Ömer Teoman / On İki Levha Yayıncılık, Nisan 2012, Sayfa: 908 - 909

II. Çekte İbraz Süresinin Bittiği Tarihin Önemi: Türk Ticaret Kanunu’nun (Kısaca = TTK) çeke ilişkin hükümleri ile Çekle Ödemelerin Düzenlenmesi ve Çek Hamillerinin Korunması Hakkındaki Kanun’un (Kısaca = ÇekK) incelenmesinden, yasakoyucunun çekin ibraz süresinin başladığı ve bunun doğal bir sonucu ... tarihlere göre çekin ibraz süresinin 21 Eylül 1994, Çarşamba günü bittiği kabul edilecek olursa, 22 Eylül 1994, Perşembe günü yapılan ciro bundan böyle ... sürerek çeki ödemekten kaçınabilecektir. b) Bunun yanı sıra, yukarıda da değindiğim gibi, keşidecinin çekten cayabilmesi, ibraz süresinin geçmiş olmasına

Ömer Teoman / On İki Levha Yayıncılık, Nisan 2012, Sayfa: 907 - 908

I. Sorun: Ülkemizdeki çek hukuku uygulamasında son zamanlarda güncel olan ve özellikle çekten caymak isteyen keşideciler ile muhatap banka yetkilileri arasında tartışmalara yol açan en önemli sorun, çekin ibraz süresinin geçip geçmediği hususu saptanırken keşide gününün hesaplamaya dahil edilip edilmeyeceğidir. Değişik bir söyleyişle, örneğin TTK. m. 708, f. 1 uyarınca keşide edildiği yerde ödeneceği için on günlük ibraz süresine tâbi olan bir çekte, bu on ... canlandırılabilir: Keşide tarihi 12 Eylül 1994, Pazartesi günü ve düzenleme yeri İstanbul olup, muhatap bankanın İstanbul’da bulunduğu bir çekin ibraz süresi acaba

Ömer Teoman / On İki Levha Yayıncılık, Nisan 2012, Sayfa: 913 - 917

özetleyebilirim: a) Herşeyden önce yasakoyucunun TTK. m. 708, f. 4’ü sevketmekteki amacının ileri tarihli çeklerdeki ibraz süresinin başlangıç tarihini saptamak ... yer bırakmayacak bir kesinlikle dile getirmiştir. Bu nedenledir ki, bir varsayım olarak TTK. m. 708, f. 4’ün ileri tarihli çeklerdeki ibraz süresini ... düzenlemektir. Buyurucu olan bu hükmün bir diğer özelliği de, çekte ibraz süresinin gerek keşideci gerek cirantalar tarafından farklı bir olguya bağlanamayacağını ... ., s. 707). b2) Kaldı ki ve hepsinden önemlisi çekte ibraz süresinin TTK. m. 708, f. 4’ün özel hüküm niteliğini taşıdığı gözönüne alınmaksızın keşide

Halil Ali Dural / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2021, Sayfa: 1030 - 1032

I. Geçici 1. Madde’nin Çekte İbraz Sürelerine Etkisi A. Geçici 1. Madde’nin Kapsamına Giren Çekler Bilindiği gibi 5941 sayılı Çek Kanunu’nun Geçici ... ermemiş olan çekler 7226 sayılı Kanun’un Geçici 1. Maddesi kapsamındadır. Geçici 1. Madde’nin kapsamındaki çeklerden ibraz süresi 10 gün olanların (TTK m ... , ibraz süresi 10 gün olan bir çekin ibraz süresinin 9. günü ise bu çekin ibraz süresi (10 günlük ibraz süresinin bitimine bir gün kalmış olmasına rağmen) 15.06.2020 tarihinden itibaren 15 gün uzatılmış olmaktadır. Aynı şekilde ibraz süresi 10 gün olan bir çekin ibraz süresinin ilk günü 13.03.2020 olsa bile ibraz

Ömer Teoman / On İki Levha Yayıncılık, Nisan 2012, Sayfa: 912 - 913

VI. Bilimsel Öğreti: Hukukumuzda TTK. m. 708, f. 4 ve 729’u değerlendiren yazarların büyük bir çoğunluğu bu iki hüküm arasında herhangi bir çelişki ya da özel-genel hüküm ilişkisi görmeksizin çekte ibraz süresinin hesaplanmasında bunun başlangıç günü olan keşide tarihinin dikkate alınmayacağını ... karşılık Alman Hukuku’nda BAUMBACH/HEFERMEHL (Wechselgesetz und Scheckgesetz, 10. neubearbeitete Aufl., München 1970, Art. 29 Anm. 8, s. 419) çekte ibraz sürelerinin gerçek keşide tarihinden değil, çekin üzerinde gösterilen düzenleme tarihinden itibaren işlemeye başlayacağını, Alm. ÇekK. m. 56 uyarınca ibraz

Ömer Teoman / On İki Levha Yayıncılık, Nisan 2012, Sayfa: 917

VIII. Sonuç ve Öneri: Yukarıda açıkladığım gerekçeler ile TTK. m. 708, f. 4’ün çekte ibraz sürelerinin başlangıcını düzenleyen bir özel hüküm olduğu ve sözkonusu süreler hesaplanırken TTK. m. 729’un gözönüne alınamayacağı sonucuna varıyorum. Bununla beraber olası bir yasa değişikliğinde TTK. m. 729’a yapılacak bir ekleme ile bu hükmün uygulanmasında TTK. m. 708, f. 4’deki özel durumun saklı olduğunu gösteren bir ibarenin konmasında da yarar gördüğümü eklemek isterim.

Sinan Sarıkaya / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2021, Sayfa: 1043 - 1044

II. 7226 Sayılı Kanun’un Geçici 1. Maddesinin Çekte İbraz Sürelerine Etkisi Türk Ticaret Kanunu (“TTK”) m. 796/I’de çekte ibraz süresi “bir çek düzenlendiği yerde ödenecekse on gün; düzenlendiği yerden başka bir yerde ödenecekse bir ay içeresinde muhataba ibraz edilmelidir.” hükmüyle düzenlenmiş; TTK m ... Kanun’un getirdiği sürelerin durmasına ilişkin düzenlemenin çekte ibraz sürelerine etkisinin tespiti büyük önem taşımaktadır. Konuyla ilgili ... getirdiği bu düzenlemenin çekte ibraz sürelerini durdurup durdurmadığı noktasında toplanmaktadır. Bu noktada iki farklı görüş ortaya konulabilir.

Ömer Teoman / On İki Levha Yayıncılık, Nisan 2012, Sayfa: 911 - 912

V. Yargıtay Kararları: Yargıtayın saptayabildiğim bazı kararlarında çekin ibraz süresinin belirlenmesi bakımından TTK. m. 729’a üstünlük verilerek keşide gününün hesaba dahil edilmeyeceği kesin bir biçimde ortaya çıkmamaktadır. Gerçekten, örneğin 12. Hukuk Dairesi bir kararında (bkz. 12. H.D. 28.12.1992 E. 10166/K. 17195. Yayınlandığı yer: GÖNEN ERİŞ, Açıklamalı-İçtihatlı-Uygulamalı Çek Hukuku, Ankara 1993, s. 175 No: 3. Ne var ki, her ne kadar ERİŞ dpn. 4’de bu çekin 10 günlük ibraz süresine tâbi olduğunu belirtiyorsa da, kararda 6.11.1991 gününün tatil günü olup olmadığına değinilmemiştir

Ömer Teoman / On İki Levha Yayıncılık, Nisan 2012, Sayfa: 909 - 910

edilmiş olan çekin ibraz süresi TTK. m. 729 uyarınca 13 Eylül 1994, Salı gününden itibaren hesap edilecek on günlük sürenin sonunda, yani 22 Eylül 1994

Ömer Teoman / On İki Levha Yayıncılık, Nisan 2012, Sayfa: 910 - 911

ibraz süresine tâbi olan bir çekin ibraz süresinin hesaplanmasında keşide gününün gözönüne alınmayacağı söylenebilirdi. b) Alman Çek Kanunu (Kısaca = Alm. ÇekK) m. 29, f. 4, tıpkı TTK. m. 708, f. 4’e benzer bir biçimde ibraz sürelerinin çekte keşide günü olarak gösterilen tarihten itibaren işlemeye ... dikkate alınmayacağını hükme bağlamaktadır. c) TTK’nun en yakın kaynağı olarak nitelendirilebilecek İsv. BK. da 1116. maddenin 4. fıkrasında ibraz sürelerinin çekte keşide günü olarak gösterilen tarihten itibaren işlemeye başlayacağını belirtmekle birlikte 1137. maddesinde sürelerin hesaplanmasında

Sinan Sarıkaya / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2021, Sayfa: 1044 - 1048

A. 7226 Sayılı Kanun’un Çekte İbraz Sürelerini Durdurduğuna İlişkin Görüş Bu görüşe göre hüküm ilk bakışta usul hukukuna ilişkin süreleri durduruyor ... sona ermesine ilişkin tüm süreler”i de durdurmaktadır. Bu sebeple doktrinde, çekte ibraz sürelerinin de hükmün kapsamında olduğu, 13/03/2020 ilâ 30/04 ... . maddesinin çek ibraz sürelerini de durdurduğuna ilişkin dayanak olarak, bizatihi maddede “hak düşürücü” sürelerden de bahsedilmiş olması, ibraz süresinin ... süresinden önce çekin ibrazının mümkün olup olmadığıdır. 7226 sayılı Kanun’un Geçici 1. maddesinin çekte ibraz sürelerini durdurduğu kabulünde, ÇekK m. 3/VIII

Alihan Aydın / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2021, Sayfa: 1011 - 1025

II. Değerlendirme A. Covid-19 salgını ve salgın gerekçesine dayalı olarak alınan idari kararların çekin ibraz süresinin belirlenmesine etkisi. 1 ... düzenleyen de bir başvurma borçlusu olduğundan düzenleyene ve diğer başvurma borçlularına müracaat edilebilmesi için yine çekin süresi içinde ibrazı (ve kural ... . 811/1’de “Kanunen belirli olan süreler içinde çekin ibrazı veya protesto edilmesi veya buna denk bir belirlemenin yapılması, bir devletin mevzuatı veya ... salgının bir mücbir sebep niteliğinde kabul edilebilmesi olasılığı ise bakidir(6). B. 7226 sayılı Kanunun Geçici 1. maddesinin çekin ibraz sürelerini

Ömer Teoman / On İki Levha Yayıncılık, Nisan 2012, Sayfa: 907 - 917

Şükrü Yıldız / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2018, Sayfa: 412 - 417

ilişkin talep ve dava hakkından yararlanamayacağını belirtmiştir. Çekin ibraz süresi içinde ibraz olunmadığı takdirde, hamilin keşideci ve cirantalara ... 644 üncü maddeden yararlanmak imkanı vardır. Keza asıl borç ilişkisine de dayanılabilir(34). Yazar kısaca ibraz süresi geçirilen çekin kambiyo senedi ... bağlı görmektedir. Yazara göre süresi geçtikten sonra muhatap bankaya ödeme için ibrazda bulunan ya da çekin ödenmediğini ibraz süresi içinde tespit ... temel borç ilişkisine dayanarak genel hükümlere dayanan dava açması mümkündür(38). Gürbüz, çekin ibraz süresi içinde muhatap bankaya ibraz edilmemesi

Şükrü Yıldız / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Temmuz 2003, Cilt 0, Sayı 19

Dairesi 2/11/1959 tarihli kararında cayma hükümlerine (m.711) dayanarak "muayyen müddetler zarfında çekin ibraz edilmemiş oluşu hükümden düşmesini ... belirtmiştir. Çekin ibraz süresi içinde ibraz olunmadığı takdirde, hamilin keşideci ve cirantalara karşı müracaat hakkını kaybedeceğini savunan yazarlardan bir ... de dayanılabilir(34). Yazar kısaca ibraz süresi geçirilen çekin kambiyo Senedi olma niteliğini kaybettiğini, dolayısıyla çekten cayma olsun ya da ... bulunan ya da çekin ödenmediğini ibraz süresi içinde tespit ettirmeyen hamil, çekin ödenmemesinden dolayı müracaat borçlularına başvuramaz. Ancak bu gibi

Kemal Şenocak / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Aralık 2023, Cilt 39, Sayı 4

sonra ancak alacağın temliki ile devri mümkündür. Nitekim, Yargıtay 19. HD’nin bir kararına göre: “ Hamiline yazılı bir çek, ibraz süresinin geçmesinden ... ettirilmesinden ve ibraz süresinin (TTK m. 796) geçmesinden önce ciro edilmesidir. Alman hukukunda azınlıkta kalan görüşe göre, çek ibraz süresi içerisinde ödenmek ... niteliğini kaybetmiştir. Bundan sonra ciro ile devralan kişiye çekten kaynaklanan müstakil haklar geçmez. Dolayısıyla, çekin ibraz süresi içerisinde ödenmek ... ). Hamilin başvurma haklarının muhafazası için çekin ibraz süresi içerisinde ödenmek üzere ibraz edilmiş olması ve ödenmediğinin kanunda öngörülen şekilde

Haluk Tandoğan / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Aralık 1981, Cilt 11, Sayı 2

tarihli çeklerde de ibraz süresi acaba çekte yazılı keşide tarihinden itibaren mi yoksa daha önceki gerçek ihdas veya tedavüle çıkarma veya ibraz tarihinden ... , sonraki tarihli çeklerde ibraz süresinin TK. md. 708 f. 4’e göre çekte keşide günü olarak gösterilen ileriki tarihten başlayacağı şeklindedir. Böylece sonraki tarihli çeklerde ibraz süresi uzatılmış olur; çünkü gerçek ihdas tarihi çekte gösterilen keşide tarihinden daha öncedir ve çeki sonraki keşide ... gösterilmesi suretiyle düzenlenen sonraki tarihli çekin geçerliliğini koruyacağı, bu tür çeklerde ibraz süresinin, senet üzerinde gösterilen tarihten işlemeğe

Korkut Özkorkut / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Aralık 1997, Cilt 19, Sayı 2

3- 3167 sayılı Çek Kanunu'nun İbraz Sürelerini Etkileyen Düzenlemesi (m.4/I ve m.16/I) TTK.m.707/I'e göre çek görüldüğünde ödenir. Kural olarak, çekin ibraz süresi içinde ödenmek üzere ibrazı gerektiği için, ödeme de yine bu ibraz süresi içinde yapılmaktadır. Bu konuya ilişkin, 3167 sayılı ÇekK.m.4 ... çeki ödemekle yükümlü olmayıp takdir hakkını haizdir(15). Zira, TTK.m.711/II'ye göre, muhatap banka, çekten cayılmamışsa, ibraz süresinin geçmesinden sonra dahi çeki ödeyebilir. İbraz süresi geçtikten sonra hüküm ifade eden çekten cayma söz konusu ise, bu durumda muhatap banka keşideciye karşı sorumlu

Serpil Kıvanç, Nurkut İnan / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Temmuz 1984, Cilt 0, Sayı 1

ödenmemesi hususunun bankaya bildirilmesi yeterlidir. Herhangi bir sebep gösterilmesi gerekmez. Buna karşılık cayma iradesi ibraz süresi içerisinde çekin ibraz ... konusunda şu olasılıklar ortaya çıkar: i) Çekten cayılmamışsa ibraz süresi geçmiş olsun olmasın çeki ödemeyen muhatap keşideciye karşı sorumlu olur. ii) Cayılmış olan çeki ibraz süresinden sonra ödeyen muhatap keşideciye karşı sorumlu olur. iii) Cayılmış olan çeki ibraz süresi içinde ödeyen muhatap ... olasılıklara göre yapılmalıdır: i) İbraz süresi içinde çek ibraz edilmemişse, keşideci caymış olsa da olmasa da hamile karşı sorumlu değildir. Çünkü hamilin

Sinan Sarıkaya / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2021, Sayfa: 1048 - 1051

B. 7226 Sayılı Kanun’un Çekte İbraz Sürelerini Durdurmadığına İlişkin Görüş 1. Genel Değerlendirme 7226 sayılı Kanun’un Geçici 1. maddesinin yukarıda alıntıladığımız lafzına bakılırsa, oldukça geniş bir ifadeyle karşılaşılmaktadır. Kapsamın genişliğinin daha iyi anlaşılması adına hükümde ... pek çok maddesinde düzenlendiği şekliyle (örneğin, HMK m. 76, 217, 219, 220, 222) sınırlı olarak anlaşılması mümkün olacaktır. Çekte ibraz süresinin ... varılabilir. İkinci olarak, 7226 sayılı Kanun’un Geçici 1. maddesinin uygulanmasıyla çek ibraz sürelerinin Mayıs ayına ötelendiği kabul edilirse, ÇekK Geçici

Mücahit Ünal / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2021, Sayfa: 1079 - 1081

D. Çekte Vade Kavramı ve Çekle İlgili Karşılıksızdır İşlemine Sebebiyet Verme Suçunun Oluşma Anı Çek, yasal ibraz süresinde muhatap bankaya ibraz ... süresine ilişkin bir diğer tarih de TTK. m.796’de belirtilen ibraz süreleridir. Çekin kanuni ibraz süresi içinde muhatap bankaya ibrazı gerekir. Üzerinde ... tutulması şarttır”. Çekin ibraz sürelerinin düzenlenme tarihini takiben başlaması emredici nitelikte bir düzenlemedir. Çeki düzenleyen kişi, çek üzerine işleyeceği bir kayıtla ibraz sürelerini uzatamaz, kısaltamaz ve değiştiremez. Kanunda bildirilen sürelerden sonra ibraz edilen çekin ibraz süresi geçmiş

Atahan Güncan / On İki Levha Yayıncılık, Nisan 2019, Sayfa: 661

II. “Sorun”un Önemi Çekte ibraz süreleri, çekin ödenmesinin şartları ve ödenmemesinin doğuracağı sonuçlar açısından anahtar bir role sahiptir ... çekteki ibraz süresinin doğru tespit edilmesi gerekmektedir(5). (5) İbraz sürelerinin önemi için bkz. Kendigelen, N. 1011; Poroy/Tekinalp, N. 445; Fırat ... . 117-131; Şükrü Yıldız, “İbraz Süresini Geçiren Çek Hamilinin Hukuki Durumu ve Yargıtay Kararları”, Makalelerim 1988-2007, Ankara, 2008, s. 340. ... . Baskı, Ankara, 2018, § 28 N. 22-27; Çeker, s. 455-457. eTK ve eÇekK hükümleri açısından ibraz sürelerinin önemi hususunda bkz. Ömer Teoman, “Çekte İbraz

Sinan Sarıkaya / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2021, Sayfa: 1057 - 1058

IV. Sonuç 7226 sayılı Kanun’un Geçici 1. maddesinin çekte ibraz sürelerini durdurup durdurmadığı, piyasalarda çekin çok sık kullanılan bir araç olduğu dikkate alındığında son derece büyük önem arz etmektedir. Bu hususta doktrinde savunulan bir görüşe göre, anılan düzenleme ile çekte ibraz süreleri ... itirazı yapılabilir. Ancak her halükarda o çeke ait ibraz süresinin 7226 sayılı Kanun’un kapsamına girip girmediği çek üzerinde yazılı bulunan düzenleme ... Kanun’un Geçici 1. maddesi, kanunlaştığı olağanüstü koşullar, hızlı bir şekilde kaleme alınması ve kapsamının iyi belirlenememesi sebebiyle, çekte ibraz

Mehmet Bahtiyar / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Haziran 1999, Cilt 20, Sayı 1

). Çekte ibraz süreleri de, çekte yazılı keşide tarihinden itibaren işlemeye başlar (TTK.708/son)(15). îbraz sürelerinin bitimine bağlı olarak, cironun en ... ). (15) Çekte ibraz süreleri hesaplanırken, TTK. 729'un değil, buna göre özel hüküm niteliğindeki TTK. 708/son hükmünün uygulanması gerektiği; böylece ... .: Çekte İbraz Sürelerinin Hesaplanmasında Keşide Gününün Önemi, Reha Poroy'a Armağan, İstanbul 1995, s. 426-435. (16) Örnekler ve değerlendirme için bkz

Sinan Sarıkaya / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2021, Sayfa: 1054 - 1057

III. Çek İbraz Sürelerinin Uzadığı Kabulünde Karşılıksız Çek Düzenleme Suçuna İlişkin Ortaya Çıkabilecek Hukuki Sorunlar Bilindiği üzere çekin ödenmemesine bağlı olarak ortaya çıkan en önemli sonuçlardan birisi karşılık çek düzenleme suçudur. ÇekK m. 5/I “Üzerinde yazılı bulunan düzenleme tarihine göre kanuni ibraz süresi içinde ibrazında, çekle ilgili olarak “karşılıksızdır” işlemi yapılmasına sebebiyet veren kişi”nin cezalandırılmasını öngörmektedir ... de bizatihi 7226 sayılı Kanun’un Geçici 1. maddesine göre belirlendiği itirazı yapılabilir. Ancak her halükarda o çeke ait ibraz süresinin 7226 sayılı