EN
TR
TİSGLK'nun yorumu, şüphesiz, diğer iş kanunlarının bağlı bulundukları iş hukukunun…
Toplu iş sözleşmesi hukukunun bu koruyucu ruhu, Anayasa m. 47'de bir takım tarihsel…
İş hukukunun bu koruyucu ruhunun Anayasal eşitlik ilkesi ve denge düşüncesiyle çatıştığı da söylenemez(139)…
«İşçi yararına yorum ilkesi»'nin «şüpheden işçi yararlanır» anlamına geldiği açıktır.…
2) Toplu iş sözleşmeleri bakımından :…
a — İçtihat ve doktrin…
aa. İçtihat…
Toplu iş sözleşmesinin özel ve kendine özgü yorum biçimi Yargıtay'ın da dikkatinden…
Bu kararlarda, toplu iş sözleşmesinin normatif hükümlerle «vecibevi» hükümlerden meydana gelen bir özel hukuk sözleşmesi olduğu yollu düşünceye sadık kalınmakta, normatif hükümlerin nitelikçe maddî anlamda kanun sayılmaları gerektiği için bunların yorumunda kanunların ve bu arada hususiyle iş kanunlarının yorumundaki esasların gözönünde bulundurulması zorunlu görülmektedir. «Vecibevî» denilen hükümleri konu dış tutan bu kararlarda, şu önemli ilkeler yer almaktadır: «İş hukukuna ilişkin hükümlerin yorumunda kuşku ve kararsızlık durumunda işçinin yararına olan çözüm şeklinin kabulü, iş hukukunun ana kurallarındandır. Nitekim bu yön, Yargıtayın bir çok kararında ve bu arada 27.5.1958 gün ve 15 E. 5 K. sayılı Yargıtay. İçtihadı Birleştirme kararında de belirtilmiştir. Özellikle, toplu iş sözleşmesinin normatif hükümlerinin başka başka görüşlere elverişli bulunması durumunda işçi aleyhine belirecek bir yoruma gidilmemesi, yabancı hukuklarda da kabul olunmaktadır». Zira, toplu iş sözleşmesi hükümleri, kural olarak, işçiler için asgari şartlar olarak öngörülmüşlerdir. Diğer taraftan, toplu iş sözleşmelerinin Türkiye Cumhuriyeti Anayasasında düzenleme biçimleri de, hukukumuz açısından, bu yoldaki bir yorum gereğini yeterince açıklar». Böyle…
Bundan başka, anılan kararlarda, amelî bakımdan önem taşıyan şu yönler de ele alınmıştır:…
bb. Doktrin…
Türk doktrininde toplu iş sözleşmesinin yorumu üzerinde etraflı olarak ilk duran…
Görülüyor ki Reisoğlu'nun görüşleri, ana noktalarda, içtihatla birleşmektedir.…
Profesör Elbir, Yargıtay ve Reisoğlu tarafından benimsenmiş bu görüşe, «indi ve temelsiz iddia ve esasların» yer verdiği iddiasiyle» karşı…
Elbir’in düşünceleri, belirli bir çizgide, Fransız doktrinin bir bölümü ve bu arada Despax'ın görüşleriyle,…
b — Toplu iş sözleşmesinin özünden gelme özel kendine özgü yorumu…
Toplu iş sözleşmesine uygulanacak yoruma ilişkin ilkeleri, geleneksel yorum ilkeleri…
Görmüştük ki (Bkz.: Yukarıda, VIII, C, 3, özellikle c) toplu iş sözleşmesi, hukukumuz…
Şu duruma göre toplu iş sözleşmelerinin yorumunda, aşağıdaki hususların ğözönünde…
Toplu iş sözleşmesinin, düzen kurucu ödevine rağmen gerçekte bir iş hukuku sözleşmesi…
Bu konuda, Anayasa m. 47, f. 1, başta gelen esası teşkil edecektir. İşçilerin, işverenle…
Nihayet diyelim ki toplu iş sözleşmesi, kapsamına giren işçi ve işverenlerin temsil…
Toplu iş sözleşmesinin yorumu, bu özellikler dışında, kural olarak genel sözleşmeler hukukuna ilişkin yorumdan ayrımsızdır. Bu…
c — Yorum uyuşmazlıklarının çözümü…
Toplu iş sözleşmesinin uygulanması ve yorumu konusunda uyuşmazlık çıkması, az rastlanan…
Sadece hakem kurullarının genel hükümler çevresinde vereceği kararların kesin yargı…
Öbür yandan üyeler, toplu iş sözleşme hakkını kullanma yeteneğinden yoksun bulundukları…
Bu yolda yoruma ilişkin bir davanın tesbit davası çevresinde mahkemeye de açılabilmesinin…
Bununla beraber yargıtayın bunun tersi eğilimde olduğu söylenebilir. Yüksek Mahkemenin…
Yorum kararları önceye etkilidir.Sayfa 422…
B. TİSGLK'nuna İlişkin Uyuşmazlıklarda Görevli ve Yetkili Mahkeme:…
1) Görevli mahkeme (*):
a — Genel olarak…
TİSGLK’nun iş hukukuna özgü niteliği, amelî düşüncelerle birlikte, bağlı bulunduğu yargılama ve görev hükümlerini de etkilenmiştir. Gerçekten…
Görülüyor ki TİSGLK’nunda uyuşmazlıkların çokluğu yönünden belirli tek bir merci gösterilmemiştir. Öbür…
b — TİSGLK’na ilişkin uyuşmazlıkların iş mahkemelerinde görülmesi gereği…
İMK m. 1, f. 1’deki «İş Kanunu» deyimine, diğer iş kanunları da dahildir. İMK’nin yürürlüğü sırasında henüz bu kanunların söz konusu olmamaları ve 3008 sayılı İş Kanununun düzenleme şekliyle bu Kanuna hâkim olan düşünceler bu yönü yeterince kanıtlar. 274 ve 275 sayılı kanunların bazı maddelerinde iş mahkemelerinin görevinden söz edilmesi, eski bir deyimle demek yakışırsa, «ihtirazî» değil,…
