Üçüncü Bölüm
Kıbrıs Türk Hukukunda Yabancı Mahkeme Kararlarının Tanınması ve Tenfizi
§.1. GENEL BİLGİLER
I. DEVLETİN ULUSLARARASI HUKUK AÇISINDAN TANINMAMASININ TANIMA VE TENFİZE ETKİSİ
Hukuki bir deyim olarak ‘tanıma’, birçok hukuk dalında, farklı durumları ifade etmek…
Örneğin, Medeni Hukuk alanında tanıma, başka bir erkek ile soybağı ilişkisi bulunmayan…
Çalışma konumuz olan, Devletler Özel Hukuku alanındaki tanıma, bir devlet mahkemesince…
Uluslararası Hukuk açısından tanıma ise, biri genel, biri de özel olmak üzere iki…
Özel anlamda tanıma (recognition) ise, bir devletin başka bir devlet veya yönetimin,…
Tanıma, de facto veya de jure olabilmekte,…
Uluslararası Hukuk açısından özel anlamda tanıma, devletin tanınması ve hükümetin…
Biz, konumuzla ilgisi itibari ile, devletin tanınması hususunu ele alacağız. …
Bu kapsamda, bir oluşumun, devlet olma koşullarını objektif olarak yerine getirmesiyle…
Uluslararası politika kapsamında, diğer devletler tarafından, devlet olma niteliğini…
Bir devletin tanınmamış olmasının çeşitli sonuçları bulunmaktadır. Konumuz itibari…
Bu noktada, sorulması gereken esas soru şudur: Yabancı bir devlet mahkemesi kararının…
Bu soru cevaplanırken, iki farklı görüşe göre farklı sonuçlara ulaşılabildiği kabul…
İlk görüşe göre, yabancı bir devlet mahkemesi kararının tanınması veya tenfizi istemiyle…
İlk görüşe muhalif olan ikinci görüşe göre ise, yabancı bir devlet mahkemesi kararının…
Devletlerin tanınması, bir takım siyasi hesaplara dayandırılabilmekte, mahkeme kararlarının…
Diğer yandan, politik açıdan tanınmayan devletlerin mahkemelerince hükmolunmuş kararların,…
Bu kapsamda, Carl Zeiss davasında,…
Bu hususta önem arz eden bir diğer karar ise Hesperides Hotels davasına…
Gur Corporation davasına ilişkin kararda da, Lord John Donaldson MR. tarafından, özel hukuk ilişkilerinden doğan kararları ayrı tutmak gerektiği şeklinde, benzer bir görüş ileri sürülmüştür…
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti, 15 Kasım 1983 tarihinde, hukuki açıdan devlet olma…
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin kuruluşu, BM Güvenlik Konseyi tarafından, 18 Kasım…
Bu istem oylamaya sunulmuş, Pakistan’ın karşı, Ürdün’ün ise çekimser oy kullanmasına…
Bu kapsamda, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin, uluslararası politik açıdan tanınmasının…
Bu durumun tek istisnasını ise, Türkiye Cumhuriyeti’nin, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’ni…
Diğer yandan, BM ve AB, bazı Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti kurum ve kuruluşlarını,…
Örneğin, 1974 sonrası yapılan mübadelede adanın kuzeyinde toprakları kalan Rumlara,…
Bunlar, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin politik açıdan tanınması açısından umut…
Bu kapsamda, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin politik olarak tanınmamış olmasının,…
Bu hususta yukarıda yer vermiş olduğumuz iki farklı görüş bulunmaktadır. Bu görüşlerden…
İkinci görüşe göre ise, Kıbrıs Türk Mahkemeleri’nce hükmolunmuş kararların tanınması…
Başka bir ifadeyle, esas mahkemenin bulunduğu Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin,…
Diğer yandan, yer vermiş olduğumuz tanınmayan devletlerin mahkemelerince verilse…
Bu kapsamda, Kıbrıs Türk Mahkemeleri’nden alınan boşanma ilamı, İngiltere’de tanınmıştır.…
II. ORTAK HUKUK (COMMON LAW) – KIBRIS TÜRK HUKUK SİSTEMİ İLİŞKİSİ
A. Ortak Hukuk (Common Law)’un Kıbrıs Türk Hukukunda Tanıma ve Tenfize Etkisinin “Yasal” Temelleri
Ortak Hukuk (Common Law), gelenek ve göreneklerden hareket ederek, yargısal kararlar…
Common Law veya Türkçe karşılığı ile Ortak Hukuk,…
1952 yılında, Sömürge Yüksek Mahkemesi tarafından verilmiş The Universal Advertising and Publishing Agency v. Vouros…
Bu kapsamda, “1935’ten sonra Ortak Hukuk’taki bir dava sebebi, herhangi bir yasa tarafından açıkça yürürlükten kaldırılmadığı takdirde veya herhangi bir yasayla karşıtlık derecesinde aykırı olmadığı takdirde, o dava sebebi yürürlüktedir.”.…
1954’de verilen Patiki v. Patiki içtihat kararında ise, İngiliz Milletlerarası Özel Hukuk kurallarının Kıbrıs Hukuk Sisteminde uygulanacağı belirtilmiştir…
Kıbrıs Türk Hukuk Sistemi açısından ise, 1976’dan beri yürürlükte bulunan, 9/76 sayılı…
9/76 sayılı Mahkemeler Yasası md. 38/d şu şekildedir:…
“Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Devleti Mahkemeleri aşağıdaki mevzuatı uygular: …
…Anayasa’ya aykırı veya bağdaşmazlık halinde olmadıkça, yukarıdaki (c) bendinde belirtilen mevzuat saklı kalmak koşuluyla, Ahkamı Umumiye ve Nisfet Hukuku ilkeleri…
Belirtmek gerekir ki, Ortak Hukuk’un Kıbrıs Türk Hukuk Sistemi üzerindeki bu etkisi,…
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Yüksek Mahkemesince, 1988 yılında verilen bir kararda
Ayrıca, Yüksek Mahkeme tarafından verilen kararda, yabancı mahkeme kararlarının,…
Bu kapsamda, Ortak Hukuk’un bir parçası olduğu kabul edilmiş olan Kuzey Kıbrıs Türk…