Tazminat miktarına ilişkin olarak tazminat kavramının zaruri neticesi olan yerleşmiş…
-
Git
: -
Favorilere ekle veya çıkar
-
ᴀ⇣ Yazı karakterini küçült

Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü
Yayın tarihi: Aralık 1992
Sempozyumu tarihi: 08.05.1992
Sayfa: 13 - 31
Tahir Çağa
Aşağıda bir kısmını gördüğünüz bu dokümana sadece Profesyonel + pakete abone olan üyelerimiz erişebilir.
III— Tazminatın mikdar ve şeklinin takdir ve tayini
Mahkemece zarar (yoksun kalınmış ve kalınacak olan irad) mevcut delillere müsteniden ve icabında Borçlar Kanununun 42. maddesinin tanıdığı takdir hakkı da kullanılmak suretiyle tesbit edilince sıra artık tazminatın mikdar ve…
1) Tazminatın zarar mikdarını aşamıyacağı, veSayfa 14…
2) Tazminatın kaide olarak zararın tamamını kapsayacağı, prensipleridir.…
Gerçekten tazminatın gayesi zararın giderilmesi, zarar görenin zarara yol açan olayın…
Diğer yönden tazminat, yine gayesi icabı olarak, zararın tamamım karşılamalıdır.…
Ancak kanun bazı hallerde zararın bir kısmını zarar gören şahsın çekmesini, yani…
Borçlar Kanunumuz 43 ve 44 üncü maddelerinde meseleyi, yani tazminatın zarar miktarından daha düşük tayin ve takdiri hususunu, ifade bakımından pek de isabetli olmıyan bir şekilde düzenlemiştir. Şöyle ki: 43 üncü madde «tazminat mikdarının tayini»…
Eğer tazminattan bir indirim söz konusu olmıyacaksa (yani olayda kanunun öngördüğü…
Zararın bir kısmını zarar gören şahsın çekmesi, yani tazminat mikdarının zarardan…
Borçlar Kanununun 43 ve 44 üncü maddelerinde(15)…
1 — Sorumlu kişinin kusur derecesi,…
2 — Zarar görenin zararlı fiile rıza göstermiş olması,…
3 — Zarar görenin neticelerine katlanmak zorunda olduğu hal ve şartların(16)…
4 — Zarara kasden veya ağır kusuru ile sebebiyet vermemiş olan kişinin tazminat ödediği…
ve nihayet:…
5 — Hal ve mevkiin icabı. (BK 43 fk 1). Yukarıda zikrolunan (özel) sebebler dışında «hal…
haiz bulunan bu kural mesuliyet hukukunun sulandırılması sonucunu doğurmamalıdır…
Mahkemece tayin edilen tazminatın şekline (veya kanunun tabiri veçhile suretine)…
Zarar gören kişinin maruz kaldığı ve mahkemece tespit edilen zarar bir irad kaybından…
Bir iradın peşin değeri(19) (kıymeti hâzırası = Banvert) demek, bahis mevzuu iradı tediye (veya iktisap) edebilmek için elde bulunması icap eden sermaye demektir. Peşin değer, tediye edilecek taksitlerin toplamına eşit değildir, bilakis bundan azdır. Zi-
Bu tabloda devam süresi 10 sene olan yıllık 12.024.— liralık bir irad sözkonusudur.…
Herhangi bir iradın peşin değeri böylece üç faktöre tabidir:…
1) İradın devam süresi,…
2) Beher taksidin tutarı,…
3) Taksitlerin tediyesi ile itfa edilecek sermayenin normal olarak getireceği faiz…
Gerçekten bir iradın devam süresi ne kadar uzun olursa peşin değeri de o derece yüksek…
Faiz haddinde ise durum aksinedir. Zira sermayeye tahvil (capitalization) ameliyesinde…
Bir iradın peşin değeri ile bunu tayin eden mezkûr üç faktör arasındaki münasebet…
Peşin değer, beher taksitin tutarı ile daima doğrudan orantılıdır. Yani devam süresi…
Buna mukabil peşin değer, iradın devam süresi ile doğrudan orantılı değildir.Misal:…
Faiz haddine gelince: Faiz haddi yükseldikçe peşin değerin azalacağına yukarıda işaret…
Peşin değerin hesabı: Peşin değer, yukarıda da işaret olunduğu gibi yalnız…
Bir liranın (i)(20) faiz haddi üzerinden bir sene sonraki tutarı (1 + i), iki sene sonundaki mürekkep faizli tutarı (1 + i)2,…
Bu ikinci formül bize (i) faiz haddi üzerinden (n) sene sonunda mürekkep faizi ile…
Devam süresi zaman ölçüsü ile belli sabit kıymetli ve taksitleri her yıl sonunda…
Görülüyor ki hesap hep (1 + i)n değerinin bulunmasına müncer olmaktadır. Hesap makineleri ile bunu bulmak zor olmadığı gibi bu değer çeşitli faiz hadleri ve çok sayıda seneler (n) için cetveller halinde de hazırlanmış bulunmaktadır(21).…
değerlerine de «Iskonto faktörleri» (almanca: Abzinsungsfaktoren, fransızca: Facteurs…
Bunları birer misalle açıklayalım:…
1000 liralık bir kapital °/o 8 mürekkep faizle yatırıldığı takdirde 10 sene sonraki…
(1) numaralı formüle göre:…
Kn = 1000 x(l + 0.08)10 = 1000x2.158925 = 2158,92 TL’dir.…
10 sene sonra muaccel olacak olan 2158,92 liralık bir alacağın °/o 8 faiz üzerinden…
(2) numaralı formüle göre: Sayfa 21…
Yıllık beher taksit tutan 1000 lira olan ve her taksiti yıl sonunda ödemeli 10 senelik…
(3) numaralı formüle göre:…
Malûliyet sonucu çalışma gücünün kısmen veya tamamen kaybı, ölüm neticesinde müteveffanın…
Bir kere, yukarıda da bir aralık işaret olunduğu gibi, zarar ve iradın kaza tarihi…
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu da yukarıda açıklanan bilimsel esasları aynen benimsiyerek…
Hüküm (rapor) tarihinden sonraki devreye ait zararın karşılığı olarak mahkemece takdir…