Aşağıda bir kısmını gördüğünüz bu dokümana sadece Profesyonel +
pakete abone olan üyelerimiz erişebilir.
Sayfa 267YARGITAY KARARLARI IŞIĞINDA GEÇERSİZ RIZANIN HAKSIZ FİİLDEN DOĞAN TAZMİNATA ETKİSİ
Dilşah Buşra KARTAL…
GİRİŞ…
I. RIZA KAVRAMI VE RIZANIN HUKUKİ NİTELİĞİ…
II. RIZANIN GEÇERLİLİĞİ VE GEÇERSİZ BİR RIZANIN GENEL SONUÇLARI…
III. GEÇERSİZ RIZA BEYANININ TAZMİNATTA İNDİRİME NEDEN OLMAYACAĞI DURUMLAR…
1. Genel Olarak…
2. Rızanın Yokluğu…
3. Rıza Beyanının Aldatma veya Korkutma Yoluyla Elde Edilmesi…
SONUÇ…
Özet…
Rıza, haksız fiilden doğan sorumluluğu ortadan kaldıran bir hukuka uygunluk sebebidir. Ancak bunun için rıza beyanının geçerli olması gerekir. Eğer rıza beyanı geçersiz ise, fiilin hukuka aykırılığı devam eder. Bu durumda geçersiz rıza beyanı TBK m. 52/I uyarınca tazminatta indirim veya kaldırma sebebi olarak dikkate alınabilir. Hâkim hakkaniyet ilkesine göre bu konuda karar verir. Hâkimin geçersiz rızaya dayanarak tazminatta indirime karar vermemesi gereken haller de bulunmaktadır.…
Abstract…
Consent is a reason of legal compliance that ceases the tort liability. But in order for this to happen, the consent needs to be valid. If the consent is invalid, illegality remains. In this case, according to TCO Art. 52/I, invalid consent may be taken into consideration as a ground for reduction or removal of compensation. The judge decides about this on an equi
GİRİŞ
Kişi, kusurlu şekilde ve hukuka aykırı fiili sonucunda vermiş olduğu zararları karşılamakla…
I. RIZA KAVRAMI VE RIZANIN HUKUKİ NİTELİĞİ
Zarar görenin, mutlak hakkının ihlaline yönelik bir fiile rızası, hukukun kendisine…
II. RIZANIN GEÇERLİLİĞİ VE GEÇERSİZ BİR RIZANIN GENEL SONUÇLARI
Rızanın hukuka uygunluk sebebi olabilmesi için, zarar verici fiil gerçekleşmeden…
Geçerli bir rızanın sınırlarının aşılması da hukuka aykırılığı önlemez.…
izinsiz kullanım fiilinin davacının fotoğraf üzerinde tasarrufta bulunma ve dolayısıyla kişilik haklarına da saldırı niteliğinde olduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile, haksız fiilin niteliği, davalının bu fiili gerçekleştirmesindeki yoğunluk nazara alınarak takdiren 5.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmiştir… hükmün ONANMASINA…”
Rızanın, genel olarak değil, belirli bir müdahaleye yönelik verilmesi gerekir.…
Rıza, kural olarak, malvarlığına ilişkin mutlak haklara yapılan müdahaleyi hukuka…
Kişi varlığına ilişkin haklara saldırının, zarar görenin rızası ile hukuka uygun…
“Kimse hak ve fiil ehliyetlerinden kısmen de olsa vazgeçemez. …
Kimse özgürlüklerinden vazgeçemez veya onları hukuka ya da ahlaka aykırı olarak sınırlayamaz.…
Yazılı rıza üzerine insan kökenli biyolojik maddelerin alınması, aşılanması ve nakli mümkündür. Ancak, biyolojik madde verme borcu altına girmiş olandan edimini yerine getirmesi istenemez; maddi ve manevi tazminat isteminde bulunulamaz.”.…
Kişilik hakkına saldırıda hukuka aykırılığı önleyen sebepleri hüküm altına alan MK…
Yaşam hakkına müdahaleye rıza hiçbir zaman; vücut bütünlüğüne müdahaleye rıza ise kanunda aranan özel şartlar olmadığı müddetçe geçerli değildir.…
Tüm bu açıklamalardan sonra, hukuka aykırılığı önlemeyen bir rıza beyanının haksız…
“Zarar gören, zararı doğuran fiile razı olmuş veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olmuş yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırmış ise hâkim, tazminatı indirebilir veya tamamen kaldırabilir…
Buna göre; hukuka aykırılığı önlemeyen rıza, tazminat belirlenirken bir indirim sebebi…
Hâkim takdir yetkisini kullanarak indirime veya tazminatın tamamen kaldırılıp kaldırılmayacağına…
Geçersiz olan rızanın, zarar görenin kusurunun bir görünümü mü olduğu yoksa başlı başına bir indirim sebebi mi olduğu doktrinde tartışılmıştır. Doktrinde bir görüşe göre…
III. GEÇERSİZ RIZA BEYANININ TAZMİNATTA İNDİRİME NEDEN OLMAYACAĞI DURUMLAR
1. Genel Olarak
Geçersiz bir rıza, TBK m. 52/I uyarınca, tazminat miktarında indirime veya tazminatın…
Hâkimin takdir yetkisini nasıl kullanacağı MK m. 4’te hüküm altına alınmıştır. Buna…
Rıza beyanının aldatma veya korkutma yoluyla elde edilmesi halinde, hâkimin takdir…
2. Rızanın Yokluğu
Rızanın yokluğu iki şekilde gündeme gelebilir. Bunlardan ilki, ortada hiçbir beyanın…
Mevcut olmayan bir rızanın tespiti oldukça kolay olup, bu ihtimalde TBK m. 52/I’in…
Bu açıklamalardan sonra, rıza beyanının ne zaman yok hükmünde olacağı sorusu gündeme…
Bu durumun üçüncü kişinin maddi zorlaması halinde, bunu bilmeyen ve bilebilecek durumda…
3. Rıza Beyanının Aldatma veya Korkutma Yoluyla Elde Edilmesi
Rızanın hukuka aykırılığı önleyebilmesi için, rıza beyanında bulunan kişinin iradesinin…
İrade sakatlığı sadece iki taraflı hukuki işlemlerde değil; tek taraflı hukuki işlemlerde…
İradenin sakatlanması saikte veya açıklamada yanılma sebebiyle gerçekleşirse, TBK…
KAYNAKÇA
ZARAR GÖRENİN KUSURUNUN MİLLETLERARASI MAL SATIMINA İLİŞKİN SÖZLEŞMELER HAKKINDA BİRLEŞMIŞ MİLLETLER ANTLAŞMASI’NDAKİ GÖRÜNÜMÜ
EN
TR
