Türkiye Cumhuriyeti Kimlik Kartı Yönergesi

Konu : Yönerge

BAKANLIK MAKAMINA

Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanan “Türkiye Cumhuriyeti Kimlik Kartı Yönergesi” ilişikte sunulmuştur.

Yönergenin onaylanarak yürürlüğe konulmasını takdirlerinize arz ederim.

Türkiye Cumhuriyeti Kimlik Kartı Yönergesi

BİRİNCİ KISIM

Genel Esaslar

Amaç

(1) Bu Yönergenin amacı; Türkiye Cumhuriyeti kimlik kartının tasarımı, temin veya üretim, başvuru, kişiselleştirme, dağıtım, teslim, imha, kimlik doğrulama yöntemi, biyometrik verilerin alınması, saklanması, kullanılması, silinmesi ile ilgili esasları belirlemek ve genel uygulamaya geçişi sağlamaktır.

Kapsam

(1) Bu Yönerge; Türkiye Cumhuriyeti kimlik kartı genel uygulamasında yapılacak iş ve işlemlere ilişkin usul ve esasları kapsar.

Dayanak

(1) Bu Yönerge, 14/2/1985 tarihli ve 3152 sayılı İçişleri Bakanlığı Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 10 uncu maddesi ile 25/4/2006 tarihli ve 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanununun 41 inci maddesi hükümlerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

(1) Bu Yönergenin uygulanmasında;

a) Bakanlık: İçişleri Bakanlığını,

b) Biyometrik veri: Elektronik sistemler aracılığı ile kimlik tespit ve kimlik doğrulama işlemlerinin gerçekleştirilmesini sağlamak amacıyla alınan parmak izi, damar izi ve el ayasından elde edilen kişiye özgü verileri,

c) Biyometrik Veri Tabanı: Genel Müdürlükte ve İş Sürekliliği Merkezinde biyometrik verilerin saklandığı veri tabanını,

ç) Biyometrik Veri Yönetim Sistemi (BVYS): Biyometrik verilerin, karşılaştırılması ve yönetiminden sorumlu Genel Müdürlük ve İş Sürekliliği Merkezinde yer alan sistemi,

d) Çağrı merkezi: Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü İletişim Merkezini,

e) Değerli kâğıtlar defteri: Kişiselleştirilmiş kimlik kartının adedi, seri numarası, günlük basım sayısı ve parasal değerinin gösterildiği elektronik ortamda tutulan defter kayıtlarını,

f) Dış Temsilcilik: Türkiye Cumhuriyeti Büyükelçiliği, Başkonsolosluğu ve Konsolosluğunu,

g) Genel Müdürlük: Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünü,

ğ) Gezici Kayıt Terminali: Kimlik kartı başvurularının alınabilmesine olanak sağlayan ve başvuru işlemleri için gerekli cihazları içeren taşınabilir donanımı,

h) İmha tutanağı: Geri alınan kimlik kartının kime ait olduğunu, seri numarasını, imha edilme nedenini, kimlik kartının imha edildiğini gösteren ve yılı itibariyle tarih ve sayı sırasına göre elektronik ortamda tutulan kayıtları,

ı) İş Sürekliliği Merkezi: Genel Müdürlük tarafından verilen hizmetlerin iş sürekliliğini sağlayan yapıda Konya ilinde kurulmuş merkezi,

i) Kanun: 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanununu,

j) Kart Erişim Cihazı (KEC): Biyometrik veri ve PIN ile kimlik doğrulaması yapabilen cihazı,

k) Kimlik Doğrulama Sertifikası: Kimlik kartında bulunan ve kimlik doğrulaması amacıyla kullanılan sertifikayı,

l) Kimlik Kartı: Kişinin Türk vatandaşı olduğunu ve aile kütüğüne kayıtlı bulunduğunu gösteren Türkiye Cumhuriyeti kimlik kartını,

m) Kimlik Numarası: Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarasını,

n) KİOSK: PIN değiştirme, PIN blokesi kaldırma, kişisel mesaj değiştirme ve kart kontrolü gibi işlemlerin yapıldığı cihazı,

o) Kişiselleştirilmemiş Kimlik Kartı: Kişinin kimliğine ilişkin bilgiler ile biyometrik veri ve sertifikaların yer almadığı ham kartı,

ö) Kurum: Genel Müdürlük dışındaki diğer kamu kurum ve kuruluşlarını,

p) MERNİS: Merkezî Nüfus İdaresi Sistemini,

r) Nüfus müdürlüğü: İlçe nüfus müdürlüğünü,

s) Sistem: Türkiye Cumhuriyeti Kimlik Kartı Sistemini

ş) Talep belgesi: Kimlik kartı başvurusunda düzenlenen belgeyi,

t) Vekâletname: Temsil yetkisini kapsayan noterden onaylı belgeyi,

u) Yonga: Kimlik bilgileri, biyometrik veriler ve sertifikalar gibi bilgilerin elektronik olarak tutulduğu kimlik kartında yer alan elektronik devreyi,

ü) Yönerge: Türkiye Cumhuriyeti Kimlik Kartı Yönergesini,

ifade eder.

İKİNCİ KISIM

Temel Esaslar

Görev ve yükümlülük

(1) Bakanlık, kimlik kartında yer alacak bilgiler ile kartın tasarımı, temini veya üretimi, basımı, dağıtımı, teslim yöntemi ve kişiselleştirilmesinde kullanılacak sistemi belirlemeye yetkilidir.

Temin ve muhafaza

(1) Kişiselleştirilmemiş kimlik kartları Genel Müdürlükçe temin ve muhafaza edilir.

Bedel alınmaması

(1) Kanuni süresi içinde veya 24/5/1983 tarihli ve 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu uyarınca Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu yetkililerince yapılan doğum bildirimleri sonucu düzenlenen kimlik kartlarından değerli kâğıt bedeli alınmaz.

(2) Hatalı üretim, yazım ve yonga arızası tespit edilen kartlar bedel alınmadan yenilenir.

Değerli kağıtlar defteri

(1) Değerli kağıtlar defteri 30/12/2006 tarihli ve 26392 (3.Mükerrer) sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinde öngörülen usul ve esaslara göre Genel Müdürlükte elektronik ortamda tutulur.

Kefalet aidatı

(1) Kimlik kartı temin etmekle görevli memurlar 2/6/1934 tarihli ve 2489 sayılı Kefalet Kanunu hükümlerine tâbi değildir.

Seri numarası

(1) Kişiselleştirilen kimlik kartlarına ait seri numaralar Genel Müdürlükte elektronik ortamda tutulur.

(2) Kimlik kartı seri numarası bir harf iki rakam ve bir harf beş rakamdan (ör. A12B34567) oluşur.

Tahrifat

(1) Kimlik kartları üzerinde hiçbir şekilde silinti, kazıntı ve düzeltme yapılamaz. Tahrifat yapıldığının tespit edilmesi hâlinde kişi hakkında Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunulur.

(2) Kimlik kartına Kanunda öngörülenler dışında kayıt ve işaret konulamaz. Kimlik kartı hiçbir kişi veya kurum tarafından alıkonulamaz.

Kimlik kartının geçersiz hale getirilmesi

(1) Türk vatandaşlığının kaybı ve vatandaşlığı kazanma işleminin iptali, ölüm, gaiplik veya ölümüne kesin gözle bakılmayı gerektiren hallerden birisinin nüfus kütüklerine tescil edilmesi, kimlik kartının herhangi bir nedenle iade edilmesi, geçerlilik süresinin sona ermesi, tahrifat yapıldığının tespit edilmesi, hatalı üretim, yazım veya yeni bir kimlik kartı düzenlenmesi durumunda mevcut kimlik kartı geçersiz hale getirilir.

Geçersiz hale getirilen kimlik kartlarına ait sertifikalar iptal edilerek elektronik doğrulama yapılması engellenir. Kimlik kartının yongasının iptali sadece ilgilinin kimlik kartını nüfus müdürlüğüne veya dış temsilciliğe teslim ettiği durumlarda geçerlidir.

(2) Kişiselleştirilen ancak ilgilisine teslim edilemeyen kimlik kartlarının seri numaraları nüfus müdürlükleri ve dış temsilcilikler tarafından Genel Müdürlüğe bildirilerek, kart sertifikalarının iptal edilmesi sağlanır. Sertifikaları iptal edilen kartlar imha edilmek üzere Genel Müdürlüğe gönderilir.

(3) Kayıp kartların geçersiz hale getirilmesi aşağıdaki durumlardan birisinde yapılır:

a) Kişiselleştirilen ancak ilgilisine teslim edilemeyen kimlik kartlarının dağıtım sürecinde kaybolması durumunda dağıtımla görevlendirilmiş olan kurum/kuruluş tarafından zarfın barkodu Genel Müdürlüğe bildirilir ve kimlik kartı geçersiz hale getirilir.

b) Kartın nüfus müdürlüğünde kaybolması durumunda nüfus müdürlüğü kartın seri numarasını Genel Müdürlüğe bildirir ve kimlik kartı geçersiz hale getirilir.

c) Kartın vatandaş tarafından kaybedilmesi durumunda çağrı merkezi veya nüfus müdürlüğünce kaybolan kartın seri numarası Genel Müdürlüğe bildirilerek kart geçersiz hale getirilir.

Kimlik kartının geçerlilik süresi

(1) Kimlik kartının geçerlilik süresi on yıl olup, sürenin bitimini izleyen tarihten itibaren yenilenir.

ÜÇÜNCÜ KISIM

Kimlik kartı başvurusu, teslimi ve kontrol süreçleri

Kimlik kartının güvenlik özellikleri ve alan adları

(1) Kimlik kartının güvenlik özellikleri ile kart ve yongalarda yer alacak bilgilerin belirlenmesinde ve değişiklik yapılmasında Bakanlık yetkilidir.

(2) Kimlik kartının üzerindeki alan adları Türkçe ve İngilizce olmak üzere iki dilde yazılır.

Kimlik kartı sahibinin yükümlülükleri

(1) Kimlik kartı sahibi;

a) Kimlik kartını teslim aldığında kontrol etmek ve kimlik kartında kimlik bilgilerine ilişkin maddi hata bulunması hâlinde kartı iade etmekle,

b) Kimlik kartını usulüne uygun kullanmak ve muhafaza etmekle,

c) Kimlik kartının kaybı hâlinde ise durumu çağrı merkezi veya nüfus müdürlüğüne; yurt dışında ise dış temsilciliklerden birisine bildirmekle,

yükümlüdür.

Düzenleme nedenleri

(1) Kimlik kartı “doğum”, “değiştirme” veya “kayıp” nedeniyle düzenlenir. Düzenleme nedeni kimlik kartında yer almaz.

(2) Herhangi bir yolla Türk vatandaşlığının kazanılması hâlinde, kimlik kartı doğum nedeniyle düzenlenir. Türk vatandaşlığının kazanılması nedeniyle kimlik kartı düzenlenmesinde kişinin bir adet biyometrik fotoğrafı ve kimliğini ispatlayan pasaport benzeri bir belge istenir.

(3) Kişi adına birden fazla kimlik kartı düzenlenemez.

Fotoğraf

(1) Kimlik kartında kullanılacak fotoğrafın kişinin son halini göstermesi bakımından son altı ay içinde çekilmiş ve biyometrik olması gereklidir. Kimlik kartı başvurusunda kişinin ibraz ettiği fotoğraf taranarak sisteme kaydedildikten sonra başvuru sahibine iade edilir. Fotokopi veya bilgisayarda çoğaltılan ve biyometrik olmayan fotoğraflar kabul edilmez.

(2) On beş yaşını tamamlamamış çocukların kimlik kartlarında fotoğraf yer almaz. Ancak başvuran tarafından talep edilmesi veya kimlik kartının seyahat belgesi olarak kullanılacağının beyan edilmesi hâlinde her yaş grubundaki çocukların kimlik kartı fotoğraflı olarak düzenlenir.

Kimlik kartı başvurusu

(1) Kimlik kartı başvurusu yurt içinde, Genel Müdürlük web portalı üzerinden ya da Çağrı Merkezi aracılığıyla randevu alınarak veya randevusuz olarak nüfus müdürlüklerine, yurt dışında ise dış temsilciliklere yapılır. Kimlik kartı talebinde biyometrik verisi ve imzası alınacak kişinin şahsen başvurusu esastır.

(2) İlk defa kimlik kartı başvurusu; nüfus cüzdanı, uluslararası aile cüzdanı, pasaport, sürücü belgesi, memur cüzdanı, avukat kimlik kartı, askeri kimlik kartı, basın kartı veya muhtarlıkça düzenlenmiş talep belgesi gibi kimlik belgesi yerine geçen fotoğraflı belge ve bir adet biyometrik fotoğraf ile yapılır.

(3) İlk defa kimlik kartı başvurusu sırasında fotoğrafsız nüfus cüzdanı ile başvuran kişilerin herhangi bir kimlik belgesi ibraz edememeleri durumunda;

a) On beş yaşını tamamlamamış çocukların; veli, vasi veya vekâletname ibraz edenler ile Kanunun 17 nci maddesindeki beyanla yükümlü kişilerin kimlik kartı başvurusu alınır.

b) On beş yaşını tamamlayanların; kimliğini kanıtlayacak fotoğraflı resmi belge ibraz edememeleri durumunda kişi ile nüfus kütüklerinde kayıtlı kişinin aynı kişi olup olmadığı hususunda tereddüte düşülmesi hâlinde mülkî idare amirinin emri ile kolluk kuvvetlerine araştırma yaptırılır. Soruşturmanın olumlu sonuçlanması hâlinde başvuru alınır. Soruşturmanın olumlu sonuçlanmaması ya da elde edilen bilgi ve bulguların yeterli görülmemesi, kişinin iddia ettiği kaydın sahibi olduğu hususunda tereddüte düşülmesi hâlinde; varsa anne veya babasından, anne veya babasının ölmüş olması hâlinde ise varsa kardeşlerinden, tıbbi rapora dayalı Türk mahkemelerinden alınmış anne-babası/kardeşleri olduğuna dair tespit kararı ibraz edilmedikçe kimlik kartı başvurusu alınmaz.

(4) Nüfus cüzdanı ibraz edemeyen veya yerleşim yeri adresi bulunmayan ya da beyan edilen yerleşim yeri adresinden şüphe duyulan kişilerin kimlik kartı talepleri üçüncü fıkranın (b) bendinde belirtildiği şekilde yaptırılan soruşturma sonucuna göre değerlendirilir.

(5) Nüfus müdürlüğünce veya dış temsilcilikçe kişinin kimliği doğrulandıktan sonra kimlik bilgileri ve yerleşim yeri bilgileri sorgulanarak başvuran kişiye onaylatılır. Bu bilgilerde değişiklik olması durumunda usulüne göre gerekli düzeltme yapıldıktan sonra kimlik kartı başvurusu alınır.

(6) Başvuru sırasında:

a) Kişinin ibraz ettiği biyometrik fotoğraf taranarak sisteme kaydedilir.

b) Yönergenin 33 üncü maddesinde belirtilen usul ve esaslara göre kişinin biyometrik verisi alınır. Biyometrik veri alınmasına engel bir durumun olması hâlinde ise nedeni sisteme kaydedilir.

c) Kişinin kimlik kartını teslim almasını talep ettiği kişi bilgileri, ev, iş, cep telefonu, teslimat ve e-posta adresi gibi iletişim bilgileri alınır. Ayrıca talep hâlinde kimlik kartı teslim zarfında telefon bilgisine de yer verilir.

ç) Kimlik kartı başvurusu sırasında kişiye PIN zarfı verilir. Kişiye verilen PIN zarfı numarası sisteme kaydedilir.

d) Kimlik kartı bedeli başvuru sırasında tahsil edilir.

(7) İşlem sonunda talep belgesinin bir nüshası başvuran kişiye imzalatılarak nüfus müdürlüğü veya dış temsilcilikte muhafaza edilir. Diğer nüsha ise kişiye verilir.

(8) Doğum bildirimlerinde kimlik kartı başvurusu alınır ve kimlik kartı başvuru esnasında beyan edilen adrese gönderilir.

Gezici kayıt terminali ile kimlik kartı başvurusu alınması

(1) Genel Müdürlük, valilik ve kaymakamlıklarca yapılacak plan ve programlara göre idari birimlerdeki vatandaşların kimlik kartı başvuruları Gezici Kayıt Terminali kullanılarak alınabilir.

(2) Nüfus müdürlüklerine gelemeyeceklerini belgelendiren kişilerin kimlik kartı başvurularında imkanlar ölçüsünde Gezici Kayıt Terminali kullanılabilir.

(3) Başvurularda kişinin son altı ay içinde çekilmiş biyometrik fotoğrafı yoksa fotoğrafı çekilir.

(4) Talep belgesinin bir nüshası başvuran kişiye, diğeri görev bitiminde nüfus müdürlüğüne teslim edilir.

Doğal afet durumunda kimlik kartı alınması

(1) Doğal afet durumunda kayıp veya değiştirme nedeniyle kimlik kartı talebinde bulunan kişinin sistemde fotoğrafı ile biyometrik verisinin bulunması hâlinde biyometrik fotoğrafın son altı ay içinde çekilmiş olması şartı aranmadan başvurusu alınır.

(2) Doğal afet nedeniyle herhangi bir il veya ilçeye yerleşmiş olan kişinin ilk defa kimlik kartı talebinde, kendisini tanıyan veya misafir edenlerin tanıklığı üzerine başvurusu alınır. Talep belgesinin arkasına iki tanığın imzası alınarak kimlik fotokopileri eklenir.

Kimlik kartının alındıktan sonra kaybolması veya değiştirilmesi

(1) Kimlik kartının kaybolması veya değiştirilmesi durumunda sistemdeki fotoğraf altı ay öncesine ait değil ise ilgiliden son altı ay içinde çekilmiş bir adet biyometrik fotoğraf istenir ve biyometrik doğrulaması yapılarak kimlik kartı başvurusu alınır.

(2) Kayıp ve değiştirme nedeniyle kimlik kartı başvurularında kişinin biyometrik doğrulaması yapılmadan kimlik kartı düzenlenmez.

(3) Kayıp nedeniyle kimlik kartı taleplerinde, kişinin kimliğinde tereddüte düşülmesi veya kimlik kartı başvurusunda biyometrik verilerinin Biyometrik Veri Tabanında bulunmaması durumunda, kimliğin tespiti için Yönergenin 18 inci maddesi üçüncü fıkrasının (b) bendinde belirtilen usul ve esaslara göre işlem yapılır.

Geçici kimlik belgesi

(1) Doğum, kayıp, mevcut kimlik kartının geçerlilik süresinin sona ermesi veya tahrifat sebebiyle kullanılamayacak durumda olması nedeniyle yapılan kimlik kartı başvurusunda yeni kart düzenleninceye kadar kişinin talebi hâlinde, herhangi bir nüfus müdürlüğünce kimliğini ispata yarayacak geçici kimlik belgesi düzenlenir.

(2) Geçici kimlik belgesinde yer alacak bilgileri, belgenin şeklini ve geçerlilik süresini belirlemeye Genel Müdürlük yetkilidir.

(3) Bu belge ile işlem yapılmadan önce işlem yapacak kurumlar tarafından belgenin geçerliliği Kimlik Paylaşımı Sistemi üzerinden kontrol edilir.

Kimlik kartı teslim işlemleri

(1) Biyometrik verisi alınmayacak çocukların kimlik kartları; ana, baba ya da vasileri, bunların bulunmaması hâlinde büyük ana, büyük baba veya ergin kardeşleri ya da çocukları yanlarında bulunduranlar veya vekâletname ibraz eden kişiler tarafından teslim alınır. Evlilik birliğinin mahkeme kararı ile son bulması hâlinde çocukların kimlik kartı veli, vasi veya Kanunun 17 nci maddesinde bildirimle yükümlü kılınan kişilere teslim edilir.

(2) İlgilinin başvuru sırasında kimlik kartını kendisi dışında alacak kişiyi yazılı izni ile belirlemesi hâlinde kimlik kartı belirlenen kişiye teslim edilir. Bu durumda talepte bulunan kişi ile kimlik kartını teslim alacak kişi arasında soybağı bulunması şartı aranmaz.

(3) Yurt içinde kişinin başvuru sırasında beyan ettiği adrese teslim edilemeyen kartlar başvuru sırasında belirttiği nüfus müdürlüğüne gönderilir. Belirlenen süre içinde teslim alınmayan kimlik kartları imha edilmek üzere Genel Müdürlüğe iade edilir.

(4) Yurt dışında kimlik kartı almak için başvuran kişiler adına düzenlenen kimlik kartları, Genel Müdürlük tarafından, dış temsilciliklerce ilgilisine teslim edilmek üzere Dışişleri Bakanlığına gönderilir.

(5) Kimlik Doğrulama Sertifikası, kimlik kartının kart sahibine veya bildirdiği kişiye teslim edildiğine ilişkin bilgi Genel Müdürlüğe ulaştıktan sonra aktif hale getirilir.

Kimlik kartı kontrol işlemleri

(1) PIN veya biyometrik veri ile kimlik doğrulama yapılamaması, fotoğraf bilgisine ulaşılamaması, yonganın okunamaması, yonga içinde yer alan verilerden herhangi birinde eksiklik veya hata olması gibi yongadan kaynaklanan bir durum nedeniyle nüfus müdürlüğü veya dış temsilciliklere yapılan başvurularda kimlik kartının elektronik özellikleri kontrol edilir. Yapılan kontrolde biyometrik verinin doğrulanamaması veya yukarıda belirtilen hatalardan birisinin tespit edilmesi durumunda iptal işlemi yapılarak, Yönergenin 18 inci maddesinde belirtilen usul ve esaslara göre yeniden başvuru alınır.

(2) Kimlik kartı sahipleri tarafından KİOSK’larda PIN değiştirme, PIN bloke kaldırma, kişisel mesaj değiştirme ve kart kontrolü işlemleri gerçekleştirilebilir.

Bulunan kimlik kartları

(1) Kurumlarda unutulan veya kişiler tarafından bulunan kimlik kartları nüfus müdürlüğüne, Genel Müdürlüğe ya da dış temsilciliğe gönderilir. Nüfus müdürlükleri veya dış temsilcilikler, yeni bir kimlik kartı alınmamış ya da yeni kimlik kartı başvurusunda bulunulmamış ise kimlik doğrulaması yapmak suretiyle kimlik kartının ilgilisine teslim edilmesini sağlar. Kimlik kartı sahibi tarafından yeni bir kimlik kartı alınması hâlinde ise Yönergenin 31 inci maddesinde belirtilen usul ve esaslara göre imha işlemi yapılır.

DÖRDÜNCÜ KISIM

Genel Müdürlükçe yapılacak işlemler

Sertifika temini

(1) Kimlik kartı kişiselleştirilmesinde kullanılacak tüm elektronik sertifika ve ilgili anahtarlar Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu tarafından temin edilir.

Kişiselleştirilmemiş kimlik kartı sayımı ve kontrolü

(1) Genel Müdürlüğe teslim edilen kişiselleştirilmemiş kimlik kartlarının kalite kontrolleri gözle, cihazlarla veya otomatik olarak yapılır. Kalite kontrolü yapılmasına ilişkin usul ve esaslar Genel Müdürlükçe belirlenir.

(2) Kalite kontrolü veya kişiselleştirme sırasında Genel Müdürlükçe hatalı olduğu tespit edilen kimlik kartları Yönergenin 31 inci maddesinde belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde imha edilir.

PIN zarfının basılması ve dağıtılması

(1) PIN zarfları ile içinde bulunacak kişisel mesaj, PIN ve PUK bilgileri Genel Müdürlükte basılır.

(2) Genel Müdürlükçe üretilecek PIN zarfları, kimlik kartı başvurusunda bulunan kişilere teslim edilmek üzere nüfus müdürlüklerine ve dış temsilciliklere dağıtılmak için de Dışişleri Bakanlığına toplu olarak gönderilir.

(3) Açılmış veya tahrip edilmiş PIN zarfları işleme alınmaz. PIN zarfları Genel Müdürlükçe belirlenecek usul ve esaslara göre imha edilir.

Zarflama ve dağıtım

(1) Kimlik kartı zarfının üzerinde yer alacak bilgilerin tespiti ve kimlik kartlarının dağıtımı Genel Müdürlükçe yapılır.

Kimlik kartı başvuru takip işlemleri

(1) Kimlik kartının teslim süreci web, çağrı merkezi, kısa mesaj veya e- posta yolu ile takip edilebilir.

Kimlik kartının iptali ve imhası

(1) Nüfus müdürlükleri tarafından geçersiz hale getirilen veya ilgilisine teslim edilemeyen kimlik kartları imha edilmek üzere Genel Müdürlüğe gönderilir. Genel Müdürlüğe gönderilen kimlik kartlarının Genel Müdürlük tarafından verilip verilmediği, iptal durumunda olup olmadığı, doğru kişiye ait olup olmadığı kontrol edilir. Kimlik kartının seri numarası elektronik ortamda imha tutanağına geçirildikten sonra imha edilir. İmha edilen kimlik kartlarının seri numaraları ile imha nedenleri veri tabanına kaydedilir.

(2) İlk defa kimlik kartı başvurusunda mevcut nüfus cüzdanı geçersiz hale getirilerek, Geçici Kimlik Belgesi düzenlenir.

(3) Kimlik kartlarının değiştirilmesinde geri alınan kimlik kartına ait sertifikalar iptal edilerek elektronik doğrulama yapılması engellenir. Sistemden geçersiz hale getirilen kimlik kartları usulüne göre imha edilir.

(4) Nüfus cüzdanlarının geçersiz hale getirilmesine ilişkin yöntemler Genel Müdürlük tarafından belirlenir.

Kişiselleştirilmiş kimlik kartının iadesi

(1) Kişiselleştirilen kimlik kartlarında hatalı üretim, yazım veya yonga arızası gibi hata ve arızaların tespiti hâlinde kartlar imha edilmek üzere Genel Müdürlüğe iade edilir. Düzenlenecek tutanakta kart bedellerinin düşümüne esas olmak üzere geri alınma nedeni belirtilir.

BEŞİNCİ KISIM

Biyometrik verilerin alınması ve kaydedilmesi

Verilerin alınması ve veri tabanına kaydedilmesi

(1) Bu Yönerge hükümlerine göre kimlik kartı almak için müracaat eden on beş yaşını tamamlayan Türk vatandaşlarının her başvuruda biyometrik verisi alınır.

(2) Biyometrik veri alınmasına engel teşkil edecek fiziki durumun belgelendirilmesi ya da bu amaçla nüfus müdürlüğünde oluşturulacak komisyon tarafından bu hususun tutanakla tespiti hâlinde biyometrik veri alınma işlemi yapılmaz. Bu durum talep belgesinde belirtilerek sisteme kaydedilir.

(3) Akıl sağlığı veya nörolojik rahatsızlıklar nedeniyle, içinde bulunduğu durumun hukuki anlam ve sonuçlarını algılayamayan ya da davranışlarını yönlendirme yeteneği önemli derecede azalmış olan on beş yaşını tamamlamış çocuklar ile büyüklerin veli, vasi veya kayyumun ibraz edeceği rapor ile fotoğraf dışındaki biyometrik verileri alınmaz. Bu durum talep belgesinde belirtilir.

(4) Kimlik kartında parmak izi olarak sağ ve sol el orta parmaklarının izi alınır. Sağ el orta parmağının bulunmaması hâlinde parmak izi sırası işaret parmağı, yüzük parmağı, serçe parmağı ve baş parmak şeklindedir. Sağ elin parmaklarından bazılarının eksik olması hâlinde ise parmak izi sırasına göre mevcut parmağın izi alınır. Sol elde de sağ eldeki işlem aynen uygulanır. Kişinin iki elinin olmaması veya parmak sırasına göre eksiklik bulunması durumunda bu husus talep belgesinde belirtilir.

(5) Kişi ile biyometrik verisi arasında bağ kurulur ve gerekli gizlilik, güvenlik önlemleri alınarak sisteme kaydedilir.

(6) Kişinin biyometrik verisi, biyometrik veri tabanına kaydedilir.

Kompozit doku nakli

(1) Kompozit doku nakli yapılanlardan el nakli yapıldığı tespit edilen kişilerin veya bağışçının daha önceden biyometrik veri kaydının olması hâlinde operasyondan makul bir süre sonra nakil yapılan kişilerin biyometrik verileri alınarak veri tabanındaki kayıtları güncellenir ve sisteme bu yolda açıklama yapılır. Nakil yapılan kişilerin biyometrik verileri Genel Müdürlükçe silinir.

ALTINCI KISIM

Verilerin saklanması ve güncellenmesi

Verilerin saklanması

(1) Bu Yönerge hükümlerine göre alınan biyometrik veriler Biyometrik Veri Tabanında ve kimlik kartı yongasında, fotoğraf ise MERNİS Veri Tabanı ve kimlik kartı yongasında saklanır.

Verilerin güncellenmesi

(1) Kişinin iki farklı nüfus kaydının bulunduğunun tespiti hâlinde biyometrik verisi sistemden sorgulanır. Sorgulamada biyometrik verilerin aynı kişiye ait olduğunun tespit edilmesi hâlinde MERNİS Veri Tabanındaki kayıtlardan biri silinmedikçe işlem yapılmaz.

(2) Kişinin sistemde kayıtlı biyometrik verisi ile kimlik doğrulamasında farklılık bulunması durumunda Yönergenin 18 inci maddesinde belirtilen usul ve esaslara göre yapılacak soruşturma sonucuna göre biyometrik verisi yeniden alınır.

YEDİNCİ KISIM

Biyometrik Veri Yönetim Sistemine erişim, güvenlik, denetim, yedekleme, verilerin kullanılması ve gizliliği

Biyometrik Veri Yönetim Sistemine erişim

(1) Yetkili olarak tayin edilmiş Genel Müdürlük personeli Biyometrik Veri Yönetim Sistemine Genel Müdürlükçe belirlenen esaslara göre ulaşabilir.

(2) Başvuru aşamasında nüfus müdürlüğü personeli, kimlik kartı için başvuran kişinin biyometrik verilerinin karşılaştırılması amacıyla verilen yetki çerçevesinde kimlik doğrulamasını yapar.

Sistem güvenliği

(1) Sistemde biyometrik verilerin gizlilik ve güvenliğine ilişkin gerekli tedbirler Genel Müdürlük tarafından alınır.

(2) Biyometrik Veri Yönetim Sistemine ve çevre birimlerine karşı yetkisiz erişimlerin engellenmesi amacıyla geri izleme ve güvenlik sistemi kurulur. Geri izleme ve güvenlik sistemi; hangi tarih ve saatte kim tarafından sisteme erişildiği, hangi bilgiye ulaşıldığı ve ne işlem yapıldığı hususlarında tespitte bulunabilecek şekilde yapılandırılır. Kişilerin detaylı işlem kayıtları, Biyometrik Veri Yönetim Sistemi Uygulaması üzerinden sorgulanabilir.

Verilerin kullanılması ve sistemin denetimi

(1) Sistemdeki biyometrik verilerin tamamı veya bir kısmı hiçbir kişi veya kuruma verilemez. Biyometrik veri tabanında ve kimlik kartı yongasında yer alan biyometrik veriler kimlik doğrulama dışında kullanılamaz.

(2) Sistemin Genel Müdürlük tarafından belirlenen her türlü yazılım ve donanım güvenliği, Genel Müdürlük sorumlu personeli tarafından düzenli olarak kontrol edilir.

(3) Sistemin güvenliği ve hukuka uygun olarak işletilip işletilmediği Genel Müdürlük tarafından belirlenen genel hükümlere göre denetlenir ve soruşturulur.

Biyometrik verilerin karşılaştırılması

(1) Kimlik kartı başvurusu sırasında alınan biyometrik veriler sistemde kayıtlı diğer biyometrik veriler ile karşılaştırılır. Karşılaştırmada sistemdeki biyometrik veriler ile bir eşleşme tespit edilmesi durumunda, Genel Müdürlükçe yapılacak araştırma veya kolluk kuvvetlerince yapılan soruşturma sonuçlanıncaya kadar kimlik kartı düzenlenmez.

Gerçeğe aykırı beyanlar hakkında yapılacak işlemler

(1) Biyometrik verilerin karşılaştırılması sırasında gerçeğe aykırı beyanda bulundukları anlaşılanlar hakkında Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulur. Bu durumda sistemde bulunan biyometrik veriler üzerinde de usulüne göre düzeltme yapılır.

(2) Aynı kişiye ait farklı biyometrik veriye rastlanması hâlinde ise konuyla ilgili kolluk kuvvetlerince yapılan soruşturma sonuçlanıncaya kadar kimlik kartı düzenlenmez.

(3) Kimlik kartı işlemlerinde gerçek dışı beyanda bulunulduğunun tespit edilmesi hâlinde Kanunun 67 nci maddesine göre işlem yapılır.

Biyometrik veri ile kimlik doğrulama

(1) Biyometrik veri ile kimlik doğrulama işleminde, kişinin kimlik doğrulama işlemi için alınan biyometrik verisi, Türkiye Cumhuriyeti kimlik kartı yongasına kaydedilmiş biyometrik veri ile karşılaştırılır. Biyometrik kimlik doğrulama yapılabilmesi için Türkiye Cumhuriyeti kimlik kartı ile haberleşen Kart Erişim Cihazı biyometrik alıcılarla veri alışverişinde bulunur.

Biyometrik verilerin gizliliği

(1) Bu Yönerge kapsamında alınan ve saklanan biyometrik veriler gizlidir.

(2) Bu Yönerge hükümlerine göre elde edilen biyometrik veriler kimlik doğrulama amacı dışında kullanılamaz.

(3) Verilerin gizliliği ve korunması esaslarına uygun olarak, kişi ile biyometrik verisi arasında kurulan bağlar sistemde şifreli bir biçimde tutulur.

Yedekleme

(1) Biyometrik Veri Yönetim Sisteminin ve Biyometri Veri Tabanının bilgilerinin korunması amacıyla, verilerin anlık olarak güvenli bir biçimde İş Sürekliliği Merkezi ile yedeklemesi yapılır.

SEKİZİNCİ KISIM

Çeşitli Hükümler

Form ve belgelerin tasarımı

(1) Kimlik kartı uygulamasında kullanılacak olan form ve belgeleri hazırlamaya, gerekli düzenlemeleri yapmaya Genel Müdürlük yetkilidir.

DOKUZUNCU KISIM

Geçici Hükümler

Genel uygulamaya geçiş

(1) Kimlik kartı uygulaması ve uygulama tarihine ilişkin usul ve esaslar Genel Müdürlükçe tespit edilerek ilan edilir.

Yürürlük

(1) Bu Yönerge onaylandığı tarihte yürürlüğe girer.

Yürütme

(1) Bu Yönerge hükümlerini İçişleri Bakanı yürütür.