Bilindiği üzere, tarafların, satım sözleşmesinden doğan aslî borçları, satıcı yönünden,…
TBK m. 211 hükmü, satım sözleşmesinde masrafların paylaşımına ilişkin özel bir düzenleme…
TBK m. 211, eBK m. 185 ve 186 hükümlerinin yerine gelerek, bu iki hükmü tek bir madde…
Teslim etme ve teslim alma masraflarını kimin üstleneceğini düzenleyen(702)…
818 sayılı eBK’nda, satılanı devralmak için yapılan masraflar dışında, senet yapmak…
TBK m. 211 hükmünün, gönderme satımı için taşıdığı önem, hükmün ilk fıkrasında geçen…
TBK m. 211, ölçme ve tartma veya ambalajlama gibi malın teslim edilmesine yönelik…
Ticari işlemlerde taraflar, çoğu kez, masrafların paylaşımına ilişkin özel hükümler…
Incoterms 2010 metninde, -eski metinlerden farklı olarak- öncelikle taşıma türüne…
B. Gönderme Satımında Masrafların Paylaşımı
1. Masrafların Kapsamı
a. Ölçme, Tartma, Sayma Masrafları
Ölçme, bir uzunluğun, bir alanın veya bir kapasitenin belirli bir birim cinsinden…
Esasen, tartma ve sayma da, birer ölçme faaliyetidir. Tartma, malın ağırlığı ile…
Ölçme ve tartma faaliyetlerinden doğan masrafların kime ait olduğu meselesi, taraflar…
b. Ambalajlama, Etiketleme ve İşaretleme Masrafları
Ambalaj, içine konulan malı dış etkilerden korumak ve bu malın dışarıya etki etmesini…
6102 sayılı TTK’nun çeşitli hükümlerinde(717), malın ambalajlanması yükümlülüğünden söz edilmekle beraber, bu hükümlerin hiçbiri satım konusu malın ambalajlanması masraflarına ilişkin değildir. Örneğin, TTK m. 862, taşıma türüne göre malın ambalajlanmasının gerektiği durumlarda, göndereni, o malı, zıya ve hasardan koruyacak ve taşıyıcıya zarar vermeyecek şekilde ambalajlamak ve gerekli işaretleri koymakla yükümlü kılmıştır(718).…
Gönderme satımında, satıcının, malı usulüne uygun ambalajlama yükümlülüğünün; “malın ambalajlanmamış”…
c. Muayene ve Bildirim Masrafları
Gerek Türk Borçlar Kanunu, gerekse Viyana Satım Konvansiyonu, alıcıya, teslim aldığı…
Malın, satıcı tarafından, alıcıya ulaştırılmak üzere taşıyıcıya teslim edilmesinden…
Nihayet bu muayene ve bildirim faaliyetlerinin doğuracağı masrafların satım sözleşmesinin…
d. Taşıma, Gümrük ve Sigorta Masrafları
Taşıma masrafları arasında öncelikle “taşıma ücreti” (Frachtkosten) yer alır. Bu ücret, taşıyıcının, belirlenen veya makul bir süre içinde, taşıma işinin yerine getirilmesi karşılığında isteyebileceği ve sözleşmede belirtilmiş olan ücrettir(722).…
Malın gümrük işlemlerinin yapılmasına ilişkin masraflar, gümrükle ilgili vergi, resim…
Taşımaya ilişkin tüm bu masrafların nasıl paylaşılacağı, taraflar arasındaki sözleşmede…
e. Diğer Masraflar
Buraya kadar sözünü ettiğimiz masrafların haricinde, gönderme satımında başka masraflar…
2. Gönderme Satımında Masrafların Paylaşımına İlişkin Kurallar
a. Türk Hukuku’ndaki Durum
(1) Ana Kural (TBK m. 211/I)
Satım sözleşmesinde masrafların paylaşımına ilişkin hüküm koyan TBK m. 211, “satıcının borçları”…
Görüldüğü üzere, TBK m. 211 hükmünün anlamını, içerik ve sınırını, esas itibarıyla…
TBK m. 211/I bağlamında, teslim alma masrafları kapsamına ise; malın teslim alınmasıyla…
i. Ölçme ve tartma masrafları: TBK m. 211/I, örnek mahiyetinde belirtmek suretiyle, ölçme-tartma gibi devir masraflarının kural olarak satıcıya ait olduğunu açıkça ifade eder. Bu hüküm ile satıcıya yüklenen ölçme ve tartma masrafları, satım konusu malın veya satım bedelinin belirlenmesi için gerekli masraflar
Ölçme ve tartma gibi devir masraflarını satıcının üstlenmiş olması, satıcının, satım…
TBK m. 211, bir yedek hukuk kuralı olduğu için, kanun koyucu teslim etme masraflarını…
ii. Taşıma masrafları: Gönderme satımında, teslim etme ve teslim alma fiilleri, dolayısıyla ifa hareketi ve ifa sonucu farklı zamanlarda meydana geldiği için; malın ifa yerinde taşıyıcıya teslim edilmesi anı ile varma yerinde alıcı veya temsilcisi tarafından teslim alınması anı arasında ortaya çıkan masrafları kimin üstleneceği sorunu meydana gelir. Masrafların paylaşımına yönelik düzenleme getiren TBK m. 211/I’e bakıldığında, hükümde geçen “taşıma giderleri”…
Taşıma masrafları kapsamına, özellikle, ifa yerinden varma yerine kadar göndermeyle…
Götürme borcu kararlaştırılan durumlarda ise, taşıma masraflarını satıcı üstlenir.…
Satıcının taşıma masraflarını üstlenmesi, varma yerinin, TBK m. 89 anlamında ifa…
Taşıyıcı, malı gönderen ve sözleşme tarafı sıfatıyla, taşıma ücretinin ödenmesi için…
iii. Gümrük masrafları: Malın teslim edilmesi ve gönderilmesine ilişkin işlemler arasında yer alan ihracat işlemlerini satıcı yerine getirmeli; dolayısıyla malın ihracatı(746)…
Satım konusu malın teslim edilmesi dolayısıyla ödenmesi gereken vergileri satıcı;…
iv. Ambalajlama masrafları: Satıcı ambalaj seçiminden sorumlu olup, örneğin neme duyarlı mallar için, yağlı kâğıt gibi su geçirmez bir ambalaj; bazı mal ve taşıma türleri bakımından ise ekonomik değeri yüksek ambalaj kullanmalıdır; bazı durumlarda ise, örneğin kömür, petrol veya tahıl ürünleri gibi dökme yüklerde genellikle ambalaja gerek yoktur(754).…
