2. Rehin hakkı; rehin konusunun niteliğine göre ve hakkın doğumuna göre çeşitli…

3. Hak ve alacak rehninin hukuki niteliği tartışmalıdır. Kanaatimizce hak…

6. Ciro “bedeli teminattır”, “bedeli rehindir” gibi açık bir kaydı veya rehnetmeyi ifade eden diğer herhangi bir kaydı içeriyor ise bu ciro yapılış maksadı itibariyle açık rehin cirosu olarak nitelendirilir (TTK m.689/1). Açık rehin cirosu bakımından önem arz eden husus TTK m.689/1’de de ifade edildiği üzere rehin iradesini ifade eden bir ibarenin ciro şerhinde yer alması gerekliliğidir. TTK m.689’da poliçenin rehnedilmesine imkân tanıyan “rehin cirosu”’ hükmü düzenlenmiştir. TTK m.778/1-a’da, TTK m.689’a yapılan atıf dolayısıyla bononun da açık rehin cirosu yoluyla rehnedilmesine imkân tanınmıştır.

7. Açık rehin cirosunun TTK m.683/2 gereğince beyaz ciro ile yapılıp yapılamayacağı…

9. Poliçe veya bononun gizli rehin cirosu ile rehnedilmesi de mümkündür. Gizli rehin cirosu; rehneden ile rehnalan arasındaki bir rehin sözleşmesine istinaden, rehneden cirantanın rehnedenin iradesini gösteren bir ifade kullanmaksızın yaptığı cirodur. Bu şekilde tesis edilen rehin cirosu dış görünüş itibariyle temlik cirosu mahiyetindedir. Ama maddi hukuk anlamında taraflar arasındaki ilişki rehin ilişkisidir. Gizli rehin cirosunun kanuni dayanağı TMK m.956’dır (ETMK m.870). Ancak Türk Hukukunda TMK m.956’nın kambiyo senetlerine uygulanma kabiliyetinin olup olmadığı tartışmalıdır. Bizim de katıldığımız görüşe göre poliçe veya bono TTK m.689/1 uyarınca rehnedilebileceği gibi, TMK m.956 uyarınca da rehnedilebilir. Her iki hüküm bakımından da

10. TMK m. 955 senede bağlanmış alacakların rehnini düzenlemektedir. Poliçe veya bonon TMK m.955 gereğince rehnedilip rehnedilmeyeceği tartışmalıdır. Bizim de katıldığımız görüşe göre; mehaz İsv. BK’nın yanlış tercüme edilmesi sonucunda ETMK m. 870’de emre ve nama yazılı senet ayrımı yapılarak emre yazılı senetlerin ciro ve zilyetliğinin devriyle, nama yazılı senetlerin ise rehin kurma iradesini taşıyan yazılı devir beyanı ve zilyetliğinin devri ile rehnedilebileceği düzenlenmişti. Dolayısıyla öğretide emre yazılı senetlerin ayrıca TMK m.955’e göre rehnedilebileceği görüşü ortaya çıkmıştır. Ancak daha sonra ETMK m.870’de yapılan değişiklikle beraber kanun metni bugün ki düzenlemeye paralel bir şekilde değiştirilmiş ve emre ya da nama yazılı senet ayrımı yapılmaksızın “diğer kıymetli evrakın” ciro veya rehin kurma iradesini taşıyan yazılı devir beyanı ve zilyetliğin devri yoluyla rehnedilebileceği hükme bağlanmıştır. Bu bağlamda emre ya da nama yazılı senet ayrımı yapılmaksızın kıymetli evrakın TMK m.956 rehin kurma iradesini taşıyan yazılı devir beyanı ve zilyetliğin devri yoluyla rehnedilebileceği hükme bağlandığına göre kıymetli evrakın TMK m. 955 uyarınca yazılı bir rehin sözleşmesi ve zilyetliğinin devri yoluyla rehnedilmesinin hukuki dayanağı kalmamıştır.

14. Rehin cirosunun temlik fonksiyonu bulunmamaktadır. Zira rehin cirosu ile kambiyo senedi üzerinde sınırlı bir ayni hak olan rehin hakkı tesis edilmektedir. Senedin maliki halen rehneden cirantadadır. Rehin cirosunda teşhis fonksiyonu ise vardır. Zira rehnalan hamilin hak sahipliği müteselsil ve birbirine bağlı ciro zincirinden anlaşılmalıdır. Ciro zinciri bozuk ya da kopuk ise borçlu rehnalan hamile ödeme yapmakla yükümlü değildir. Rehin cirosunun teminat fonksiyonunu haiz olup olmadığı ise tartışmalıdır. Bize göre rehin cirosunda teminat fonksiyonunu incelerken medeni hukuk kapsamında rehin hukukunun ilke ve esaslarına göre ayrı, kıymetli evrak hukuku kurallarına göre ayrı değerlendirme yapmak gerekir. Kambiyo senetlerinin rehni, medeni hukuk bağlamında bir ayni teminat türüdür. Teminat altına alınan asıl alacağın borçlusu tarafından kambiyo senedinin rehnedilmesi halinde rehin cirosunun teminat fonksiyonunu haiz olup olmadığını değerlendirmeye gerek bulunmamaktadır. Hamil rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takip usulü sonucu alacağını elde edemezse asıl borçluyu haciz ya da iflas yoluyla takip ederek şahsi malvarlığı değerlerine başvurabilir. Ancak rehneden cirantanın borçtan şahsen sorumlu olmayan bir üçüncü kişi olması halinde senet bedelini başvuru borçlularından tahsil edemeyen rehnalanın rehneden cirantaya başvurup başvuramayacağı tartışmalıdır. Bu bakımdan üçüncü kişi için rehin cirosunun teminat fonksiyonunu incelerken ayni teminat kavramı

Kambiyo Senetlerinin Rehnedilmesi

You only have rights to document if you have Profesyonel + package.

SONUÇ