EN
TR
Özel hukuk kişilerinin yapacakları sözleşmelerin niteliği 6098 S. TBK’da düzenlenmiş…
Oysa 6769 sayılı mülga TTK döneminde bu yönde bir düzenleme bulunmadığı için esas…
6102 sayılı TTK’nın 340. maddesinde düzenlenen emredici hükümler ilkesi Alman hukukundan…
a- İlkenin Amaçları ve İlkeye Yönelik Genel Yaklaşımlar…
6102 sayılı TTK’nın 340. maddesindeki emredici hükümler ilkesi, Kanun gerekçesine…
- Hukuki Güvenlik ve Şeffaflığın Arttırılması,…
- Yatırımcıların ve Piyasanın Korunması,…
- Azınlığın ve Zayıfın Korunması…
gibi temel amaçlar gözetilerek çıkarıldığı kabul edilmektedir(9).…
i. Hukuki Güvenlik ve Şeffaflığın Arttırılması…
Anonim şirketlerin esas sözleşmelerine emredici hükümler yoluyla asgari standartlar…
ii. Yatırımcıların ve Piyasanın Korunması…
Yatırımcılardan her defasında yatırım yapacakları şirketlerin esas sözleşme hükümlerini…
Emredici hükümler sayesinde yatırımcıların şirket esas sözleşme hükümlerini inceleme…
iii. Azınlığın ve Zayıfın Korunması…
Emredici hükümler, şirketlerde azınlık hisse sahiplerini, şirket çalışanlarını ve…
b- İlkenin Kanun’da Düzenleniş Şekli ve Kapsamı…
Emredici hükümler ilkesi TTK’nın 340. maddesinde “Esas sözleşme, bu Kanunun anonim şirketlere ilişkin hükümlerinden ancak Kanunda buna açıkça izin verilmişse sapabilir. Diğer kanunların, öngörülmesine izin verdiği tamamlayıcı esas sözleşme hükümleri o kanuna özgülenmiş olarak hüküm doğururlar”…
Söz konusu düzenlemede kavram kargaşasına yol açacak ibare “… ancak Kanunda buna açıkça izin verilmişse …”…
Aynı şekilde, TTK’nın 348, 380, 416 ve 425. maddelerinde de buralarda yer alan düzenlemelere…
Diğer bir tartışmalı husus ise, sapmaya açıkça izin verilmediği halde esas sözleşmede…
i. Sapmaya Açıkça İzin Verilen Hususlar…
Her şeyden önce, anonim şirketlere ilişkin TTK düzenlemeleri kural olarak şirketleri…
Emredici hükümler sadece şirket kuruluşlarında sunulan esas sözleşmeler için değil,…
Öğretideki genel yaklaşıma göre, emredici hükümler ilkesi TTK’da emsallerine göre…
Öte yandan Madde Gerekçesinin beşinci bendinde, “sapabilme imkanının açıkça anlaşılamadığı…
Öğretide bir kısım yazarlar, sapma konusunda madde metninde yer alan lafza göre hareket…
Bize göre de, TTK 340’taki düzenlemeden Kanun’daki anonim şirketlere ilişkin düzenlemelerin…
ii. Sessiz Kalma Halinde Sapmanın Mümkün Olup Olmadığı…
Kanun’da bir hususta sapmaya izin verilmiş olup olmadığı her bir madde metni dikkatlice…
Bu noktada, TTK’da anonim şirketlere ilişkin her hangi bir düzenlemede açıkça aksine…
Kanun’da en az pay oranı belirtilerek (sözgelimi TTK’nın 531. maddesindeki dava açabilecek…
iii. Tamamlayıcı Hükümler…
Mehaz kanundaki “tamamlayıcı esas sözleşme hükümleri geçerlidir; meğerki bu Kanun konuyu sınırlayıcı biçimde düzenlemiş olsun”…
Gerçekten de düzenlemede, diğer kanunlardaki “tamamlayıcı hükümler” yönünden bir…
Nitekim 6102 sayılı TTK’nın 340. maddesinin gerekçesinin dördüncü fıkrasında da Kanun’un…
Tamamlayıcı esas sözleşme hükümleri TTK’da hiç düzenlenmemiş bir konuya ilişkin olabileceği…
Bu bağlamda, kapalı tip anonim şirketler yönünden TTK 493/7 uyarınca “Esas sözleşme…
