§ 5.“Derhal Beraat” Kararı Kavramı ve Aklanma Hakkı ile İlişkisi
Ceza muhakemesi açısından bir kovuşturma şartının gerçekleşmemesi halinde kanun,…
Bununla birlikte kanunda ifadesini bulan “derhal beraat kararı” kavramı, ne bu maddede ne de kanunun başka bir maddesinde tanımlanmış değildir. Bu nedenle “derhal beraat kararı verilebilecek hallerin” nelerden ibaret olduğu tartışmalara konu olmuştur…
Yargıtay istikrar kazanmış içtihatlarında bu kavramı oldukça dar yorumlamaktadır
Yargıtay’ın anılan kararlarındaki kabulüne konu ifade tarzı aslında CMK’nın taslak…
Ancak doktrinde, burada geçen “derhal beraat kararı” ifadesinin, düşme sebebinin…
Yukarıda işaret ettiğimiz Ceza Genel Kurulu kararında karşı oy veren bir üye tarafından…
“(…) ‘derhâl’ kavramı dar (yukarıda belirtilen durumlarla sınırlı) yorumlanmak yerine; İ.H.A.S. 6, Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 36 ve 38. maddelerinde vurgulanan ‘Masumiyet karinesi’ ve ‘Adil yargılanma hakkı’ ile ceza muhakemesine egemen ilkelerden olan ‘Lekelenmeme hakkı’ dikkate alınmak suretiyle, ‘yargılamanın geldiği aşama itibariyle’ diğer bir ifadeyle ‘ilâve bir delil toplanmasına ya da araştırma yapılmasına gerek kalmadan ...’ olarak anlaşılmalı ve yorumlanmalıdır”gerekçesine yer verilerek Yargıtay çoğunluk görüşünde ifade edilen yorumun, masumiyet…
Esasen hem doktrin hem de YCGK’nın yukarıda atıf yaptığımız kararında dile getirilen…
Nitekim evvela “derhal” ifadesi lafzen, hakimin, düşme koşulları gerçekleşmiş olsa…
Sistematik olarak da söz konusu bu hükme “beraat” kararı verilebilecek hallerin tek tek sayıldığı CMK m 223’te yer verilmesi de buradaki “derhal beraat kararı” ifadesi ile dosyanın “mevcut” durumuna göre aynı maddenin 2. fıkrasındaki hallerin birinin var olduğu durumlarda artık beraat kararı verilmesi gerektiği hususuna atıf yapıldığını göstermektedir.…
Esasen madde gerekçeleri kanun koyucunun iradesinin anlaşılması açısından önemli…
“Durma veya düşme sebepleri netice itibariyle mahkûmiyet kararı verilmesini önlemek üzere kabul edildiklerinden, ayrıca mahkeme faaliyeti yapmadan beraet kararı verilebilecek hallerde, bu kararın verilmesine engel olamıyacaklarının belirtilmesi fertler bakımından bir teminat teşkil edecektir”…
şeklinde ifade edilmiştir. Öyleyse kanun koyucunun, bu normu ilk kez ihdas ederken…
Konumuz açısından asıl önemli husus ise normun amacı açısından yapılacak yorumdur.…
Bu çerçevede, dosyanın mevcut durumuna göre beraat etmesi mümkün olmasına rağmen…
Öyleyse, bizce buradaki derhal beraat kararı kavramının hem kanuna hem de Anayasaya…
EN
TR
