ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
I. TAŞIYANIN GEMİ KAZASINDAN DOĞAN SORUMLULUĞUNUN KAPSAMI VE SORUMLULUK DAVASI
A. SORUMLULUĞUN KAPSAMI
1. Genel Olarak
Sorumluluk hukukunda genel prensip, borçlunun tüm malvarlığı ile sınırsız sorumlu…
. Deniz ticaretinin tatbik sahasını oluşturan denizin tehlikeli bir ortam olması…
Bu gerekçelerden hareketle, sınırlı sorumluluk prensibine deniz yolu ile yolcu taşımalarındaki…
Türk Ticaret Kanunu, 2002 Atina Sözleşmesi hükümlerini esas almak suretiyle, 6762…
2. Sorumluluğun Sınırlandırılması
a. Sorumluluğun Sınırlandırılmasında Esas Alınan Hesap Birimi ve Hesaplama
Atina Sözleşmesi’nin 1974 tarihinde kabul olunan ilk metninde de taşıyanın sorumluluğunun…
1976 tarihli Deniz Alacaklarına Karşı Sorumluluğun Sınırlandırılmasına İlişkin Sözleşme’nin…
Sözleşme, temel hesap birimi olarak “Özel Çekme Hakkı”nı kabul etmiş olsa dahi Milletlerarası…
Sorumluluk davasının Milletlerarası Para Fonu’na üye olmayan bir devlet mahkemesinde…
Dava, Milletlerarası Para Fonu’na üye olmayan bir devletin mahkemesinde açılmış ise,…
Bu açıklamalar çerçevesinde, sorumluluk davası bir Türk mahkemesinde açılmışsa, Türkiye,…
Taşıyanın sorumlu olacağı tazminat miktarının belirlenmesine ilişkin olarak Türk…
b. Sorumluluk Sınırları
Sözleşmede sorumluluk limitleri zarar türlerine ve sebeplerine göre ayrılarak, farklı…
Sözleşmede ve Türk Ticaret Kanunu’nda, yolcunun ölümü ve bedensel zararından ileri…
Sözleşmede, yolcu ölüm ve yaralanmaları bakımından sorumluluk sınırının düzenlendiği…
Sözleşme, bagaj zıyaı ve hasarından doğan sorumluluğun sınırlandırılmasında zarar…
Sözleşmedeki sorumluluk sınırları, kesinlikle her hâlde ödenmesi gereken meblağlar…
c. Sorumluluk Sınırlarının Değiştirilmesi
Borçlar Kanunu hükümlerine göre, belli şartlar ile sorumsuzluk anlaşmaları yapılması…
Sözleşmede ve Türk Ticaret Kanunu’nun açık hükmü gereği, kural olarak taşıyanın sorumluluğunu…
Sorumluluğun kaldırılması ile sorumluluk sınırlarının Sözleşmede öngörülen sınırlardan…
Bagaj zıyaı ve hasarına ilişkin olarak Sözleşmede ve Kanundaki koşullar çerçevesinde…
d. Sorumluluğu Sınırlandırma Hakkından Faydalanabilecek Kişiler
Sözleşme, deniz yolu ile yolcu taşımadan ileri gelen sorumluluğa ilişkin hükümleri…
Sözleşmede fiilî taşıyan ile taşıyanın ve fiilî taşıyanın adamları bakımından sorumluluk…
Bu hükümler, Türk Ticaret Kanunu’na herhangi bir değişiklik yapılmaksızın alındığından…
3. Sorumluluğu Sınırlandırma Hakkının Kaybı
Atina Sözleşmesi’nde ve Türk Ticaret Kanunu’nda, kural olarak taşıyan sorumluluğunu…
Hükümde yer alan kusur türü, ilk defa hava taşımalarına ilişkin Lahey Protokolü ile…
Öğretide ifade edildiği üzere, hükümde iki ayrı kusur türüne yer verilmiştir. Bunlardan…
Taşıyanın sorumluluğunu sınırlandırma hakkının kaybına sebep olacak nitelikte bir…
Taşıyanın sorumluluğunu sınırlandırma hakkının kaybına ilişkin bu esaslar, taşıyanın…
4. Sorumluluğun Sınırlandırılmasına İlişkin Diğer Sözleşmeler - Yarışan Hükümler
2002 Atina Sözleşmesi’nde, sorumluluğun sınırlandırılmasına ilişkin diğer milletlerarası…
Türk Ticaret Kanunu’ndaki deniz yolu ile yolcu taşıma sözleşmesine ilişkin hükümlerinin…
1976 Sözleşmesi, belli kişiler bakımından oldukça ayrıntılı bir sınırlandırma rejimi…
B. SORUMLULUK DAVASI
1. Hukuki Sebep
Taşıyanın yolcu ölüm ve yaralanmalarından doğan sorumluluğu akdi bir sorumluluktur.…
Söz konusu sınırlama şüphesiz ki sadece Sözleşme’de / Kanunda, yolcu taşımaları bakımından…
2. Davanın Tarafları
Deniz yolu ile yolcu taşıması esnasında meydana gelen zararlar bakımından dava açma…
Bagaj zıyaı ve hasarı bakımından tazminat davası açma hakkı kural olarak yolcudadır.…
Bedensel zarar halinde, tazminat talep hakkı yolcudadır. Yolcunun ölümü halinde ise…
Davalı tarafta, somut olayın koşullarına göre taşıyan, fiilî taşıyan, bunların adamları…
3. İspat Yükü
Muhakeme hukukunun temel esaslarından biri olarak Kanunda aksine bir düzenleme olmadıkça,…
2002 Atina Sözleşmesi ve Türk Ticaret Kanunu bakımında da, ispata ilişkin bu genel…
4. Yetkili Mahkeme
2002 Atina Sözleşmesi’nde, 1974 Atina Sözleşmesi’ndeki ile benzer…
Sözleşme, yetki ve tahkim sözleşmeleri bakımından da ayrı bir düzenleme getirerek…
Bunun dışında ise, yetkili ve görevli mahkemenin tespiti bakımından HMK ve Türk Ticaret…
5. Dava Süresi
Sözleşmede, yolcu ölüm ve yaralanmaları ile bagaj zıyaı ve hasarından doğan tazminat…
Zamanaşımı süresi, tüm zarar türleri bakımından ortak şekilde düzenlenmiştir. Buna…
Sözleşmede iki yıllık zamanaşımı süresinden başka, ayrıca iki ayrı hak düşürücü süre
Türk Ticaret Kanunu’nda, dava açma süresi Sözleşmedekinden daha farklı bir düzenlemeye…
Görüldüğü üzere, kanun koyucu, bagaj zıyaı ve hasarından doğan zararlar ile diğer…
TTK m. 1270/2’de 2 yıllık zamanaşımı süresine tâbi tutulan ve bagaj zıyaı ve hasarı…
6. Sigortacıya Doğrudan Başvuru Hakkı
2002 Atina Sözleşmesi ile getirilen en önemli yeniliklerden birisi zorunlu sigortadır.…
Aynı hüküm Türk Ticaret Kanunu’nda da yer almış olsa da kanun koyucu hükmü aktarırken…