Sürekli borç ilişkilerinde dava değeri, tarafların arasındaki…
(2) Edimin süresinin belirli olmadığı durumlarda, dava değeri, bir senelik değer…
(3) Hayat boyu irat şeklinde tazminata hükmedilmesi durumunda, dava değeri, mahkeme…
Davaların Birlikte Görülmesi Hâlinde Dava Değerinin Belirlenmesi…
MADDE 3 – (1) Davaların yığılması, birleştirilmesi, ihtiyarî dava arkadaşlığı…
(2) Birinci fıkradaki hâllerde, yalnızca dava değerine dayalı şekilde oluşan mahkemelerin…
(3) Birinci fıkradaki hâllerde, taleplerden biri bakımından görevli olan özel mahkeme,…
Sayfa 341Terditli…
MADDE 4 – (1) Talebin terditli şekilde ileri sürülmesi hâlinde dava değeri,…
Özel Hükümler…
MADDE 5 - (1) Davanın açıldığı tarihte dava değerinin tam ve kesin…
(2) Yargılama devam ederken dava değerinin değişmesi, mahkemenin görev ve teşekkülü…
(2) Tüzel kişiler tarafından açılan topluluk davalarında, dava değeri mahkemece takdir…
Dava değerine ilişkin yapılabilecek detaylı düzenlemeleri bu şekilde tespit ettikten…
Sayfa 342Dava…
MADDE 1 – (1) Dava değeri, davacının talep sonucuna göre belirlenir. Faizler,…
(2) Davacının talep sonucu bir miktar paranın ödenmesinden ibaret değilse, dava değerini…
(3) Davanın açıldığı tarihte dava değerinin tam ve kesin olarak belirlenmesinin…
(4) Yargılama devam ederken dava değerinin değişmesi, mahkemenin görev ve teşekkülü…
Yukarıdaki önerilerden bağımsız şekilde, bu çalışmayla elde edilen sonuçları ve oluşan…
1. Dava konusunun hukukî niteliğine ilişkin kuramlara dair kümülatif bir değerlendirme yapmak gerekirse modern usûl hukuku anlayışı bakımından usûlî kuramların öne çıktığı ifade edilebilir. Usûl hukukuna ilişkin kuramları ön plâna çıkarmakla birlikte, bu kuramlardan birinin tek başına tercih edilmesinin yetersiz kalacağı kanaatindeyiz. Bu meyanda, tek ve iki unsurlu kuramları, usûl hukukuna ilişkin münferit kurumların niteliğine göre birlikte uygulamanın hem faydacı hem de tutarlı bir çözüm sunduğu sonucuna varmış bulunmaktayız. Nitekim, medenî usûl hukuku kendi içinde bir bütün teşkil etmekle birlikte, kurumların her biri münferiden ele alındığında, farklı motivasyonlarla usûlî ihtiyaçlara çözüm üretilmeye çalışıldığı gözlemlenmektedir. Hâl böyle olunca, ancak kurumun niteliğine uygun şekilde dava konusunun kapsamının dar ya da geniş tutulması ihtiyaca cevap verebilir. Yani, nisbî dava konusu kuramının tercih edilmesi usûl hukukuna ilişkin kuramların
2. Hak arama özgürlüğünün daha etkin sağlanabilmesi amacıyla, kanun yararına…
3. Dava değerine dayalı sistemin liberal yönünün sosyal devlet ile uyumlu…
4. Belirli değerin altındaki uyuşmazlıklar bakımından sulh mahkemelerinin görevlendirilmesi; bununla birlikte, bu uyuşmazlıkların kendine özgü bir prosedür dâhilinde çözümlenmesi yerinde olacaktır. Öngörülen prosedür, hâkimin organizasyon konusunda takdir yetkisini haiz olduğu; iddiaların matbu formlar aracılığıyla sunulduğu; sözlü yargılamaya ağırlık verilen; tarafların kendilerini avukat olmayan kimseler aracılığıyla da temsil ettirebildiği; ispat kuralları konusunda esnekliğin olduğu; bilirkişi deliline başvurulamayan; yargılama masraflarının sınırlandırıldığı ve mahkemenin kesin olarak karar verdiği bir
5. Alacağın belirlenmesinin imkânsız olduğu ya da davacıdan beklenemeyeceği…
6. Yargıtay, davalı lehine hükmedilecek olan vekâlet ücretinin hesabı bakımından da dava dilekçesinde harca esas değer olarak gösterilen tutarı dikkate almaktadır. Kanaatimizce, Yargıtay’ın bu yöndeki değerlendirmesi yerinde değildir. Nitekim, davalının eksik harcı tamamlaması gibi bir yol bulunmadığından, davacının dava değerini düşük göstermesi ve mahkemenin de
7. Objektif dava yığılması hâlinde vekâlet ücretinin her bir talep bakımından…
8. 6100 sayılı HMK döneminde de kısmî dava açılsa bile mahkemenin teşekkülü bakımından alacağın tamamının dikkate alınması gerektiği yönündeki görüş kanaatimizce isabetli değildir. Nitekim, ilk olarak alacağın tamamı davanın başında belli olmayabilir. Davacı, belirsiz olan alacağı için kısmî dava açma hakkını haizdir. İkinci olarak, davacı, tasarruf yetkisini haiz olduğundan, alacağın tamamını talep edip etmeyeceği de bilinmemektedir. Son olarak, açılan davanın kısmî dava olup olmadığı her zaman anlaşılamaz. Zira, “örtülü kısmî dava”…
§ 13.Arabuluculuk
KAYNAKÇA