Yargı Kararında Cezai Şart

Çetin bey çok tartışılan ve bilinen konulardaki bilgilerimizi hatırlattığı için kendilerine teşekkür ediyorum. Sözleşme hukukunun genel kuralı gereğince iki tarafın iradelerinin birleşmeleri durumunda bir sözleşme ortaya çıkar ve hukukî sonuçlar doğar. Ancak yasa koyucu bazı sözleşmelerin hukukî sonuç doğurabilmesi için bunların belli biçimde ve belli makamlarca yapılmasını öngörmüştür. Eğer bir sözleşme o söylenen yasada öngörülen makam tarafından yapılmamışsa veyahutta öngörülen biçimde yapılmamışsa, sözleşmenin hukukî sonuç doğurmayacağı ifade edilmiştir. Hepimiz biliyoruz ki, bu benim ilk söylediğim cümle BK.'nun 1. maddesinde yer almıştır. Diğer hüküm ise 11. maddedir. Orada der ki: Akdin sıhhati kanunda sarahat olmadıkça hiçbir şekle tabi değildir. Bu genel ilkeye göre; yasa koyucu bir şekil koşulu öngörmüşse sözleşmenin o şekilde yapılması zorunlu kılınmıştır. Sözü edilen somut olayda bir şirket, güçlü olarak nitelendirilen bir şirket, birtakım matbu belgeler hazırlamış ve matbu belgeleri de kişilerin bilgilerine sunmuş ve bunun sonucunda alıcı, davalı şirketten bir daireyi satın almış, bu daireyi satın aldığı zaman da yine MK.'un 634, BK.'nun 213 ve Noterlik Yasa’smm 6Q. maddesinde öngördüğü üzere işlemin yapılması gerekir. Burada belirtilen biçimde bir sözleşme değil, sadece bir yazılı sözleşme yapılmıştır. Şimdi bu yazılı sözleşme ile tarafların iradeleri birleşmiştir; ancak yasa koyucunun öngördüğü biçimde birleşmediği için sözleşme hukukî sonuç doğurmamıştır. Fakat burada ne olmuştur? Davalı geliyor ben evi sattım diyor, bu imza bana aittir, ancak mülkiyeti devretmiyorum diyor. Biz bunu yasal düzenlemeye uygun olmadığı için yasal olarak zorlayamıyoruz. Peki, burada acaba satın alan kişinin bir hakkı yok mudur? Her halde sorun, zannediyorum, buradan kaynaklanıyor. Şimdi tabiî olması lâzım gelen ile hukukun öngördüğü şeyler ayn ayrıdır. Evet bir hakkı vardı, şimdi o hakkı tartışmak gerekli. Gene Çetin beyin…

sonucunu doğurur. Şimdi belki burada BK.'nun 98. maddesi gereğince 41/2'ye de gidilebilir.…

Çetin AŞÇIOĞLU…

Değerli arkadaşım Bilâl beye bu katkılarından dolayı teşekkür ederim. Ancak Hukuk Genel Kurulu'nun iki karan arasında bir çelişki yoktur dediler. Olabilir, yorum meselesi. Ne var ki; "geçersiz bir hukukî sözleşmeden dolayı tazminat isteme hakkı da olabilir" dediler. Bildirimin başında eğer ele aldığımız konuda kavramların niteliğini, içeriğini iyi ortaya koyamazsak sağlıklı sonuçlara varamayız, demiştim. Cezaî koşulun iki amacı var: Bir tanesi zorlama amacı, bir tanesi de zararın önceden karşılanma amacı. Buna göre, ceza koşulu, zararı karşılama amacım da yüklenmiş. Bunu yüklendiğine göre acaba o zaman sayın değerli dostum Bilâl Kartal çelişkiye…

Bilâl KARTAL…

Tekrar söz aldığım için özür diliyorum. Çetin beyin söylediklerine katılıyorum.…

Çetin AŞÇIOĞLU…

Ben özellikle bunu da yanıtlamak istiyorum. Tazminatın maktu veyahutta hesaplanabilir…

Prof. Dr. Yaşar KARAYALÇIN…