Sayfa 701Prof. Dr. YAŞAR KARAYALÇIN…
I - KARARIN METNİ
39 — Poliçe Hukuku: Poliçe hâmili ancak, poliçe hukukuna ait formaliteleri yerine getirdikten; özellikle senedi vadesinde muhataba ödeme için ibraz ettikten ve imtina halinde protesto düzenlettirdikten sonra poliçeyi poliçe borçlularından (keşideci, ciranta, aval veren) dilediğine ibraz edebilir ve bunlar hakkında protesto düzenlettirebilir (gerekçe 3a). Protestodan muafiyet ancak belli yazılı şekilde mümkündür; poliçe dışında bir anlaşma ile protestodan muafiyet kararlaştırılabilir. Protestodan muafiyet halinde de poliçe hâmili poliçeyi zamanında ibraz etmeğe ve BK. 1042’ye göre ihbarda bulunmaya mecburdur (gerekçe 3 b).…
İbraz yasağının muhataba karşı geçerliği ve ileri sürülebileceği tartışmalıdır (gerekçe 3 c).…
İcra yolu ile tahsil edilmek istenen alacak poliçeye dayanılarak talep edilemezse, poliçenin verilmesine sebep olan medenî hukuk borç ilişkisine dayanabilip dayanamıyacağını hâkimin incelemesi gerekir. Müracaat hakkı düşmüş veya zamanaşımına uğramış bir poliçenin medenî hukuk bakımından hiç bir önemi yoktur. Örneğin böyle bir poliçe borç tanıma sayılmaz (gerekçe 4). Poliçe hâmilinin keşideciye karşı poliçe hukukuna dayanan sebepsiz iktisap davası açmak hakkı ancak herhangi bir poliçe borçlusundan poliçe tutarının talep edilememesi halinde söz konusu olabilir (gerekçe 5).20 Ağustos 1960 tarihinde Me. 3000 Fr. tutarındaki bir poliçeyi Ma. emrine ve Biel'deki…
«3. İhtilâflı poliçenin asıl borçlusu, kabul eden olarak senedi imzalamış bulunan…
a) Davalı (lehdar) bu iddiaya karşı BK. 1044 f1 ve 2'ye dayanmaktadır. Bu hükme göre…
Bu görüş tarzı tasvip edilemez. BK. 1044, kanunun sistematiğinde, «kabul ve ödemeden…
b) Davalı (lehdar) ayrıca şu hususu da ileri sürmüştür: Davacı (keşideci) protesto…
Protestodan muafiyet mümkün ise de bunun için belirli yazılı şekle riayet gerekir.…
Bundan başka protestodan muafiyet, poliçe hâmilini poliçeyi zamanında ibraz etmek…
c) Davalı (lehdar), ilgililerin açık anlaşmasına uygun olarak poliçeyi J. K.'ya karşı…
Fakat üst mahkeme nezdinde ileri sürülen deliller değerlendirilirken davalının (lehdarın)…
4 — Bu suretle, icraya koyduğu alacağını poliçeye dayanarak talep edemiyecek olan…
İhtilâflı poliçenin lehdara verilmesinin hukukî mesnedi konusunda tarafların verdiği…
Davalı (lehdar) 1960 Haziran veya Temmuzunda J. K.’ya 9800 fr. ödünç para verdiğini…
Davalının beyanına göre davacı tarafından keşideci sıfatıyla imzalanan poliçe, muhatap…
Davalıya (lehdara) karşı davacının (keşidecinin) poliçe dışında bir vecibesi —yine…
Yukardaki hukukî sebepler dolayısiyle ihtilâflı poliçenin hukukî temeli ile ilgili…
5 — Poliçeden doğan borç zamanaşımına uğrasa veya müracaat hakkı düşse bile hâmil…
Davalı (lehdar) alacağını, poliçeden doğan sebepsiz iktisap talebi olarak BK. 1052'ye…
6 — Yukardaki gerekçeler dolayısıyle davacının istinaf talebi haklı görülmüş ve borçtan…
Zürich Üst Mahkemesi, I. Hukuk Dairesi 27.7.1962…
EN
TR
