Aşağıda bir kısmını gördüğünüz bu dokümana sadece Profesyonel +
pakete abone olan üyelerimiz erişebilir.
1.Kamusal Ortaklık Kavramının Bir Unsuru Olarak “Kamusallık”
Ortaklıklara atfedilen “kamusal” nitelemesi, bu kapsamda kalan yahut benzer özellikler içeren tüzel kişilerin gerek organik yapısı ve gerek yürüttüğü faaliyetler için yüksek yargı mercilerinin benimsemiş olduğu ve fakat ayrı bir tüzel kişilik kategorisi olarak sınıflandırmadığı bir ölçüttür.…
Öncelikle belirtmek gerekir ki, idarenin tüzel kişilerden oluşmasının bir yansıması…
Organik anlamda kamusallık, tüzel kişiliğin kuruluşunun Devlet veya kamu tüzel kişilerinin…
Bunun yanında, tüzel kişiliğin sermayesinin veya kaynaklarının tümünün yahut yarısından…
Buna karşılık, sermayesinin yarısından daha azı kamuya ait olan tüzel kişilerin kural…
Kamuya aidiyet kamusal ortaklıkların tasnifi bakımından bir koşul olarak nitelendirilebilse…
Diğer yandan, Devlet veya kamu tüzel kişilerinin de tıpkı özel hukuk tüzel kişileri…
Bu durum tüzel kişinin aidiyetinden farklı olarak, kuruluş ve yapısına yönelik maddi…
Kamusallık olgusunun ortaya çıktığı ilk hal, kamu hukuku usulleriyle kurulan tüzel…
Öğretide, “atipik kamu kurumu”, “niteliği tartışmalı kurum”,…
Bu kapsamdaki tüzel kişilerin oluşumu ve teşkilat yapısının kamu hukuku işlemleriyle…
Sınırlı sayıda olmamakla birlikte, 5894 sayılı Kanunla kurulan Türkiye Futbol Federasyonu…
Kamusallık olgusunun ortaya çıktığı ikinci hal ise, özel hukuk tüzel kişilerinin…
Özel hukuk işlemleriyle yahut özel hukuk hükümlerine göre kurulmuş olmaları sebebiyle,…
Kamu hizmeti niteliğinde faaliyetler yürüten ve kuruluş biçimi dışında çoğunlukla…
Bu kapsamda kalan tüzel kişilerden bazıları dernek veya vakıf statüsünde kurulmuştur.…
Bu dernek ve vakıflardan bazıları kanunla ihdas edilmiştir. Söz gelimi 6721 sayılı…
Danıştay, TSKGV’nin, kamu hukukuna tabi kılınmadığı, kamu kaynağı kullanmadığı, kamunun…
Görüldüğü gibi, Danıştay kendi özel kanunu bulunan ve kamusal usullerle kurulmuş…
Bazı vakıflar ise idare tarafından kamusal kaynaklar kullanılarak ve fakat özel hukuk…
Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu da “Adalet Teşkilatını Güçlendirme Vakfı, doğrudan kamu hizmetleri alanında faaliyet göstermekte ve yönetim ve denetim organlarında kamu görevlilerinin bulunmaları öngörülerek, bu şekilde organik bir bağ kurulmaktadır. … Adalet Teşkilatını Güçlendirme Vakfının, süreklilik arzeden gelirinin …en az %80 ini nevi itibariyle genel bütçeli idare bütçesi içinde yer alan bir hizmetin yerine getirilmesi amacıyla tahsisan kurulmuş olması nedeniyle 903 sayılı Kanunun 4. maddesine göre Bakanlar Kurulu Kararı ile vergi muafiyetinden yararlandığı dikkate alındığında, adalet hizmetine yardımcı ve ona bitişik olarak kamu hizmeti yerine getiren ve ağırlıklı olarak kamusal bir nitelik taşıması dolayısıyla da, kamu tüzel kişiliğine yaklaşan yeni bir müessese olduğunun kabulü gerekir. … Medeni Kanun hükümlerine göre kurulmuş bir özel hukuk tüzel kişisi olması, tümü merkezi idarenin üst düzey kamu görevlilerinden oluşan Vakıf Yönetim Kurulunca idari usul ve esaslara göre tesis edilen işlemin idari niteliğini ortadan kaldırmaz. … Bu itibarla, …kamu tüzel kişiliğine yaklaşan yeni bir müessese olduğunun kabulü gerektiği”…
Benzer şekilde, özel hukuk hükümlerine göre kurulan Türkiye Diyanet Vakfı [“TDV”]’nın…
Yine, 5253 sayılı Dernekler Kanunu’nun 27. maddesi uyarınca, kamuya yararlı dernek…
3294 sayılı Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışmayı Teşvik Kanunu’nun 7. maddesi uyarınca…
Danıştay bir adım daha öteye giderek, “3294 sayılı Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışmayı Teşvik Kanunu uyarınca kurulan ve sözleşmeli personel çalıştırma yetkisi verilen Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıflarının kamu kurumu niteliğinde oldukları tartışmasızdır. Bu kurumların çalıştırdıkları personelinse kamu hizmeti yürüttükleri ve dolayısıyla kamu personeli oldukları açıktır. …Davalı idarece tesis edilen dava konusu işlem, kamu gücü kullanılarak tesis edildiğinden ve davacı da kamu görevlisi olduğundan, uyuşmazlığın görüm ve çözüm yerinin idari yargı olduğu”…
Uyuşmazlık Mahkemesi ise, 3294 sayılı Kanun uyarınca kurulan “vakıfların mütevelli heyetlerinde görev alacakların bir kısmı kamu görevlisi ise de; Yasa’da vakıf senetlerinin mahallin en büyük mülki idare amiri tarafından Medeni Kanundaki hükümlere göre tescil ettirileceğinin öngörülmesi, vakıfların özel hukuk tüzel kişiliği şeklinde örgütlendiklerini”…
Sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakıflarının hukuki statüsüne yönelik Yargıtay içtihadı…
Yukarıda belirtilen kararların ortak özelliği, kamuya ait sermaye ile özel hukuk…
Kararlarda ortaya konulan bir diğer husus da, “kamusal” olmalarına vurgu yapılan bu vakıfların idari işlem tesis edebilmelerinin kabulüdür. Kamu hizmeti yürütebilmenin her zaman idarenin tekelinde olmadığı gözetildiğinde, söz konusu vakıfların “kamusal”…
B.Kavramsal Değerlendirme
2.Kamusal Ortaklık Kavramının Bir Unsuru Olarak “Ortaklık”
EN
TR
